Тұқымқуалаушылықтың хромосомалық теориясының негізгі қағидалары. Биология, 10 сынып, сабақ жоспары.


Бөлім: 9.3D – Тұқымқуалаушылық пен өзгергіштік заңдылықтары

Мектеп: Павлодар қаласындағы ХББ НЗМ

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:

Сынып: 9

Қатысқандар саны:

Сынып: 9

Сабақтың тақырыбы

Тұқымқуалаушылықтың хромосомалық теориясының негізгі қағидалары

Сабақтың мақсаттары

Оқушылар тұқымқуалаушылықтың хромосомалық теориясының негізгі қағидаларын зерттей алады

Оқытудың мақсаты

Тұқымқуалаушылықтың хромосомалық теориясының негізгі қағидаларын оқып білу

Жетістік критерийі

Хромосомалық теориясының негізгі қағидаларын атайды

 Тілдік мақсат

Пәнге қатысты лексика мен терминология:

генетикалық кеңес беру, болжау, генетикалық ауру, бұзылу, тұқым қуалаушылық, тәуекел, трансмиссиялық ықтималдық, диагностика. даму, салдары, табиғаты, мүмкіндіктері, отбасын жоспарлау, басқару, кеңес беру, қолдау.

Диалог құруға /жазылымға қажетті сөздер топтамасы:

Генетикалық кеңес беру - бұл процесс

Тұқым қуалайтын аурулардың қаупі жоғары адамдарға ...

X-нің даму ықтималдығы ...

Қол жетімді опциялар ...

Генетикалық кеңес берудегі кемшіліктердің бірі / артықшылықтарының бірі ...

Егер адамға X туралы айтылса, онда ...

Егер ата-ананың екеуі де болса, онда ...

 Құндылықтар

«Өмір бойы оқыту» және «Ынтымақтастық» құндылықтарын дамыту топта және жұпта жұмыс ұйымдастыру арқылы жүзеге асырылады

Пәнаралық байланыс

Цитология, математика, тарих

АКТ-ны пайдалану

Интернеттен түрлі көздерді пайдалану

Алдыңғы білімдер

Хромосомалар құрылымын және осы бөлімдегі материалды меңгеру үшін қажетті функцияларды қамтитын жасушалық биологияның негіздерін білу.

G6, G7 бөлімдерінде сипатталғандай көбейтудің негізгі білімі;

G8, G9 және G10 секцияларында сипатталғандай, тұқым қуалаушылық, оның ішінде генетикалық өту

Сабақ барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Сабақтағы жоспарланған жұмыс

Ресурстар

Сабақтың басталуы

0-4 минут

Организационный момент:

«Ой шақыру» сратегиясы

Бұл «Тұқымқуалаушылықтың хромосомалық теориясының негізгі қағидалары» тақырыбында өз тәжірибелерін және білімдерін өзектендіру кезінде сабақтың бастапқы кезеңінде студенттердің жеке және топтық жұмысын ұйымдастырудың әдісі.

ИД,

Слайд 1, стикер

5-7 минут

Ой толғау:

Мұғалім студенттерге бұл «Тұқымқуалаушылықтың хромосомалық теориясының негізгі қағидалары» тақырыбының жалғасы екенін айтады.

Оқушылар жұппен/топпен талқылап, сабақтың мақсатын анықтайды

ИД, Слайд 2

Тақырыптың мағынасын түсіну:

Мұғалімнің түсіндіруі:

Байланысты гендер хромосомада бір-бірімен тығыз орналасады, бұл оларды бірге тұқымқуалауын мүмкіндік береді. Жеке хромосомдардағы гендер ешқашан қосылмайды (ортасында).

Бірақ хромосомадағы барлық гендер өзара байланысты емес. Бір бірінен қашықта орналасқан гендер, гомологтық рекомбинация деп аталатын процесс кезінде бөлінуі ықтимал. Байланыс екі түрі бар: толық және толық емес.

1. Гендер хромосомада бірсызықтың бойымен тізбектеле орналасады. Әр геннің нақты орны болады.2. Бір хромосомада орналасқан гендер тіркесу топтарын құрайды Тіркесу топтарының саны сол ағзаға тән хромосоманың гаплойдты санына сәйкес келеді.3. Гомологте хромосомалар арасында аллельді гендердің алмасуы жүреді.4. Хромосомалардағы гендердің арақашықтығы айқасу жиілігіне тура пропорционал.

Гендер арасындағы кроссинговер жиілігі олардың хромосомадағы арақашықтықтарын көрсетеді. Хромосомада гендер бір-бірінен неғұрлым алшақ орналасса, олардың арасында айқасудың болу мүмкіндігі соғұрлым көбейеді. 

ИД,

Слайд 3

15-30 минут

Мұғалім оқушыларды түсті жетон арқылы 3-4 топқа топтастырады.

Активити 1: Проблемалық сұрақ

Қоңыр және жалпақ денесі бар аналық қоңызды жіңішке және жасыл денесі бар аталық қоңызбен будандастырылған. Бірінші ұрпақтың гибридтері жіңішке денемен қоңыр түсті. Гибридті аналық жасыл және кең денесі бар аталықпен қиылысқан. Екінші буында: 55 қоңыр және 290 жасыл денесі бар, жіңішке денесі бар және кең дене: 49 жасыл және 304 қоңыр түсті. Будандастыру схемасын жазыңыз, цитологиялық негіздеме беріңіз.

Оқушылар составляют критерии успеха (запись на доске)

Жетістік критерийлері:

• екі геннің бір хромосомада орналасқаның көрсеткен

• қиылысу сызбасы, гаметтер мен F1генотиптер көрстетілген

• ұрпақтың күтілетін генотиптерінің пропорциялары көрсетілген

жауап моделі бойынша жетістік критерийлерін қолдана отырып топта өзара бағалау

Кері байланыс

ИД,

Слайд 3

Сабақтың соңы

31-37 минут

Мұғалім оқушыларға бекіту тапсырмаларын ұсынады

Бір хромосомада орналасқан гендердің айқаса алмай, бірігіп тұқым қуалауын гендердің тіркесуі деп атайды. Яғни, олар бір-бірінен тәуесіз ажырап кетпей, бірге тұқым қуалайды.

• Гендердің рекомбинация жиілігі тіркескен гендердің хромосомада салыстырмалы орналасуын көрсетеді : гендер неғұрлым алыс орналасса, рекомбинация жиілігі жоғары болады.

•Бұл генетикалық карта құруда қолданылады .

•Екі геннің локустарының шартты «арақашықтығы» рекомбинация жиілігіне тура пропорционал және морганидпен өлшенеді.

Кері байланыс

ИД, Слайд 4, Қосымша Проблемалық сұрақ + марк сызбасы

38-40 минут

Үй жұмысы: видео бейне

«Аяқталмаған сөйлем» рефлексиясы:

1. Мен тапсырмалар... орындадым2. Бүгін мен...білдім3. Мен үшін...қиын болды4. Мен үшін...қызық болды5. Мен ... екенін түсіндім 7. Үй жұмысы мен үшін...

ИД, Қосымш, Рефлексия, видео бейне

Қосымша ақпарат

Дифференциация – Сіз қалайша көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушылар алдында Сіз қандай міндеттер қоюды жоспарлайсыз?

Дифференциация – Сіз қалайша көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушылар алдында Сіз қандай міндеттер қоюды жоспарлайсыз?

Дифференциация – Сіз қалайша көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушылар алдында Сіз қандай міндеттер қоюды жоспарлайсыз?

Барлық оқушылар: Жыныс генетикасы туралы алған білімдерін қолданып, жыныс хромосомаларындағы тұқым қуалаушылық схемасын дұрыс құрастырады.

Көпшілік оқушылар: генотип, фенотип, гомозигота, гетерозигота, доминант, рецессивті ұымдарын есепте тауып көрсете алады, мысалдар келтіре алады

Кейбір оқушылар: есептерді әртүрлі жолдармен шығара алады.

Барлық оқушылар: Жыныс генетикасы туралы алған білімдерін қолданып, жыныс хромосомаларындағы тұқым қуалаушылық схемасын дұрыс құрастырады.

Көпшілік оқушылар: генотип, фенотип, гомозигота, гетерозигота, доминант, рецессивті ұымдарын есепте тауып көрсете алады, мысалдар келтіре алады

Кейбір оқушылар: есептерді әртүрлі жолдармен шығара алады.

Барлық оқушылар: Жыныс генетикасы туралы алған білімдерін қолданып, жыныс хромосомаларындағы тұқым қуалаушылық схемасын дұрыс құрастырады.

Көпшілік оқушылар: генотип, фенотип, гомозигота, гетерозигота, доминант, рецессивті ұымдарын есепте тауып көрсете алады, мысалдар келтіре алады

Кейбір оқушылар: есептерді әртүрлі жолдармен шығара алады.

Рефлексия

Сабақ мақсаты/ оқу мақсатының

Нақтылығы

Оқушылар бүгін не білді?

Сабақ барысындағы кластың көңіл күйі?

Өткізілген дифференциацияның ықпалы

Уақыт тиімділігі

Сабақ жоспарынан болған ауытқулар?

Рефлексия

Сабақ мақсаты/ оқу мақсатының

Нақтылығы

Оқушылар бүгін не білді?

Сабақ барысындағы кластың көңіл күйі?

Өткізілген дифференциацияның ықпалы

Уақыт тиімділігі

Сабақ жоспарынан болған ауытқулар?

Жалпы бағалау

Сабақтың қандай екі аспектісі жақсы өтті (сабақ беру әрі оқу туралы ойланыңыз)?

1:

2:

Қандай екі нәрсе сабақты жақсарта алатын еді (сабақ беру әрі оқу туралы ойланыңыз)?

1:

2:

Мен сабақ кезінде келесі сабаққа дайындалуға көмектесетіндей сынып немесе белгілі бір оқушылар туралы не білдім?



Толық нұсқасын 30 секундтан кейін жүктей аласыз!!!


Әлеуметтік желілерде бөлісіңіз:
Facebook | VK | WhatsApp | Telegram | Twitter

Қарап көріңіз 👇



Пайдалы сілтемелер:
» Туған күнге 99 тілектер жинағы: өз сөзімен, қысқаша, қарапайым туған күнге тілек
» Абай Құнанбаев барлық өлеңдер жинағын жүктеу, оқу
» Дастархан батасы: дастарханға бата беру, ас қайыру
Пікір жазу