Бөлім: «Әңгімелер»
Әңгіме, әдебиетте — оқиғаны қара сөзбен баяндайтын шағын көркем шығарма жанры.
Әңгіменің жанрлық ерекшеліктері оқиғаны баяндау тәсілі, композициялық, сюжеттік құрылысы, көркемдік жүйесі арқылы айқындалады. Әңгіменің көлемі шағын, кейіпкерлер саны аз, сюжет ұйытқысын құрайтын оқиғаның басталуы, шарықтау шегі мен шешімі болады. Онда адам, оның өмірі мен тағдыры, аса маңызды деген оқиға жинақы беріледі. Мұнда бір айтылған жайларға қайта оралуға, тәптіштеп баяндауға, ұзақ суреттеуге орын жоқ. Әңгіме жанры аз сурет арқылы көп жайды аңғарта білетін айрықша көркемдік шеберлікті талап етеді.
АРҒЫ ДА, БЕРГІ ҰЛЫ ЖҰРТ!
Өмір үмітке толы. Соңғы біраз жылдан бері әлемге деген қазақы танымды білейік, мақрұм қалған жұртымызға қайта ұсынайық деген ұмтылыстын көбейе түсуі..
© Кәмел Жүністегі
ЖҰЛДЫЗДАР ҚАЗАҚЫ ТАНЫМНАН НЕГЕ АЛЫС ЖАТЫР?
Құпия сырға толы аспан тұңғиығына үмітпен де, қауіппен де қарамаған адам болмаған шығар. Сол аспан әлеміне ерек- ше үңіле білген, тіршілігін сонымен..
© Кәмел Жүністегі
ЖҰЛДЫЗДЫ ӘЛЕМНІҢ ҚАЗАҚЫ ҰҒЫМЫ
Қазақ баспасөздеріндегі жұлдызды әлем атауларының ғасырлар бойы қалыптасқан қазақы ұғымнан аулақ жат- қанын айтпасқа лаж жоқ. Мәселе біреуді..
© Кәмел Жүністегі
ЖЫЛ ОН ЕКІ АЙДЫҢ ҚАУЫШУЫ
Ғасырлар бойы мал бағып, көшпелі өмір көшкен қазақ халқы туған өлкесі. Ұлы Даланың табиғатының қалт еткен көрінісін байқаусыз жібермеген. Қазақ..
© Кәмел Жүністегі
ҮШ АРҚАР - ШАЯН ЕМЕС
Филология ғылымының докторы А.Шәріптің аспан әле- мінің шырағдандары туралы біраз қазақты ойландыратын ізденісімен таныспыз. Құптарлық ізденіс...
© Кәмел Жүністегі
Алты айды болжаған алты күн
Бүкіл өмірі табиғат аясында өтетін, табиғаттың төл ба- ласындай көшпенді ел көк аспанның жымыңдаған сансыз жұлдызына ат қоя білсе, сол тұңғиық көкті..
© Кәмел Жүністегі
Қазақтың тоғыз айы
Көне заман жұлдызшы – есепшілерінен бүгінгі бізге там тұмдап зорға жеткен есебінің бір түрі тоғыс айлары. Бұрынғы өткен жұлдызшылар өз білгенін..
© Кәмел Жүністегі
Аспан әлемі туралы «ҮТ» ПАРСЫНЫҢ ЕМЕС, ҚАЗАҚТЫҢ «ҮТІ»
Менің бұрнағы жылдары жарық көрген аспан әлемі, ай атаулары туралы мақалаларыма не бір ғалым, не бір жазушының нет оң, не теріс деп пікір айтпағанына..
© Кәмел Жүністегі
Көшің қайда барады?
Қасиетті мекен, туған жер көкейге оралғанда жықпыл- жықпылы ағашқа толы биік таудың басына шығып, жа- нындағы қос тазыға көз қиығын жүгіртіп..
© Кәмел Жүністегі
Тіл және тағдыр
«Пой» деді поймадым. «Пой» деп қоймаған соң пой- дым. – Автобустағы осындай қазақшаны да естідік. Есті- ген құлақты..
© Кәмел Жүністегі
Тіл туралы бірер пікір
Тіл ұлт мәдениетін сақтаушы да, дамытушы да негіз- гі құрал екені тілдің тоқырауы ұлттың құруына апара-тын төтежол екені белгілі қағида. Қазақ..
© Кәмел Жүністегі
Қақпан ақын домбырасы
Ен салдым белгі қылып Айқайлап талай шаптым Мырзалар ұят қайда,
қаракерге, талмалы өрге. ынсап қайда ,
Түбінде бір түсерсің қара..
© Кәмел Жүністегі
қаракерге, талмалы өрге. ынсап қайда ,
Түбінде бір түсерсің қара..
Құлагердің ажалы
«Астана ақшамы» газетінің биылғы жылы №20 санын- да (12.02.2000 ж) «Қарғыс пен кие» деген мақала шыққан екен. Әрине, ұлттық..
© Кәмел Жүністегі
Қалмақ қырған
Өспес бала, өнбес дауды қуады» дейді. Кешегі өткен үлкендердің сөзін жадына түймеген бүгінгінің бейшара шалсымақтарына не дауа. Оның үстіне..
© Кәмел Жүністегі
Ұлы би - ер Едіге туралы
«Алтын Орданың» қас жауларын күйреткен батыры, ел бірлігінің ұйытқысы «Ұлы би» атанған Едіге Құтлы- қияұлы туралы аз жазылып..
© Кәмел Жүністегі
Ұлы едіге - Ұлытауда!
Ұлытау – исі қазақтың жүрегін ұлылыққа үндейтін ата ме- кен.
Ұлытау десе көкейге «хан ордасы», Домбауыл, Жошы, Әмір Темір, Едіге..
© Кәмел Жүністегі
Ұлытау десе көкейге «хан ордасы», Домбауыл, Жошы, Әмір Темір, Едіге..
Домбауыл басында
Кеш қоюланып барады. Қызылжардың бұлағының жел- кесіне тігілген Мұқаңның үйінің сыртындағы дастархан басындағы менің әсерден айыға алмаған кеудеме..
© Кәмел Жүністегі
Көнеден жеткен хабар
Байтақ даланы мекендеген халқымыздың көне мәде- ниетінің бір үлгісін әйгілейтін тасқа басылған таңбалар, түрлі суреттер, жаяу үлгілері еліміздің..
© Кәмел Жүністегі
Дойбы тас
Абыз Мұқашты ертіп, Рысқұл Тәжібаев, шофер Аман- құл, Кеншоқыдан 90 жастағы Секербай ақсақалдың бала- сы Берікпен ілестіріп, Оралбайдағы Жидебайдың..
© Кәмел Жүністегі
Кестелі тас
Мыңдаған жылғы тарихы бар ел өз зердесін келер ұр- паққа жеткізе білуді де сол заманда ойласа керек. Соның бір ерекше көрінісі жазу-сызу болмай..
© Кәмел Жүністегі
Кенесары жұртында
Әженің әңгімесін тыңдап өстік. Қылышынан қан тамған за- манда жатарда қыңқылдап әңгіме сұраған бізге Ғазиза әжем өткеннің сұмдығын сыбырлап қана..
© Кәмел Жүністегі
Ештен кеш жақсы
«Орталық Қазақстан»газетінің бетінде облыс көлеміндегі тарих және мәдениет ескерткіштерінің тізімі жарияла- нуы құптарлық іс. Ауылында не..
© Кәмел Жүністегі
"Наркескен" тағдыры
Бесата елі мекен еткен бүгінгі Шет ауданы террито- риясындағы халық Ағыбай батырдың «Наркескен» атанған қылышы туралы аңызды кезінде..
© Кәмел Жүністегі
Асыл ағаның ізі бар
Азаттық үшін күрес қазақ елінде Ресейдің тырнағына іліккеннен бері еш уақытта тоқтамаған. Исі қазақтың текті баласы Кенесары боп арпалысып..
© Кәмел Жүністегі
Зұлмат
XX ғасырда қазақ халқының басына төнген қатер, исі қазақтан ұрпақтың қалу-қалмауы деген мәселе өткен та- рихта осыншама күрт қойылмаған шығар. Қазақ..
© Кәмел Жүністегі