Саяси режимдердің түрлері. Интерпретация. Дүние жүзі тарихы, 10 сынып, презентация, 2 сабақ.

Сабақ тақырыбы: Саяси режимдердің түрлері.

Сабақтың мақсаты : тоталитарлық режимнің тарихта орын алуының себептерін білу;

Фашисттік Германия мен КСРО мемлекеттерінде орын алған тоталитарлық саяси режимнің ерекшеліктерін талдау

Бағалау критерийлері:

Оқушы

- Тоталитарлық режимнің белгілерін біледі;

- Тарихтан тоталитарлық режимнің орнатуының себептерін анықтайды;

- Фашисттік Германия мен КСРО-да орын алған тоталитарлық саяси режимнің ерекшіліктерін талдайды

Саяси режимдердің түрлері:

Басты рөлді шексіз билігі бар билеуші атқаратын үкімет нысаны демократиялық емес режимдердің қатарына жатады. Бұл биліктің авторитарлық нысандары (деспотиялық, тираниялық, тоталитарлық, фашистік, авторитарлық).

Деспотиялық режим

Despotia (греч.) – шексіз билік.

Мемлекеттік құрылым жүйесі, бағынушылардың құқы жоқ, шексіз монархия

Деспотиялық режим

Ауыспалы мағынасында еркіндік, бостандықты қайырымсыз жаншу, қарамағындағыларға күш көрсетіп, езіп-жаншу..

Тираниялық режим

Тирания - ақырғы шектегі антидемократиялық режимге жатады. Билік зорлық-зомбылықпен орнатылады. Бостандықты қатал түрде басу, билік қорқынышы туады.

Тираниялық режим

Тоталитарлық режим

Термин XX ғ. 20-жж. пайда болды. Тоталитаризм – саяси режим ретінде, абсалютті (тоталды) түрде, әр адамның әр түрлі өмірінің жан-жақтарын және барлық қоғамды тұтасымен бақылауға негізделген.

Тоталитаризмнің элементтері:

Бұқаралық

Стандарттау

Жеке тұлғаның жалпы халықтың ішінде жоғалуы

Саясиланған иерархиялық әлеуметтік құрылыс;

Ұжымдастыру

Мәжбүрлеуші идеологияның болуы,

Әскерилендірілген экономика

Тоталитарлық режимдердің көсемдері:

КСРО – И.В. Сталин Германия – Адольф Гитлер

Тоталитаризмнің түрлері:

Левый

Правый

КСРО: сталинизм (ұлтаралық социализм)

Китай: маоизм

Мемлекет атауы

Италия: фашизм

Германия: национал-социализм

Жұмысшылар табының

Приоритет (басымдық)

Ұлттың, нәсілдің, этностың

Идеологиялық идея

Расизм, национализм, идеологические теории

Марксизм, материализм, экономикалық детерминизм

Барлық адамдардың теңдігі

Негізгі идея

Естественное неравенство людей, народов, наций

Таптар құндылықтары

Басым құндылықтар

Националистические ценности

(Т) (ҚБ) Тапсырма 1: ХХ ғасырдың 20-30 жж. тоталитарлық режимдердің пайда болуына ықпал еткен бірнеше себептерді анықтап, постерға жазыңыз.

Тоталитарлық режим

Жетекші ең ақылды, әділетті деп жарияланды. Террор пайдаланылады. Өмірдің барлық салаларына толықтай бақылау жасалады. Мемлекет қоғамның әрбір мүшесіне қамқорлық жасайды. Әлеуметтік тәуелділіктің тәжірибесі дамып келеді

Тоталитарлық режим

Фашисттік режим

Ұлтшыл идеологияға негізделген, бір ұлттың басқалардан артық екендігі туралы идеялар. Мемлекеттің мақсаты - ұлттық қауымды қорғау, нәсілдің тазалығын қорғау.

Әлеуметтік база:

Тоталитарлық жүйе тұрақты болу, үшін кең әлеуметтік база қажет

(Ж) (ҚБ) Тапсырма 2: Фашисттік Германия мен КСРО-дағы тоталитаризмнің ұқсастықтары мен айырмашылықтарын тауып, Вен-диаграммасын құрастырыңыз.

(Ж) (ҚБ) Тапсырма 3: Мәтінді оқып, сұрақтарға жауап беріңіз:

1) Мәтінде қандай саяси режим ұсынылған?

2) Бұл саяси режимді басқалардан ерекшеленетін 5 белгілерін нақты анықтаңыз. Дәптерге жазып алыңыз. Әрбір белгіге мәтіннен тыс мысал келтіріңіз.