Мұқағали Мақатаев (1931-1976)

 Мұқағали Мақатаев (1931-1976)

Мұқағали Сүлейменұлы Мақатаев - Шынайы поэзия өкілі, ғажайып ақындардың бірі Мұқағали Мақатаев қазіргі Алматы облысы, Райымбек ауданындағы Қарасаз аулында 1931 жылы 9 ақпанда дүниеге келді.
Балалық шағы соғыспен тұспа-тұс келген Мұқағали өлеңді он-он бір жасынан жаза бастайды. Алғашқы өлеңдері аудандық газетте жарық көрген Мұқағали шығармалары 1960-1970 жылдары үздіксіз басылады, бұл жылдарды ақынның қазақ поэзиясының биік шыңына көтерілген уақыты деп санауға болады.
Ауыл орта мектебін 1948 жылы бітіріп, өз ауылында комсомол, кеңес қызметтерінде болған. Кейін аудандық газетте әдеби қызметкер, Қазақ радиосында диктор болған, «Қазақ әдебиеті» газетінде, «Жұлдыз» журналында поэзия бөлімін басқарған. Қазақстан Жазушылар одағында поэзия секциясында әдеби кеңесші қызметін атқарған.
Тырнақ алды туындылары Нарынқол аудандық «Советтік шекара» (қазіргі «Хан тәңірісі») газетінде 1948 жылдары жариялана бастаған. 1954 жылы бір топ өлеңі «Әдебиет және искусство» (қазіргі «Жұлдыз») журналында, одан кейін бір шоғыр жыры Ә.Тәжібаевтың сәт сапар тілеген сөзімен «Қазақ әдебиетінде» жарияланған.
Аз ғұмыры ішінде бірнеше лирикалық жыр жинағы мен дастандарын ұсынған. Жыр аудармасы саласында Шекспирдің сонеттерін, Дантенің «Құдіретті комедиясын» қазақшалады. Ақынның «Саржайлау», «Сөнбейді, әже, шырағын», «Кел, еркем, Алатауыңа» өлеңдеріне сазгер Н.Тілендиев ән шығарған.
Ақын тұрмыс тауқыметін тарта жүріп, әпербақан сынға ұшырағанда да "Ақынның ақындығы атақта емес, арда ғана" деген байламды берік ұстап, шен-шекпенге де, лауазым-атаққа да қызықпаған.
М.Мақатаев қаламынан "Қарлығашым, келдің бе?", "Дариға жүрек", "Аққулар ұйықтағанда", "Шуағым менің", "Өмір-дастан" т.б. жыр жинақтары туған. Қырық бес жасында қайтыс болған соң, Мұқағалидың екінші өмірі - өлмес ғұмыры басталды. Ақынның артында қалған мол мұрасы: "Соғады жүрек", "Шолпан", "Жырлайды жүрек", "Өмір-өзен" т.б. жыр кітаптары, "Қош, махаббат!" атты прозалық кітабы оқырманның қолдан-қолға түспей, іздеп жүріп оқитын шығармаларына айналды.
Өмірді сүюдің ғажайып үлгісін көрсеткен ақын Мұқағали "Жан азасы" (реквием) поэмасында өмір туралы гимн туғызды. "Аққулар ұйықтағанда" поэмасында ел наным-сенімін қастерлеу, сұлулық үндестігін жыр етсе, "Райымбек, Райымбек!" дастанында ел тарихын, ел басына қатер төнгенде қолына ту алып, жауына қарсы аттанған Райымбек Хангелдіұлының ерлігін суреттейді.
М.Мақатаев поэзиясы жұмыр жердің барлық мәселесіне араласқан, кең, ауқымды тақырыпты қамтиды. Оның туған жер, адамдар тағдыры, өмір мен өлім, ана мен бала, ақын мен ақындық, соғыс тауқыметі т.б. тақырыптағы лирикасы қайталанбас ұлттық сипатта, ұлттық зермен кестеленген.

Материалдың толық нұсқасын жүктеуге 45 секунд қалды!!!
Іздеп көріңіз:
471 -262

Добавить комментарий

Комментариев 11

  1. Офлайн
    Ерасыл
    Ерасыл 15 января 2018 15:20
    0 + 0 -
    Я маганда унады
  2. Офлайн
    Томирис Баяхметова
    Томирис Баяхметова 2 апреля 2017 13:32
    0 + 0 -
    ОООО
  3. Офлайн
    Нұрай Аймырза
    Нұрай Аймырза 4 сентября 2016 09:50
    0 + 0 -
    Тамаша????????????
  4. Офлайн
    Дарын Жубатханов
    Дарын Жубатханов 11 марта 2016 08:38
    0 + 0 -
    Ұнады рахмет көп-көп
  5. Офлайн
    Луиза Адерина
    Луиза Адерина 25 февраля 2016 18:16
    0 + 0 -
    оте керемет.Маган Мукагали атамыздын "Аккулар уйыктаганда" деген поэмасы унайды.Бул поэма керемет.Балалар бул поэманы окындар деймин.
  6. Офлайн
    Жазека Мусаева
    Жазека Мусаева 27 января 2016 07:48
    0 + 0 -
    Нақты да тусиникти рахмет
  7. Офлайн
    Шынгыскан Курбан
    Шынгыскан Курбан 8 мая 2015 09:47
    0 + 0 -
    раааххметттт
  8. Офлайн
    Aidana Kalybai
    Aidana Kalybai 19 февраля 2015 19:18
    0 + 0 -
    durys
  9. Офлайн
    Арыстанбек Смаханов
    Арыстанбек Смаханов 13 февраля 2015 18:29
    0 + 0 -
    маған қатты ұнады керемет әсіресе осы деректерден жақсы әсер алдым және өзіме ақыл жинап алдымкеремееет
  10. Офлайн
    Оркен Амантурдиев
    Оркен Амантурдиев 10 декабря 2014 16:24
    0 + 0 -
    Мұқағали Мақатаевтің жинағы өте қатты ұнайды Өркен жазған
  11. Офлайн
    Жадыра Туганбай
    Жадыра Туганбай 9 ноября 2014 23:35
    0 + 0 -
    қалай өлгені белгісіз ба???

Последние комментарии