Тыныс алудың минуттық көлемін анықтау (зертханалық жұмыс). Биология, 8 сынып, презентация.

ӨТС туралы тұжырымдамалардан дұрыстарын белгілеу

ӨТС барлық адамдарда бірдей

ӨТС тыныс шығарған кездегі ауаның минималды мөлшерімен анықталады

ӨТС адамның жас ерекшелігі, жынысы, салмағы мен бойына қарай әртүрлі

ӨТС білу арқылы адамның физикалық жағдайын бағалауға болады

ӨТС жаттығулар арқылы арттыуға болады

ӨТС адамның өмірі бойы өзгеріссіз қалады

Шыныққан адамның ӨТС шынықпаған адамның ӨТС қарағанда төмен.

ӨТС жоғары болған сайын адамның тіршілік әрекеті белсенді болып келеді

ӨТС туралы тұжырымдамалардан дұрыстарын белгілеу

ӨТС барлық адамдарда бірдей

ӨТС тыныс шығарған кездегі ауаның минималды мөлшерімен анықталады

ӨТС адамның жас ерекшелігі, жынысы, салмағы мен бойына қарай әртүрлі

ӨТС білу арқылы адамның физикалық жағдайын бағалауға болады

ӨТС жаттығулар арқылы арттыуға болады

ӨТС адамның өмірі бойы өзгеріссіз қалады

Шыныққан адамның ӨТС шынықпаған адамның ӨТС қарағанда төмен.

ӨТС жоғары болған сайын адамның тіршілік әрекеті белсенді болып келеді

Сабақтың тақырыбы: Тыныс алудың минуттық көлемін анықтау

Сабақтың мақсаты:

Қалыпты жағдайдағы және дененің физикалық жүктемесі кезіндегі тыныс алудың минуттық көлемін анықтау

Бағалау критерийлері:

Тыныс алудың минуттық көлемі ұғымын түсінеді;

Тыныс алудың минуттық көлемін анықтайды;

Минуттық желдету = тыныс алу жиілігі × тыныс алу көлемі

МV = ТЖ × TV 6 литр = 12 × 0,5

Тыныс алу жиілігі (ТЖ) - бір минуттағы тыныс алу (вдох) саны. 

Орташа мәні минутына рет тыныс алу.

Тыныс алу көлемі (ТV) – әрбір қалыпты тыныс алу кезінде жұтылған ауа мөлшері.

Орташа мәні: 0,5 литр (500 мл).

Минуттық желдету (вентиляция немесе өкпелік желдету, 1 минуттағы өкпедегі ауа ағыны, тыныс алудың минуттық көлемі)

(МV) – бір минутта өкпеге түсіп жатқан ауа мөлшері.

Орташа мәні минутына - 6 литр.

Есеп

№1. Тынысалудың көлемі (ТК), тынысалудың минуттық көлемі дегеніміз не?

Тыныс шығарғандағы ауа құрамында 18% оттегі (тыныс алғандағыдан 3% кем). Егер оқушы минутына 18 рет тыныс алатын болса, әр кезде 500 см3 ауа сіңіреді. Оқушының бір сабақта

(40 минут) сіңіретін оттегі мөлшерін есепте.

Шешуі:

Қалыпты жағдайда бір рет тынысалғанда өкпеге 400—500 мл ауа енеді. Ауаның бұл көлемі тынысалу көлемі (ТК) деп аталады.

Тынысалудың минуттық көлемі бір минутттағы тынысалу кезіндегі сіңірілген ауа көлемімен анықталады.

 1 минуттағы тынысалуда сіңірілетін мөлшерін табамыз:

500 см3 * 18 (тынысалу қозғалысы) = 9000 см3

 1оқушының 1минутта сіңіретін оттегі мөлшерін пропорция құру арқылы анықтау:

9000 см3 - 100 %

Х см3 - 5%

 Х = 9000 *3: 100 = 270см3

 Бір сабақта оқушының тұтынатын оттегі мөлшерін анықтаймыз:

270см3* 40 = 10800см3 =10,8 л

Жауабы: сабақта(40минутта) оқушы шамамен 10,8 литр оттегін сіңіреді.

Өкпенің көлемдері

Қалыпты жағдайдағы және дененің физикалық жүктемесі кезіндегі тыныс алудың минуттық көлемін анықтау

Критерий:

Тыныс алудың минуттық көлемі ұғымын түсінеді;

Тыныс алудың минуттық көлемін анықтайды;

Дескрипторлар:

Қауіпсіздік ережелерін сақтайды

Зерттеу жұмысының мақсатын дұрыс анықтады

Жұмыстың барысын дұрыс жасады

Математикалық формулаларды дұрыс қолданады

Кестеге мәліметтерді дұрыс өлшеп жазады

Өз нәтижелеріне талдау жасайды

Өз нәтижелерін басқалардың жұмысымен салыстыра отырып, қателіктерін анықтап, жетілдіру жұмыстарын белгілейді

Өз ағзасының физиологиялық ерекшеліктеріне баға береді

Кері байланыс