Хлоропластың құрылысы мен қызметі. Биология, 11 сынып, презентация.

11.1В Қоректену

Сабақтың мақсаты

11.1.2.1 хлоропласттың құрылымы мен қызметі арасындағы өзара байланысты орнату

Бағалау критерийлері

Хлоропластың құрылысын зерттеу арқылы әр құрылым бөлікті анықтай алады;

Құрылым бөліктердің функциясын сипаттай алады;

Хлоропласттың моделін жасау барысында қай бөлігінде фотосинтездің екі фазасы (жарық, қараңғы) жүретінін анықтай алады.

Видео

https://www.youtube.com/watch?v=eOPEn2qYff4

Tерминология

English

Chloroplast

Thylakoid

Grana

Stroma

Thylakoid membrane

Pigment

Chlorophyll

Light- dependent

Light-independent

Қазақ

Хлоропласт

Тилакоид

Грана

Строма

Тилакоид мембранасы

Пигмент

Хлорофилл

Жарыққа тәуелді

Жарыққа тәуелсіз

Фотосинтез

Фотосинтез - бейорганикалық заттардан, яғни көмірқышқыл газы (CO2) мен судың (H2O) және  күн сәулесінің энергиясын пайдалану арқылы органикалық заттар көмірсулардың түзілу процесі.

Хлоропласт

Қай электронды микрофотография хлоропласт болып табылады ? Қалай анықтадыңыздар?

Көлемі мен пішіні

Өзгермелі

Әдетте 2 - 10 мкм

Тапсырма

Оқушыларға хлоропласт микрографының көшірмесі беріледі.

оны жұпта талдау,

интерпретациялау

айқын, үлкен, жақсы

таңбаланған хлоропласт үлгісін жасау. (байқау үлгісі)

Мембранасы

Қос мембраналы

Сыртқы мембрана – көптеген кіші иондарға өткізгіш болып келеді

Ішкі мембрана– өткізгіштігі аз және транспорттық нәруыздары бар

Мембранааралық кеңістік : қалыңдығы 10–20нм, ішкі және сыртқы мембрана аралыңында орналасқан.

Хлоропластың ішкі мембранасының қатпарларынан стромада оған кесе көлденең орналасқан ламеллалар немесе тилакоидтар деп аталатын қос мембраналы тақталы құрылымдар түзіледі.

Әрбір тилакоид хлороплатың қабықшасы секілді екі мембранадан тұрады.   Тилакоидтар өзара топтасып граналар пайда болады. Тилакоидты граналар жуып, дестелеп қойған тостаған-табақшаны елестетеді.

Гранада жарықтың абсорбциясы мен АТФ синтезі жүреді. Фотосинтездің жарыққа тәуелді фазасы жүрсе,

Стромада Фотосинтездің жарыққа тәуелсіз фазасы жүреді.

(Жж) (ҚБ) Оқушыларға хлоропалсттың моделін

құрастыруды немесе суретін салуға ұсыныс жасау.

https://www.youtube.com/watch?v=mwPfTOCxt3w

Бағалау критерийлері:

хлоропласттың негізгі құрылымдық элементтерін белгіленген;

өлшемдік пропорцияларды сақтайды.

(Ж) Оқушылардан көлемдік мөлшерін сақтап, бөліктерін белгілеп, хлоропласт моделін жасауды сұрау.

Кері байланыс

Мен сабақта ......................................білдім

Мен әлі де түсінбедім ......................................

Менің ұсыныстарым........................................

Үйге тапсырма: Өсімдік жасушаларындағы фотосинтез пигменттеріне салыстырмалы кесте толтырып келу.

Хлорофиллдер

Хлорофилл a

Екі формада

P680 – фотосистема 2

P700 – фотосистема 1

Көк жасыл түс береді

Қызыл түсті сіңіреді (көк түсті де 450nm)

Mg атомдары бар

Қосалқы пигменттер

Хлорофилл b

500-640нм-дегі жарықты сәулені сіңіреді

Сары-жасыл

Қосалқы пигменттерге жатады

Каротиноидтар

Көк түсті сіңіреді

Сары және сарғыш түс береді

Хлорофилл пигменті сіңіре алмайтын сәулені сіңіріп, кейін жоғалып кетеді