Бөлім: «Өлеңдер»

Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
Арман
Арманымды асқар шыңға теңеймін,Бір күні оған міндетті жетемін.Жел тұрса да, жолымнан мен таймаймын,Өз бағыма сенімменен енемін. Жаңбыр жауса..
©  Мақсатқызы Еркеназ
Ақын мұңы
Халқына еңбек еткен сөз бола ма?Сөз болмап па еді кезінде Абайын да,Мен де тұрмын кезектеКүт те қараСебебі - сөз шебері болу едіМен де арман.Көл..
©  Гүлден Талғатқызы
Ырғыз өзен!
Жел тербеген кең даланың жүрегі,Жарқыраған суың – өмір тірегі.Аққуларың қалықтайды аспанда,Ырғыз өзен– туған жердің гүл еді. Таң атқанда тұнық көлге..
©  Бекторғанбек Нұртас
Абай Құнанбайұлына арнау
Сөзіме ықыласпен құлақасшы,Өміріне өнеге еткен жыралапты.Абай жайлы толғайын азырақ жыр,Қазақтың қадірлеген ғұламасы Ғылым мен білім болған..
Бейсен Құранбекке арнау
Ұлтыңның бұзылмаған арымысың?Көкейімде қалып тұр тәлімі шын.Қалай ғана жеткізу қолдан келсін?Еліңнің сізге деген сағынышын. Қайран Бейсен халқымен..
Ана
Арнайын жырды анама,Мейірімің шексіз балаға.Әлемде сендей ешкім жоқ,Ардақтым сенсің, Жан Ана! Көз ілмей түнде тербеттің,Әлдиін айтып жер..
Шешеннің сөзі-шындықтың үні
Әр сөзін сөйлейтұғын кесімдермен,Халықты марқайтатын шешімдермен,Шындыққа тіке қарап сөз сөйлейтін,Шешен сөзі өткір тіл, кесілмеген. Халық құрмет..
Арманда және арманда!
 Арманда және арманда!Өзің жалғыз өз-өзіңмен қалғанда,Боларды да, болмасты да арманда.Биік болсын алға қойған мақсатың,Арман ғана тегін мына..
Сырға салу
Құдалар құтты болсын құдаласу,Бабамның жолы болған сырға салу!Екі жас дәнекер боп арамызда,Сыйласып бір жүрейік болып тату!Алтынай - құлағыңды әкел..
©  Гүлмекен Қасенбай
Құлагер
 (Жазушы, журналист Бақыт Мұстафинге)Не сыр бар көңіліңде,О, Қаламгер,Болғанда еңсең биік, заманаң да өр.Артыңда айыз қанар жолың жатыр,Айтарлық ел..
©  Зейнолла Әкімжанов
Қайсар қазақ
 Журналист Мәлік МұқановқаЗаманға талайлар жүр қолын сермеп,Жан едің ойың - отты, көңілің - сергек.Арманың: "Шың басынан көрінсем тек,Ұлтым үшін..
©  Зейнолла Әкімжанов
Ана
 Жолға шығып үйрендік қой қай-қайда,Жұмысбасты жан уақытты таңдай ма.Қою түнде жол үстінде келемінТүстік - артта, темірқазық - маңдайда.Бұл жолменен..
©  Зейнолла Әкімжанов
Жанымның саясы
Жүректен шыққан жырымды ашып жазамын,жүрем қалай шыдап оның азабын?күнде көріп , жетпеді қолым арманға.Жігіт өмір , шыдайсың тағыр..
Өлең мен өлім
 "...Толстой плакал, слушая Шопена, и боялся смерти только потому, что на том свете не будет музыки"С. Рахманинов.Ажал деген арсызды мұқатам..
©  Зейнолла Әкімжанов
Көйлегіңді сағындым
 Кімді әрі не үшін кінәлаймын,Өтіп бара жатыр-ау құралай-күн.Анамды ойлап кей шақта алаңдасам,Саңлауынан жылдардың сығалаймын.Не жетеді болғанға..
©  Зейнолла Әкімжанов
Жапырақ-өмір
 Бір солдың, бір көгердің,Сенде бар ғой келер күн.Мен солсам-мәңгі өлермін,Көз жасын сонда төгер кім?!Маған төнсе мұнар күн,Жасын төгіп жылар..
©  Зейнолла Әкімжанов
Уақытпен сырласу
 Ақ қар тағы да себелеп,Айнала қалыпты шашыла.Зымыран уақыт, не керек,Ақ тал қосыпты шашыма.Уақыт бейне ертегі,Сәбилер көретін түс сынды.Не болар..
©  Зейнолла Әкімжанов
Жусан-ғұмыр
 Мезгілден көңіл оздырсам,Көңілді дегін көк дөнен.Туғаннан серік боз жусанТүлеген, жылда көктеген.Қалдырсам артта сан шақты,Ғұмырда білгем мән..
©  Зейнолла Әкімжанов
Доссыз адам
 Өзімен өзі -Қайғырсадағы, күлсе де,Жүретін шығар өзіне, бәлки тым сене.Өзіне-өзі көрінген кезде таудай бопКеудесіне әсте пісіп-ақ шығар күлше..
©  Зейнолла Әкімжанов
Зеренді
 Өтті жылдар,Өтер де санталай күн,Толқынында тербелген шалқалай Күн.Шежіресін уақытың бүгіп жатыр,Бүгіп жатыр Зеренді шалқар айдын.Шомылдырып Ай..
©  Зейнолла Әкімжанов
Абыройы алаштың
 Сафуан ШаймерденовкеЖырдан мен,Мүсін қалап көрейіншіМүсіндеуге лайық, аға, тұлғаң кең.Қызылжардың Азаматы болдыңызАлматыда - астанадаТұрғанмен.Сізге..
©  Зейнолла Әкімжанов
Мағжан алаңы
 Бір тарих бар,Жүректе сызы қалған,Алдаспаны асылды үзіп алған.Айналайын уақыттың ақтығынан,Айналайын артында ізі бардан.Оқасы жоқ"Ақиқат - кеш!"..
©  Зейнолла Әкімжанов
Сезім үрпегі
 "Ғашықтар" циклынан:Тас жаңғақ та аршылар,Ебін тап та ашып қал. Бұл әлемде жоқ шығар, Сүйіспеншілік ғашықтар.Болды бұл бір жаңалық, -Хат арқылы..
©  Оралбек Бек
ҚАНАТСЫЗ ҚҰС
 Ұшып түстім қанатсыз құс секілді,Тұяғыммен қайырам деп кекілді...Дарын-қайғы еді неткен "көрікті", Немен жабам қып-қызыл бұл бетімді...Білмеймін..
©  Оралбек Бек
АҚ ЖАҢБЫР
 Түсінбейтін жан емессің сөзге де,Түсе алмайтын жан емессің көзге де.Өзіңе ауған аңсары ма көңілдің,Жүрек толқып бордай болып езілдім...Шіркін..
©  Оралбек Бек