Бай туралы ✍️
Басқа: 1
Мақал-мәтелдер: 118
Жұмбақтар: 1
Тақпақтар: 1
Өлеңдер: 86
Нақыл сөздер: 46
Туындылар: 1
Әңгімелер: 73
Ертегілер: 7
Шығармалар: 1
Анекдот, әзілдер: 6
Аңыздар: 21
Есектен құлап қалдым
Бір байдың миуалы бағының жанынан өтіп бара жатқан Әпенді дуалдан асып салбырап тұрған піскен өрікті көреді. Ақылгөй көп ойланып жатпастан өрік..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Бұзаубайдың мырзалығы
Бұрын жергілікті халық Ырғызды «Жармола» деп атаған. Сол кездерде қан базар, қызу сауда орталығы болған Жармоланың жәрмеңкесі мен базарына сонау..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Боранбай қайтыс болғанда айтқаны
Бір жылы мынадай оқиға болған екен. Бір ауылдың Боранбай деген байы қайтыс болады. Бұған туысқандары келіп, көрісіп жатады. Сонда Мауқайдың былай..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Бірәлінің сөзден тосылуы
Торғай өңірінде атақты жылқылы бай атанған Бірәлі жолаушылап келе жатып, Сейдахмет шешеннің үйіне түсіпті. Шешен оған өз әлінше құрмет көрсетсе..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Би сарқытын маған берді
Жиын-топқа бір байдың баласы:— Би сарқытын маған берді, — деп мақтана беріпті. Сонда төрден орын тимей, босаға жақта отырған бір қуақы келген жарлы..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Бектібай шыңын да көріпті
Орта жастан асып, сақал-шашы бурыл тартқан Сердалы лепіре сөйлеп, үй толы адамды ұйытып отыр. Сол мақтан сөздерінің ішінде: «Бектібай шыңын да..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Беген
Қосар атпен келіп белдеуге түскен жігітті даяшылар ықылас білдіріп ордаға бастайды.Ордада жатқан бай есіктен имене сәлем берген жас жігіттің..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Бала қонақты сынау
Қоштай бір байдың жылқысын бағып жұмысын істеп жүргенде сол үйге бір қонақ келіпті.— Қонақтарға мал әкел, — депті бай Қоштайға бір кезде:— Мал дейсіз..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Бақсабір қу
Бақсабір дейтін бір қу жігіт сол маңда бір сараң бай барлығын, оның жалғыз ұлы өзімен замандас екенін естіп, бір күні тобылғы торы атын мініп, солай..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Байдың құны
Бір бай Қожанасырға кездесіп қалып, оны сынамақ болып:Менің құным қанша тұрады? — деп сұрайды.— Сіздің құныңыз елу сом, — дейді Қожа оның үсті-басына..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Байдың Көрдік деген қызы
Бірде Қожанасыр байдың үйіне барыпты. Бай ары отырады, бері отырады, болмаған соң бай бәйбішесіне ет астырады. Байдың Көрдік деген қызы піскен етті..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Бай болып көргенім жоқ
Көкшетау уезіне аты шыққан Бөкейдің бес көкжалының бірі — Ескей бай Есіл бойына ұзатқан Бибі деген қызының үйіне келеді. Қыс ортасы екен. Алыстап..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Әкең тік мүйіз бе еді, жантық мүйіз бе еді
Бір бай боранда жылқы жайып жүріп үсіп өліпті. Бірақ оны ешкім білмесе керек. Байдың балалары:— Әкемізді өлтірген адамнан құн аламыз, — деп елге жар..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Әйелдің күрек тісі — көркі
Жантай деген бір бай малшымен төбелесіп, сол төбелесте бір күрек тісі сынады.Жалшы:— Сенен шығамын, — деп ақысын сұрайды.Бай:— Тісімді сыңдырдың..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Алтын көрсе...
— ...Осы қазақ жаратылысынан керемет-ақ. Еңбекқор. «О, Құдай, жасымда бейнет бер, қартайғанда дәулет бер» деп күндіз-түн еңбек етеді. Егін егеді, мал..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Алдардың елу ат алуы
Шалдың кенже баласы қолына таяқ ұстап, белін белбеумен қыстап, күн-түн жүріп, айлар-жылдар жүріп, бір заңғар тауға келеді.Нардай шөккен заңғар тау..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Айран
Кенжебай деген ақын жолаушы келе жатып бір байдың үйіне қонады. Бай сараң екен. Қонаққа қазан көтермей, айран береді.Ақын айранға қарап:— Амансыз ба..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Айдарбек қу мен сараң Жаныспай
Айдарбек деген жігіт Баянауыл еліне аты әйгілі, тапқыр, қу жігіт болыпты. Айдарбек өзімен елдес Жаныспай деген байдан несиеге бір қой сұрайды...
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Айгөбекке ақындар қой сойғызыпты
Ертеде Сыр елінің үш ақыны жайлаудағы мал баққан ауылдарда бір жаз болып, қайту сапарында Сырдария жағасында, қалың жыңғыл арасына тігілген бір..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Абылайдың алғаш көзге түсуі (ІІ нұсқа)
Он екі жасар бала күнінде қасында Оразаулық деген сарт бар, екеуі Түркістан шаһарына келіп, Әбілмәмбет (Әбуәлмәмбет) патшаға қызметкершілік қылды. Ол..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Абылайдың алғаш көзге түсуі (І нұсқа)
Жиырмаға жетпеген жас Абылай хан қасында Оразаулық деген сарт жолдасы бар, Есіл бойында Атығай, Қарауыл деген елге келіп, Дәулеткелді байдың жылқысын..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
«Өлген» қазан
Бір күні Қожанасырдың үйіне қонақ келіп қалады. Қожанасырдың үйінде кішкене ғана қазан бар екен. Бұл кішкене қазанға пісірген ас қонақтарына..
© Қазақ халық ауыз әдебиеті
Байға-серуен,Сорлыға-сергелдең.
Байдың нәскиі
Өте бай кісі өлімінің жақындағанын сезгенінде баласын жанына шақыртып ең маңызды өсиетін айтыпты. «Балам мені мазарға шұлығыммен көміңдер!» депті...
© Ғибратты әңгімелер
Бүгінгі күн, кешегіден сорақы
Бүгінгі күн, кешегіден сорақы,Аш та қылмас, тоқ та қылмас тамағы.Байшікештің - қолдарында арағыКедейлердің - қонышында орағы.Жарлымын - деп, кедей..
© Бақыткерей Ысқақ