Тұқымқуалаушылықтың хромосомалық теориясының негізгі қағидалары. Биология, 10 сынып, сабақ жоспары.

Бөлім: 10.3

Мектеп: Павлодар қаласындағы ХББ НЗМ

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:

Сынып: 10

Қатысқандар

Қатыспағандар

Сабақтың тақырыбы

Тұқымқуалаушылықтың хромосомалық теориясының негізгі қағидалары

Сабақтың мақсаттары

Оқушылар тұқымқуалаушылықтың хромосомалық теориясының негізгі қағидаларын зерттей алады

Оқытудың мақсаты

Тұқымқуалаушылықтың хромосомалық теориясының негізгі қағидаларын оқып білу

Жетістік критерийі

Хромосомалық теориясының негізгі қағидаларын атайды

 Тілдік мақсат

Пәнге қатысты лексика мен терминология:

генетикалық кеңес беру, болжау, генетикалық ауру, бұзылу, тұқым қуалаушылық, тәуекел, трансмиссиялық ықтималдық, диагностика. даму, салдары, табиғаты, мүмкіндіктері, отбасын жоспарлау, басқару, кеңес беру, қолдау.

Диалог құруға /жазылымға қажетті сөздер топтамасы:

Генетикалық кеңес беру - бұл процесс

Тұқым қуалайтын аурулардың қаупі жоғары адамдарға ...

X-нің даму ықтималдығы ...

Қол жетімді опциялар ...

Генетикалық кеңес берудегі кемшіліктердің бірі / артықшылықтарының бірі ...

Егер адамға X туралы айтылса, онда ...

Егер ата-ананың екеуі де болса, онда ...

 Құндылықтар

«Өмір бойы оқыту» және «Ынтымақтастық» құндылықтарын дамыту топта және жұпта жұмыс ұйымдастыру арқылы жүзеге асырылады

Пәнаралық байланыс

Цитология, математика, тарих

АКТ-ны пайдалану

Интернеттен түрлі көздерді пайдалану

Алдыңғы білімдер

Хромосомалар құрылымын және осы бөлімдегі материалды меңгеру үшін қажетті функцияларды қамтитын жасушалық биологияның негіздерін білу.

G6, G7 бөлімдерінде сипатталғандай көбейтудің негізгі білімі;

G8, G9 және G10 секцияларында сипатталғандай, тұқым қуалаушылық, оның ішінде генетикалық өту

Сабақ барысы

Сабақтағы жоспарланған жұмыс

Ұйымдастыру кезеңі:

  Психологиялық сәттер: «Сәлеметсіздер!» Презентациясы

Студенттер бас бармақтарынан бастап, көршісінің қолдарының бір саусақтарына кез-келген уақытта қол тигізіп:

тілеймін (бірінші саусақ);

табыс (екінші саусақ);

үлкен (үшінші саусақ);

барлығында (төртінші);

және барлық жерде (бесінші саусақ);

Сәлеметсіз бе! (алақанмен тию).

Ой толғау:

Мұғалім: Грегор Мендел 1843 жылы тұқым қуалаушылықты зерттей бастаған кезде, хромосомалар микроскоп астында әлі байқалған жоқ. 1800-ші жылдардың соңында жақсы микроскоптар мен әдістермен ғана жасушалық биологтар жасуша құрылымын қадағалай бастады және жасушалық бөлімдер (митоз және миоз) байқалды.

Хромосомаларда гендердің бар екенін кім түсінді?

1902 жылы екі зерттеуші - АҚШ-тағы Уолтер Саттон және Германиядағы Теодор Бовери - гендер хромосомаларда орналасқан деп болжады және бұл идея тұқым қуалаушылықтың хромосомалық теориясының басталуын белгіледі.

Томас Hunt Morgan (Томас Hunt Morgan;. 25 қыркүйек, 1866, Лексингтон, KY туған - желтоқсан 4, 1945, Пасадене) - Итака қаласында генетика алтыншы халықаралық конгресі, Нью-Йорк (1932) төрағасы американдық биолог және генетика негізін қалаушылардың бірі. Физиология немесе медицина 1933 Нобель сыйлығының жылы «қуалаудың хромосомалар рөлін қатысты олардың жаңалықтар үшін» жеңімпазы

Томас Морган хромосомалардың тұқым қуалауға жауапты негізгі құрылымдар екенін айтты. тірі организмдердің тұқым қуалаушылық зерттейді биологиялық пәндер - тұқым қуалаушылық хромосоманың теориясы генетиканың негізгі теориялар бірі болып табылады.

Мұғалім студенттерге проблемалы мәселені шешуді ұсынады:

Қоңыр және жалпақ денесі бар аналық қоңызды жіңішке және жасыл денесі бар аталық қоңызбен будандастырылған. Бірінші ұрпақтың гибридтері жіңішке денемен қоңыр түсті. Гибридті аналық жасыл және кең денесі бар аталықпен қиылысқан. Екінші буында: 55 қоңыр және 290 жасыл денесі бар, жіңішке денесі бар және кең дене: 49 жасыл және 304 қоңыр түсті. Будандастыру схемасын жазыңыз, цитологиялық негіздеме беріңіз.

• Гендік өзара әрекеттесу және қандай генетикалық заң қолдандыңыз?

• Неліктен будандастыру нәтижелері Мендель сияқты емес?

Мұғалім сабақ тақырыбын оқушыларға айтады:

Тұқымқуалаушылықтың хромосомалық теориясының негізгі қағидалары.

Тақырыптың мағынасын түсіну

Мұғалім: американдық генетик Т.Морган, тұқымқуалаушылықтың хромосомалық теориясын дәлелдеді. Осы теорияға сәйкес, тұқымқуалау туралы ақпаратты беру хромосомалармен байланысты, онда гендер белгілі бір жүйеде орналасқан. Осылайша, бұл тұқымқуалаудың материалдық негізі болып табылатын хромосомалар.

Активити 1 Ақпаратты оқып, жаңа ақпаратты анықта

(оқыту түрінде саралау: жұпта)

Оқушылар тұқымқуалаушылықтың хромосомалық теория бойынша мақпарат оқып, мұғалім айтқан мәліметтерге назар аударады

Студенттер критерйлерді анықтайды.

Жетістік критерийлері:

1. Хромосомалық жынысты анықтау;

2. Анализді будандастырудағы талдау;

3. Гетерогаметалық және гомогаметалық хромосомалар;

4. Дрозофила мысалын қолданып, жынысты анықтау;

5. Жынысты анықтаудың ұқсас әдісі;

6. Жынысқа байланысты белгілерді тұқымқуалау;

7. * Адамның генетикалық картасы.

Сыныпта талқылау: оқушылар жаңа ақпаратпен бөліседі.

Кері байланыс.

Бағалау: өзара бағалау - жапсырмалар.

Бекіту:

Активити 2: True или False

Оқушыларға бірқатар мәлімдемелер беріледі және бұл дұрыс немесе жалған деп ойлауға уақыт беріледі. Мұғалім оқушылар жоғарыда тұрған мәселені шешуге кеңес береді.

Жетістік критерийлері:

1. Студенттер шынайы мәлімдемелерді анықтайды;

2. Студенттер жалған мәлімдемелерді анықтайды;

3. Оқушылар әрбір мәлімдемеге суреттерді дұрыс анықтайды.

Кері байланыс: жұппен талқылау

• Бағалау: марк-сызбасы арқылы

Үй тапсырмасы: бейнені көріңіз (мұғалім алдын-ала Edmodo-ға видео жібереді)

https://www.youtube.com/watch?v=6YLfJ-iYrvM

Рефлексия:

- Ал егер ...?

«Егер не ...?» Деп аталатын қабылдау: «Егер ... болса ...» деген сөздерден басталатын сұрақтардың рефлексия кезеңіне қосылуын қамтиды. Бұл сұрақтар студенттерге екінші жағынан мәселені қайта қарастыруға мүмкіндік береді, олардың болжамдарын, хромосома теориясы туралы болжамдарын ұсынуға мүмкіндік береді бұл өз кезегінде студенттердің гипотетикалық ойлауын дамытуға ықпал ететін өздігінен сөйлесу тәжірибесін кеңейтеді. (Ал егер ...

Қосымша ақпарат

Дифференциация – Сіз қалайша көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушылар алдында Сіз қандай міндеттер қоюды жоспарлайсыз?

Пәнаралық байланыстар

Денсаулық және қауіпсіздік

АКТ-мен байланыс

Құндылықтармен байланыс

(тәрбиелейтін элемент)

Барлық оқушылар: Жыныс генетикасы туралы алған білімдерін қолданып, жыныс хромосомаларындағы тұқым қуалаушылық схемасын дұрыс құрастырады.

Көпшілік оқушылар: генотип, фенотип, гомозигота, гетерозигота, доминант, рецессивті ұымдарын есепте тауып көрсете алады, мысалдар келтіре алады

Кейбір оқушылар: есептерді әртүрлі жолдармен шығара алады.

Пәнаралық байланыс:

АКТ сабақ презентациясы;

Денсаулық және қауіпсіздік: сымбаттылықты сақтау. Жеке жұмыс жасау, бір-бірінің пікірін тыңдау. Халықтық педагогикамен байланыс

Рефлексия

Сабақ мақсаты/ оқу мақсатының

Нақтылығы

Оқушылар бүгін не білді?

Сабақ барысындағы кластың көңіл күйі?

Өткізілген дифференциацияның ықпалы

Уақыт тиімділігі

Сабақ жоспарынан болған ауытқулар?

Жалпы бағалау

Сабақтың қандай екі аспектісі жақсы өтті (сабақ беру әрі оқу туралы ойланыңыз)?

1:

2:

Қандай екі нәрсе сабақты жақсарта алатын еді (сабақ беру әрі оқу туралы ойланыңыз)?

1:

2:

Мен сабақ кезінде келесі сабаққа дайындалуға көмектесетіндей сынып немесе белгілі бір оқушылар туралы не білдім?