Бөлім: «Өлеңдер»

Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
ҚҰДАЛЫҚҚА БАРАЙЫҚ
 Көңіл жақын болса дағы жер алыс,Мұны ұғуға керек емес көп ақыл.Тоңбайды еш бойында бар қозғалыс,Мұз суырып тұрсын, мейлі, сұрапыл.Сұрапылды көргің..
©  Оралбек Бек
ХОМУС ТІЛШЕСІНДЕГІ ӘУЕНДЕР
 Өр тұлғасы намыстың!Ұлы Дала әуені,Қуанышы, әлегі.Сыйып кетті жалғыз тал,Тілшесіне хомустың.Көкбөрі боп ұлыды,Ақ боран боп ысқырдыТүйдек-түйдек ақ..
©  Оралбек Бек
ЖОҒАЛҒАН "АРУ" ТАБЫЛДЫ
 Түркілерде діл ортақ,Әсіресе - тіл ортақ.Шаң(қобыз) не, "хомус" не,Білген жанға бұл да ортақ.О, Сахалар, бауырым,Білесіңдер қазақты.Жүктің алып..
©  Оралбек Бек
ЭР СОГОТОХ ЖҮРЕГІ
 Қазақта көп тоналған,Көрген түстей бәрі де.Сахада көп жоғалған.Шаңқай түсте, сәріде...Ұқсастығын көрдің бе?Бір жатырдан шыққандай!Жұмсақтығын көрдің..
©  Оралбек Бек
ТҮРКІЛЕРДІҢ ҰРАНДЫ ПЕРЗЕНТТЕРІ
 Аңыздың да түбінде бір шындық бар,Шаңдай ғана болсын мейлі, көлемі.Өз халқының өткеніне ынтықтар,Сонымен де шөлін баса береді.Тесік өкпе перзенті де..
©  Оралбек Бек
Сенің туған күнің
 Атқан таңым арайланған,Бүгін ерекше бір ғажап  күн.Жылға жылдар жалғанып тағы,Жарқырайды шаттыққа толы күнім. Гүлге толы ақ тілектер,Жүректерден..
©  Әліпов Айтбек Рымбекұлы
Сымпи...
 Сызданып барып сағымға сіңген, Желаяқ ойлар ұстатпай кетті. Төбемнен бейғам шағым ба күлген —Қиқуын салып құс қаптай өтті.Кілкиді көздің ұшында..
©  Оралбек Бек
Күз
 Күн көзі ептеп кіртиіп,Мизам жүр ұшып үлбіреп.Еріні желдің бұртиып,Баулардың шашын үргілеп.Терісі жердің сарғайды,Аспан жақ жиі түшкіріп...Ағаштар..
©  Оралбек Бек
Қиқы-жиқы өмір. Жүрек
 Демесем де қу тағдыр барымды алды, Ойға малтып - ұнаттым шомылғанды. Байлауы жоқ өмірден бақан іздеп, Жүргенім-ай қаусатып қабырғамды.Бәрі де бар..
©  Оралбек Бек
Адасқан керуен
 Жалғыздық менің еншім,Тәңірден сұрап алған .Іс те жоқ көңіл көншір,Орнына тұра қалған.Ұйқысыз көремін түс,Күбірлеп әлденені. Кеміріп өлең..
©  Оралбек Бек
Хабар күтіп жүрмін...
 Түгіндей боп үкінің үлпілдеген,Еліттің-ау сүйкімді күлкіңменен?Қалды әуенім қабыспай домбырама,Бұл күйімнің ашайын құлпын немен?..Сүйген кісі..
©  Оралбек Бек
Әбжылан...
 Несін айтып жатайын себептердің,Алтын көпір емес қой бәрі өткелдің.Кезім де көп сенімім селкеу тартып,Өзімді өзім жоғалтқан кенеттен..
©  Оралбек Бек
ЖҰТ
 Маса, шіркей...құжынап шіркіндерің,Көк аспанның кім көрген күрсінгенін,Уақыт жүр бір уыс жарғақ шалдай,Тулақ болған сүйрелеп құр сүлдерін.Секілді..
©  Оралбек Бек
ҰЛҚОРҒАН
 Табатын биігінен сұңқар бағын,Егізтау - Қызқорған мен Ұлқорғаның.Өріп жүр бауырында кіл асаулар,Батырлар аяқ артқан тарпаңдарың.Шығатын түртіп..
©  Оралбек Бек
Қызқорған
 Таулар, таулар...Бәрі тау айналаның,Сыр - сымбаты құятын арға жалын.Шыңдары бар басына бұлт жамылған,Аумай қалған кейпінен кейуананың.Жезтырнақтай..
©  Оралбек Бек
Қарт қазақтардың жасампаз жарғысы
 Қарсы жүзген уақыттың ақ таңына,Жар толқынмен жарысқан кемедей ем,Қызылтұмсық бір күннің батқанына,Шүкір айтып, несіне сене берем,Бұлқыныстар..
©  Оралбек Бек
Тәтті әрі ащы тұз
 Жыр айтамын халқыма,Мүсін қойып артына.Тыңдау тәңір сыйлаған,Кісіліктің парқы да!Кеңге салдық құлашты,Ойларымыз қыр асты.Бұл жалғанның тұзы да,Тәтті..
©  Оралбек Бек
Сағындым сені...
 "Сағындым" дедім шын сөзімді айтып,Елестеп бейнең, жұбаныш болған.Сүртейін көңіл көзімді қайтіп,Бір тамшы жасқа шыланып қалған.Сан тарау соқпақ..
©  Оралбек Бек
Тіс жарған бөлтірік
 Өзіңменен қауыштым жылап тағы,Табан ізін бабамның сақтаған жер.Сендей болмас тұрақ та жұмақтағы,Үркердей боп ұлы көш тоқтаған бел.Сәлем саған..
©  Оралбек Бек
Жаз келді
 Жаз келді жадыратып бар маңайды,Құйғандай көңілашар шамға майды.Күн батты. Кешкі шапақ алтын шашып,Төріне қазағымның жаймалайды...Ақ гүлдер..
©  Оралбек Бек
Болмас па, нәлет десең
 Жылдар ма өтіп кеткен,Сарғайтқан, сансыратқан.Жүргендей күтіп көптен,Сұрағын тамшылатқан.Менде не қалды дейсің,Тыңдайтын құлақ түріп.Уақыттан жан..
©  Оралбек Бек
Менің туған күнім
 Күлімдей бер, алтын күн, күлімдегін,Туған күнім екен-ау, бүгін менің,Несін айтам, есте жоқ, доп қуалап,Жер үстінде бала боп жүгіргенім.Қу тағдырдан..
©  Оралбек Бек
Заман
 Бар болайық, ағайын, бай болайық,Іс жасайық байсалды жанға лайық.Бұрыңғылар атқарды өз міндетін,Күн кешсін деп ұрпағым таңғажайып.Абыз-ақ қой..
©  Оралбек Бек
Ұйқы қашты...
 Ойдан озбыр-шаншу жасап жаныға,Азапты түн келді міне, тағы да.Қара аспан тұр қара шәлі бүркеніп,Сынық айды іліп алған қарына.Күндер қайда..
©  Оралбек Бек
Дау
 Түн қараңғы, ай күбірлеп салпы ерін,Жұлдыздардың арасында қозды дау.Іңір бетті шадырларды қайтейін,Қабағына қонақтаған бозқырау.Ителгі көз..
©  Оралбек Бек