Бөлім: «Әңгімелер»
Әңгіме, әдебиетте — оқиғаны қара сөзбен баяндайтын шағын көркем шығарма жанры.
Әңгіменің жанрлық ерекшеліктері оқиғаны баяндау тәсілі, композициялық, сюжеттік құрылысы, көркемдік жүйесі арқылы айқындалады. Әңгіменің көлемі шағын, кейіпкерлер саны аз, сюжет ұйытқысын құрайтын оқиғаның басталуы, шарықтау шегі мен шешімі болады. Онда адам, оның өмірі мен тағдыры, аса маңызды деген оқиға жинақы беріледі. Мұнда бір айтылған жайларға қайта оралуға, тәптіштеп баяндауға, ұзақ суреттеуге орын жоқ. Әңгіме жанры аз сурет арқылы көп жайды аңғарта білетін айрықша көркемдік шеберлікті талап етеді.
ҚАЛТАРЫСТАҒЫ ҚОҢЫРАУ
«Не шықса да, Нәніпәтір уәлаятынан шығады».Мұндай мұқатпалау мәністі мәтелдейтіндер аз емес.Сіздер де сызданыңқырай..
© Мархабат Байғұт
ҚАЗЫҒҰРТҚҰНАР ҚАЛАМГЕР, ӨГЕМӨРІСТІ ӨЛЕҢДЕР...
Оны оқушылардың облыстық айтысына қатысып, бас бәйгені жеңіп алғанда алғаш рет көрген едім. Кейіннен Қожа Ахмет Ясауи атындағы халықаралық..
© Мархабат Байғұт
ҚАЗИЕВ ЖӘНЕ ҚАЗ ТІЛІ немесе Қарауылбектің иманжапырағы
Қарауылбек Қазиевтің қаламгерлігі ғаламат-тұғын.Қырық бес жасында қайтыс боп кетті.Биыл жетпіс жасқа толатын еді.Біз – Қазиев хақында, оның..
© Мархабат Байғұт
ШЫҒАРМА
Ол кезде бұлардың кеңсесі Қошқарата бұлағының жарқабағындағы жарылғалы тұрған жалғыз үйдетұғын. Жалпыдан жырылған жалқыдайын құлазып отырғанында..
© Мархабат Байғұт
ШИБӨРІНІҢ БҮРГЕСІ
Маусымдағы мал санағы бойынша, Мәнжу Малайсаринді қосқанда, ауылдағы кедейлер тізіміне төрт-ақ үй тіркелді. Аудан әкімшілігінен келген кісі..
© Мархабат Байғұт
ТҰРАРТҰҒЫР
Сексенінші жылдардың орта тұсына таманырақ Сәуле Тұрарқызы Рысқұлова Түлкібас ауданына келген. Жұртшылықтың жанарлары жасаурап, жақсыдан қалған..
© Мархабат Байғұт
ТҮБІРКҮЛӨЗ
Қиянгүл тағы да теріс қарап, тас бүркеніп жатып алды.Қыбырай тісін шықырлатып, іштен тынды. Шықшытын ауырсынып, аунап түсті. Әтілес көрпенің..
© Мархабат Байғұт
ТОҚСАБАНЫҢ ТОҚАЛЫ
Тоқсабаның түйіндемесі төмендегіше.Бір мың да тоғыз жүз алпыс бірінші жылғы шілдеде дүниеге келген. Оңтүстік Қазақстан облысының Мақталы ауданында...
© Мархабат Байғұт
Тоғызыншы сынып - Ауыл мен қала
Жүйкені шаққан, шаң-қиыршық суырған жел жаңа келіп тоқтаған автобустың өзін ұшырардай.Бұл автобус алыстағы ауылға қаладан қатынайтын еді. Күніне бір..
© Мархабат Байғұт
ТЕКСЕРУ
Қағанаттан қанағат қашқалы қашан.Жымысқылық жылбысқы жабысқақтың қанына дейін қақтап сорып жатыпты.Жаппай тексеру арқылы біразырақ оңалтпаққа бекінді..
© Мархабат Байғұт
ТАРЫЛМА, ТОЗБА, ТҮЛКІБАС... немесе құт мекеннен мейір қашып бара ма?
«Адамзат баласы мен жер бетіндегі тіршілік атаулының түбіне жетіп тынатын мысалдарды, тәсілдерді күн сайын көзіміз көріп жүр. Сонда біз нені..
© Мархабат Байғұт
ТІЛШІ ҚОҢЫРАУЫ ЖӘНЕ БІЗ
Өзім он жыл, он ай қызмет істеген «Оңтүстік Қазақстаннан» қоңырау шалынды. «Аға, «Бүгінгі сөз» айдарымен жарияланған..
© Мархабат Байғұт
СҮМБІЛЕНІҢ СУЫ
Ыстықкөлге күтпеген жерден жолым түсе қояды деп ойлаппын ба?!Жұрт дегеніңіз барып-келіп жатады, ауыздарының суы құрып айтып жатады. Ал біздікі..
© Мархабат Байғұт
СЕКСЕН ҚЫЗ БЕН СЕГІЗ ҰЛ
Мақта терім майданына Макаренко атындағы мектептің жоғары класс оқушылары жыл сайын қатысатын. Сол бір жылы да толық тәулікке жетеқабыл жол жүріп..
© Мархабат Байғұт
Сәуірбек көке
Тоқсаныншы жылдың тамыз айы болу керек, қазақтың қаранар қаламгері Сәукең – Сәуірбек Бақбергенов жетпіс жасқа толып, туған жеріне табан..
© Мархабат Байғұт
Алтынбек аға
Бос сөз бен бөспелеу пікірге жолай қой¬мас жазбагер Бекболат Әдетовтің жа¬қында ғана жарық көрген “Іңкәр көңіл” атты кітабында..
© Мархабат Байғұт
САҒЫНЫШ САЗДАРЫ
1. ЖАМПОЗДЫҢ ЖАЛҒЫЗДЫҒЫ
Жетпіс төртінші жылдың қараша айы сызды, жаңбырлы боп басталған. Сол тұрпатынан..
© Мархабат Байғұт
Жетпіс төртінші жылдың қараша айы сызды, жаңбырлы боп басталған. Сол тұрпатынан..
САУНА
Кәсіподақ әлемі кеңестің тұсында коммунизмнің мектебі дегенге дейін көтеріліп барып, Сы-Сы-Сыр тарағаннан кейінгі бірер жылда қайта тұрмастай күйреп..
© Мархабат Байғұт
САЛҚЫН МАСАҚ
Уәлаятқа кезекті әкім тағайындалды.Бұл өзі Талшын сұлтанатындағы аса ірі әрі тым күрделі аймақ еді.Жаңаны жатырқамайтын елгезектігіне қоса елгей..
© Мархабат Байғұт
САЙРАМ-ӨГЕМ ДЕГЕНДЕ, САЙРАМ-ӨГЕМ...
Өгемге өрлеп келеміз. Сайрамның сайдауыл шыңдары сол жақта, қазық жұрттың қазанатындай Қазығұрт тауы оң қапталда..
© Мархабат Байғұт
САЙЛАУ ДА ОҢТҮСТІКТЕН БАСТАЛАДЫ
Біз кезінде белгілі ақынымыздың мақамына салып, «Егемен Қазақстан» газетінде «Көктем де Оңтүстіктен басталады» деген мақала..
© Мархабат Байғұт
СІЗДІ СҮЙГЕН ҚЫЗ ЕДІМ
«Махаббатым сізге, тағдырым да сізге арнала-а-ад...»Бегімайдың жырыМен сізге қай кезде, қалай және қанша жасымда ғашық боп қалғанымды..
© Мархабат Байғұт
ОСЫ ЖҰРТ ОҢТҮСТІКТІ БІЛЕ МЕ ЕКЕН?...
Қазақ елінің, қазақ жерінің қарыс-сүйеміне дейін қасиетті де сүйікті болмағының себебі белгілі. Асыл текті ата-бабаларымыз ай¬тып кеткен. Қазақ..
© Мархабат Байғұт
НЕМҚҰРАЙДЫЛЫҚ ДЕНДЕП БАРА МА?
Дат, халайық!24 – 30 қыркүйек – Қазақстан бойынша «Бір ел – бір кітап» акциясы өтетін апта. Акцияңыз әр жерде әртүрлі..
© Мархабат Байғұт
КҮДІРЕҢ
— Сен мені жақтырмай қалдың ғой? — деді Таңсұлу тілімен мұның иығын қытықтап жатқан күйі. — Ұнатпағаныңды бірден білдіреді екенсің..
© Мархабат Байғұт