В настоящее время туризм является одной из наиболее динамично развивающихся форм международной торговли услугами. Доля туризма в международном экспорте, по данным 2000 года, составила 8% и уступила только экспорту нефти и автомобилей. К 2005 году, согласно прогнозу Всемирной туристской организации (ВТО), туризм по доходам выйдет на первое место. Эти данные характеризуют не только прибыльность индустрии, но и возрастание интереса людей к окружающему миру.
Туристская отрасль во многих развитых и развивающихся странах является приоритетной и имеет значительную государственную поддержку. Туристский бизнес представляет наиболее прибыльный вид экономической деятельности. Достаточно отметить, что доля доходов от иностранного туризма в общем поступлении от экспорта товаров и услуг по данным ВТО составляет от 10 до 36%, в некоторых странах этот показатель значительно выше: на Кипре он составляет - 52%, Панаме – 55%, Гаити – 73%.
Что касается туризма в Казахстане, то он на мировом туристском рынке занимает небольшую нишу, так как на его долю в национальном доходе падает 0,02%.
Туризм как сфера экономической деятельности – это производство и реализация туристских услуг и товаров различными организациями, располагающими туристскими ресурсами.
На современном этапе в мировой практике в качестве основных показателей экономического эффекта от туристского производства для экономики той или иной страны используют следующие переменные:
1) вклад туризма в создание национального дохода
2) доля доходов от туризма в экспорте страны
3) доля расходов на туризм в импорте страны
4) влияние туриндустрии на региональное развитие
Туризм нередко называют « невидимым экспортом». Экспорт через туризм имеет ряд преимуществ, одно из которых заключается в том, что туристские услуги или товары, производимые на экспорт, не вывозятся из страны, потребитель сам преодолевает расстояние, отделяющее его от интересующего товара; другое – происходит расширение экспортного рынка товаров, которые в другом случае никогда не были бы проданы за иностранную валюту. К этому следует добавить, что товары, продаваемые иностранным туристам, облагаются и налогом в валюте ....

В процессе хозяйственной деятельности все организации ведут расчеты с поставщиками за приобретенные основные средства, сырье, материалы и другие товарно-материальные ценности и оказанные услуги; с покупателями за купленные товары; с кредитными учреждениями по ссудам и другим финансовым операциям; с бюджетом и налоговыми органами; с другими организациями и лицами по различным хозяйственным операциям. Все эти хозяйственные процессы осуществляются с помощью денежных средств. Таким образом, учет денежных средств – это один из наиболее важных разделов бухгалтерского учета.
Расчеты с поставщиками и покупателями производятся либо в виде безналичных расчетов, либо за наличные денежные средства. Безналичные расчеты осуществляются согласно Закона Республики Казахстан от 29.06.1998 г. № 237- I ЗРК “О платежах и переводах денег”, Постановления Правления Нацбанка РК от 19.11.1992 г. № 43 “Временное положение о безналичных расчетах в Республике Казахстан” (с изменениями и дополнениями от 29.08 1996 г. № 201).
Кассовые операции ведутся в соответствии с “Временным порядком ведения кассовых операций”, утвержденным на заседании Правления Национального банка Республики Казахстан 23 июля 1993 года. Кроме того, при расчетах наличными денежными средствами юридические и физические лица (т.е. частные предприниматели, кроме тех кто работает по патенту, либо с момента регистрации в качестве ЧП не прошло 6 месяцев) обязаны все наличные денежные средства проводить через контрольно-кассовый аппарат с фискальной памятью, с обязательной выдачей фискального чека. Вышеуказанные отношения регулируется “Правилами применения контрольно-кассовых машин с фискальной памятью”, утвержденными постановлением правительства Республики Казахстан от 6 августа 2001 года за № 1034.
Валютные операции в РК осуществляются, согласно “Правил проведения валютных операций в РК”, утвержденных постановлением Правления НБ РК от 23.05.1997 г. № 206 (с изменениями и дополнениями от 06.05.1998 г. № 101, от 29.09.1998 г. № 189, от 19.02.1999 г № 16). Все расчеты в иностранной валюте на территории РК либо за ее пределами в бухгалтерском учете, а также для целей взимания таможенных пошлин, сборов и т.д. ведутся по курсу установленному Национальным банком РК на момент совершения операции и регулируются “Положением о порядке установления официального обменного курса казахстанского тенге к иностранным валютам для целей учета и таможенных платежей”, утвержденным Постановлением правления НБ РК от 17.08.1995 г. № 97. А также в своей деятельности предприятия работающие в РК в обязательном порядке руководствуются СБУ 9 “Учет операций в иностранной валюте”. ....

При переходе к рыночной системе экономических отношений в Казахстане предприятия получили самостоятельность в планировании своей хозяйственной и экономической деятельности.
Опыт доказал жизнеспособность и эффективность рыночного механизма в обеспечении сбалансированности экономики, в рациональном использовании трудовых, материальных и финансовых ресурсов, в создании гибких производств, восприимчивых к запросам потребителей и достижениям научно-технического прогресса. Рынок стимулирует предприятия к решительным действиям в овладении новыми методами хозяйствования, перестройке своей деятельности. В условиях рынка предприятие является главным объектом хозяйствования, независимым товаропроизводителем, экономическое пространство для которого практически неограниченно, но всецело зависит от умения работать безубыточно, адаптируясь к условиям изменяющейся экономической среды.
В планах Республики Казахстан вступление во Всемирную Торговую Организацию. Сейчас этот вопрос обсуждается в Правительстве, взвешиваются все «за» и «против». Ведь Казахстан должен не только выйти на мировой рынок, но и удержаться на нем за счет конкурентоспособности товаров и услуг. Некоторые отечественные фирмы (особенно это касается пищевой промышленности) закупают иностранные линии для производства своей продукции – это первый шаг к качеству. Вторым должна быть квалификация рабочих.
Правительство по поручению Президента разработало Программу индустриально-инновационного развития до 2015 года, главной задачей которой является увеличение ВВП к этому сроку по сравнению с 2000 годом в 3,5 раза.....

Актуальность данной работы. Модернизация общего образования требует переход от традиционной установки на формирование преимущественно «знаний, умений, навыков» к воспитанию качеств личности, необходимых для жизни в новых условиях открытого общества. К их числу можно отнести: ответственность, инициативность, самостоятельность, способность к рефлексии и др. Таким образом приоритетной целью образования становится в современной школе развитие личности, готовой к правильному взаимодействию с окружающим миром, к самообразованию и саморазвитию. Эта общая цель конкретизируется на каждом этапе обучения с учетом его своеобразия и самоценности.
Для начального общего образования на данном этапе развития общества приоритетным является формирование учебной деятельности как желания и умения учиться, развитие познавательных интересов и готовности к обучению в основном звене. Эти показатели учебной деятельности постепенно приобретают характер важнейшей универсальной способности человека - потребности в самообразовании.
Для достижения учебной самостоятельности, инициативности и ответственности младшего школьника особое значение имеет контрольно-оценочная самостоятельность ребенка, то есть умения самостоятельно контролировать и оценивать свою деятельность, устанавливать и устранять причины возникающих трудностей. Чтобы сформировать эти умения необходимо внести существенные изменения в контрольно-оценочную деятельность, пересмотреть ее цели. ....

Актуальность избранной темы. В современном мире в свете неотвратимо углубляющихся процессов глобализации Запад понимает, что без решения проблем стран третьего мира он сам окажется на тупиковом пути развития. Одним из проблемных мест на Земле несомненно является Африканский континент и потому международные организации, объединяющие развитые страны мира ставят своей целью помощь развивающимся странам Африки.
Среди стран континента несомненный интерес представляет судьба государств Северной Африки, подразделяющихся на два территориальных объединения: страны Магриба тяготеющие к арабо-берберской цивилизации и Египта и Ливии, которым ближе их арабские соседи. Несомненно, они выгодно отличаются по развитию относительно стран Центральной и Южной Африки.
Страны Магриба, Ливия и Египет занимают очень выгодное геополитическое положение: они находятся на Африканском материке и в тоже время имеют приоритет политической, экономической и культурной связи с Арабским миром. Ни одно из государств этой геополитической общности не имеет ни собственного места в мировом разделении труда, ни уникальной миссии. Но все вместе – страны Афразии обладают и тем и другим! Можно с уверенностью прогнозировать в этом регионе напряженную борьбу за субъектность, в ходе которой выделится сила (государство, группа стран либо социальная структура внегосударственного типа, например династия), способная возглавить регион, утилизировав его ресурсы под свои задачи. Существует опасность, что эти задачи будут направлены на поддержку исламизма, выливающегося в терроризм. Поэтому важно не упустить первоначальный этап формирования этих стран, чтобы направить их по верному руслу и не допустить рождения еще одной террористической группировки, а наоборот, помочь стать самостоятельной геополитической общностью, претендующей на формирование своей миссии и на место нового мирового игрока на мировой шахматной доске [Переслегин, 2006].
В свете сказанного представляется актуальной попытка обобщить опыт стран Магриба, Ливии и Египта, которые стремятся в 90-е годы дополнить уже сложившиеся в основном в 70-80-е годы международные торгово-экономические связи как со странами Арабского Востока (в рамках Союза Арабского Магриба, АФТА - участников общеарабского торгового пространства), так и с другими регионами мира, прежде всего с ЕС, усилив тем самым интеграционные связи государств региона в области экономического и социального развития.
Актуальным является развитие двусторонних отношений стран Северной Африки и с Казахстаном. Как подчеркнул в своем последнем послании народу президент Республики Казахстан Н.А. Назарбаев: «Для нас является совершенно естественным активное участие в структурах международного сотрудничества и культурного обмена со странами мусульманского мира. Мы также активно развиваем взаимовыгодные и взаимообогащающие двусторонние отношения с большинством исламских стран и стран Арабского Востока.....

Актуальность. Большинство разрабатываемых и планируемых к вводу в
эксплуатацию месторождений руд цветных металлов Казахстана представлено
скальными породами и имеет сложное геолого-морфологическое строение.
Они характеризуются неравномерностью оруденения, наличием различных по
объему и конфигурации рудных тел. Границы между рудными телами и
вмещающими породами визуально неразличимы. К таким
сложноструктурным относится и Акжалское месторождение свинцово-
цинковых руд. Для разработки эффективных технологий освоения
сложноструктурных многокомпонентных месторождений, необходимо иметь
достаточную информацию о взаимном расположении рудных тел и
вмещающих пород в массиве.
Большое значение приобретают работы, направленные на обеспечение
стабильного качества руд, повышение полноты извлечения запасов полезных
ископаемых из недр, вовлечение в разработку руд с различным содержанием
ценных компонентов. Существенное влияние на качество добываемых руд из
сложноструктурных блоков оказывают буровзрывные и выемочно-
погрузочные работы, так как при ведении взрывных работ происходит
трансформация рудных тел и вмещающих пород, а при экскавации руда
нередко разубоживается, или зачастую отгружается в породные отвалы.
Существующие методы селективной отбойки и выемки руды из
сложноструктурных блоков не всегда дают желаемые результаты.
Эффективное ведение добычных работ и рациональное использование
минеральных ресурсов должно основываться на установлении
закономерностей размещения полезных ископаемых в массиве и развале,
измерении показателей их качества, оперативном управлении процессами
взрывания и экскавации сложных забоев, обеспечивающих стабильное
качество добываемой руды.
Целью работы является разработка технологий взрывной подготовки
сложноструктурных блоков, определение параметров технологии взрывания
сложноструктурных блоков, создание автоматизированной системы
проектирования параметров буровзрывных работ.
Для достижения поставленной цели решены следующие задачи:
1. Типизация сложноструктурных блоков в условиях Акжалского
карьера и определение на этой основе горно-геологических характеристик.
2. Установление параметров расположения зарядов в массиве на основе
использования модели поэтапного разрушения пород уступа при скважинных
зарядах; определение параметров технологии взрывания сложноструктурных
блоков.
3. Создание автоматизированной системы проектирования параметров
буровзрывных работ.....

Беспилотные летательные аппараты (БПЛА) с каждым годом занимают
все большее место, как в военной, так и гражданской сфере. По мнению
многих экспертов, беспилотная авиация в ближайшее время начнет
доминировать над пилотируемой, особенно в военной сфере. Такое развитие
данного класса авиатехники обусловлено рядом специфических достоинств,
реализация которых позволяет получить существенное преимущество над
пилотируемой авиацией для широкого спектра задач. Прежде всего это
отсутствие экипажа, относительно небольшая стоимость БПЛА, малые затраты на их создание производство и эксплуатацию, большие
продолжительность и дальность полета.
Развитие современных и перспективных технологий позволяет сегодня
беспилотным летательным аппаратам успешно выполнять такие функции,
которые в прошлом были им недоступны или выполнялись другими силами и
средствами. В частности, БПЛА показали свою высокую эффективность при
выполнении задач ведения наблюдения и разведки. Беспилотники стали
«всевидящим оком в небе», позволив наземному оператору в реальном
масштабе времени отслеживать и контролировать развитие обстановки в
заданном районе или на заданном маршруте.
Главное достоинство беспилотного, и это признают все эксперты, -
отсутствие на борту человека, благодаря чему, независимо от сложности и
опасности выполняемой БПЛА задачи, жизни военнослужащих не угрожает
опасность. БПЛА способен действовать в зонах радиационного и химического
заражения. Ему не нужны сложные системы жизнеобеспечения экипажа.
Благодаря своим преимуществам, беспилотники постепенно осваивают многие функции пилотируемой авиации. Мировой
опыт развития беспилотной авиации свидетельствует, что уже через полтора-два десятилетия
они смогут выполнять абсолютное большинство задач, решаемых сегодня
пилотируемой авиацией, за исключением некоторых специфических функций.
Целью дипломного проекта является, разработать имитационную
модель системы автоматического управления беспилотного летательного аппарата, которая станет основой
для проектирования системы автоматического управления БПЛА.....

Карачаганакское нефтегазоконденсатное месторождение является одним из крупнейших месторождений углеводородов в мировом масштабе, а если учитывать особенности его геологического строения и характеристику эксплуатационных объектов, - уникальных. Месторождение выделяется глубиной залегания до 5200м, большим этажом продуктивности 1600м, сравнительно небольшой площадью газоносности, высоким содержанием конденсата до 800г/м3. Пластовое давление составляет порядка 53-60 МПа, пластовая температура 72-85○С.
Карачаганакское нефтегазоконденсатное месторождение находится в опытно- промышленной эксплуатации с ноября 1984 года и в настоящее время его разработка осуществляется в соответствии с «Уточненным проектом опытно-промышленной эксплуатации», утвержденным 05.07.91г. ЦКР Мингазпрома. Срок действия этого документа неоднократно продлялся решениями ЦКР. В процессе ОПЭ не были выполнены основные задачи проекта, включающие в себя организацию сайклинг-процесса, разбуривание месторождения по проектной сетке, реализацию программ лабораторных и промысловых исследований, организацию раздельного учета продукции по объектам разработки. В то же время результаты лабораторных, промысловых и геофизических исследований, выполненные после 1996 года позволили уточнить характеристики коллекторских свойств и свойств насыщающих их флюидов. Это позволило создать новую геостатическую и флюидную модели месторождения Карачаганак. Таким образом, является необходимым составление нового проектного документа, в котором все это было бы учтено. В ноябре 1997 года Республика Казахстан подписала «Окончательное соглашение о разделе продукции» (ОСРП), в котором излагаются основные критерии разработки месторождения. В этом соглашении предусматривается обратная закачка газа в газоконденсатную часть и осуществление разработки нефтяной оторочки с помощью горизонтальных скважин и методов интенсификации притока. Технологически процесс вытеснения из пласта жирного газа сухим осуществляют таким образом, что на поверхности выделяют из газа конденсат, т.е. делают пластовый газ газоконденсатного месторождения сухим, подают его в компрессоры, дожимают до необходимого давления и закачивают в пласт. Поэтому такая технология разработки газоконденсатных месторождений получила название циклического процесса (сайклинг-процесс). ....

Системы автоматического и полуавтоматического управления полетом относятся в настоящее время к числу наиболее важных и стремительно развивающихся систем летательных аппаратов. Системы управления самолетов, вертолетов и других пилотируемых воздушных судов все в большей мере становятся комплексными, обеспечивающими все основные этапы полета. Эти системы в процессе функционирования объединяют многочисленные подсистемы, используют информацию от разнообразных датчиков. Задачи рационального построения систем управления, обеспечения надежности и безопасности полета, необходимой точности управления являются сложными и требуют привлечения эффективных научных методов.
Свойства пилотируемых летательных аппаратов как объектов автоматического управления также усложняются. Это вызвано возрастанием нестационарности характеристик, влиянием аэроупругости, жидкого топлива и рядом других факторов, проявляющихся наиболее сильно в перспективных конструкциях летательных аппаратов.
Все это сделало проектирование современных систем управления летательных аппаратов сложной и трудоемкой задачей. Надо заметить, что на всех этапах развития систем управления полетом для их проектирования привлекались последние достижения теории регулирования, вычислительной техники. Широко внедрены в практику проектирования бортовых систем управления структурный анализ и метод частотных характеристик, математическое и полунатурное моделирование. Однако все это уже не вполне отвечает возросшим задачам.
Одним из прогрессивных способов передачи и переработки информации является динамическая частотно-импульсная модуля¬ция (ДЧИМ). Включение динамического частотно-импульсного модулятора в систему автоматического управления летательным аппаратом придаёт ей новые свойства и открывает широкие возможности для её оптимизации при сохранении простоты тех-нической и алгоритмической реализации.
В первой главе дипломного проекта летательный аппарат рассмотрен как объект управления, выделен канал регулирования – боковое движение самолета. Рассмотрены существующие системы управления летательным аппаратом и приведен анализ современного состояния разработки и исследования систем автоматического управления с ДЧИМ. В завершение главы поставлены задачи исследования данного проекта.
Во второй главе подробно рассмотрены описание и принцип интегральных частотно-импульсных систем управления боковым движением воздушного судна, построены структурные модели данного класса систем. На базе структурных моделей получены математическое описание системы в классе функциональных рядов Вольтерра. Вольтерровские модели стали основой для получения приближенных различных по точности и трудоемкости вычислительных процедур линейных моделей цифровой системы управления боковым движением летательного аппарата.
Третья глава посвящена разработке методов синтеза интегральных частотно-импульсных систем управления боковым движением воздушного судна. Получены выражения для параметрического интегральных частотно-импульсных систем управления боковым движением воздушного судна с использованием вольтерровских и статистически линеаризованных моделей, доведенные до программной реализации.
В работе затронуты вопросы охраны труда и безопасности полетов. ....

Таможенное дело является одним из важнейших звеньев в системе внешнеэкономических связей Республики Казахстан. Значимость таможенного дела как части экономики страны, проявляется, прежде всего, через защиту экономических интересов государства.
В последние годы усилилась роль фискальной функции, так, например размеры поступлений денежных средств от Государственного Таможенного комитета Республики Казахстан составляли до четверти от всей суммы доходной части федерального бюджета страны .
В соответствии со ст.1 Таможенного кодекса Республики Казахстан таможенное дело включает в себя:
• таможенную политику государства,
• порядок и условия перемещения через таможенную границу товаров и транспортных средств,
• взимание таможенных платежей,
• таможенное оформление и контроль,
а также другие средства проведения таможенной политики в жизнь (например, таможенную статистику, аналитическую работу и т.д.) .
Содержание понятия "таможенное дело" - весьма емкое и в целом определяет структуру таможенного дела. Вместе с тем "некоторые весьма существенные вопросы остаются невыполненными и надо признаться, что содержание этого понятия в какой-то мере по-прежнему остается дискуссионный.
Переход экономики на рыночные отношения, рост внешнеторговых обменных операций, увеличение пассажирооборота через таможенные границы, внедрение современных информационных технологий и т.д. значительно усложнили управление и организацию в таможенном деле.
Сегодня участники внешнеэкономической деятельности должны иметь большой объем знаний по таможенно-программным операциям, уметь грамотно пользоваться нормативно правовой базой регулирования ВЭД, знать об организационной структуре управления в таможенных органах и других аспектах таможенной деятельности.
Одновременно с этим назрела проблема системного и целостного подхода к изучению основ таможенного дела и инструментов его организационного управления.
Основными средствами (инструментами) реализации таможенной политики являются таможенные пошлины, сборы (тарифное, или экономическое, регулирование), процедура таможенного оформления и контроля, различные таможенные ограничения и формальности, связанные с практикой внешнеторгового лицензирования и квотирования (нетарифное, или административное, регулирование).
Переход к новым принципам регулирования внешнеэкономической деятельности (тарифное регулирование, лицензирование, квотирование и т.п.), соответствующим мировой практике, требует изменения организации таможенного контроля за товарами, находящимися в грузовом обороте. Если прежде режим и процедура пропуска товаров определялись, исходя из того, кто являлся субъектом внешнеторговой сделки, то сейчас главный критерий -объект такой сделки, т.е. конкретный товар.
Становление таможенных органов Республики Казахстан, как впрочем и любой другой системы нашего государства, идет сегодня в непростых условиях перехода экономики страны к рынку. Таможня, как :живой организм, постоянно находится в состоянии развития и самосовершенствования. Уже предприняты меры для превращения таможенной службы в реально действующий инструмент государственного регулирования казахстанской внешней торговли.
Главным событием для таможенных органов стало принятие
Парламентом страны поправок и дополнений в Указ Президента "О
таможенном деле в Республике Казахстан", 16 июля 1999 года таможенные
органы получили адекватную современным условиям законодательную базу -
Закон "О таможенном деле в РК" .
Таможенный Кодекс Республики Казахстан от 5 апреля 2003 года (далее – Таможенный кодекс) предоставляет всем лицам на равных основаниях право на ввоз и вывоз товаров и транспортных средств и устанавливает гарантии при осуществлении такого права: ни кто не может быть лишен права или ограничен в праве на их ввоз и вывоз.
С другой стороны государство, запрещая ввоз и вывоз отдельных товаров и транспортных средств, исходит из интересов государственной безопасности, морально-нравственных интересов, защиты жизни и здоровья человека, охраны окружающей природной среды, животных и растений, художественно, исторического и археологического достояния народов Казахстана и зарубежных стран, защиты права собственности (включая интеллектуальную собственность), защиты интересов потребителей и из других жизненно важных интересов государства.
Таможенным законодательством определяется порядок перемещения товаров и транспортных средств через таможенную границу в соответствии с их заявленным таможенным режимом, а также процедурой таможенного оформления и таможенного контроля.....

В Послании Президента РК Н.Назарбаева народу Казахстана «Социаль-но-экономическая модернизация – главный вектор развития Казахста-на»(28.01.12) поставлена задача к 2020 году трудоустроить на качественную работу 1,5 млн. человек. В нем отмечено: «Важный вопрос – обеспечение возможности для работающей молодежи получить специальное образование без отрыва от производства… Каждый молодой человек должен иметь воз-можность, не отрываясь от работы, получить профессию и образование» [1]. В этом мы видим, какую неустанную заботу проявляет Президент о молодом поколении казахстанцев.
Однако ситуация на рынке труда в Республике Казахстан продолжает оставаться сложной и характеризуется наличием все еще большого числа безработных граждан, ростом структурной безработицы и сохранением масштабов скрытой безработицы.
Рынок рабочей силы диктует сегодня для людей, ищущих работу, до-вольно трудные условия. Прежде всего, это новые условия социальной жиз-ни и социального поведения, к которым значительное число казахстанских жителей не привыкли. Это ситуация поиска работы и конкуренции, на рынке рабочей силы. Поиск работы – это проблема, известная не только в нашей стране. Все развитые страны знакомы с проблемой неустойчивости рынка рабочей силы, с периодическими колебаниями экономической активности, с большей или меньшей безработицей, а значит и с поиском работы.
Актуальность темы исследования. Проблема поиска работы харак-терна, прежде всего, для молодежи. Многие из них, окончив школу, впервые ищут подходящую работу, не имея специальности, профессиональных навы-ков. То же самое можно сказать о вернувшихся из армии. В нынешних усло-виях к ним добавляются выпускники учебных заведений, по отношению к ко-торым государство сняло с себя заботу об их трудоустройстве. К тому же, в условиях перехода к рыночной экономике, предприятия испытывали избы-ток рабочей силы и молодежь оказывалась в первых числах среди увольняе-мых, поскольку многие из них не имеют достаточного опыта и квалифика-ции.
Ситуация, складывающаяся на казахстанском молодежном рынке труда в последние годы, является достаточно напряженной, хотя и характеризуется тенденциями к определенному улучшению. Сохраняются масштабы реги-стрируемой и скрытой безработицы среди молодежи, увеличивается ее про-должительность. Между тем возможности молодых людей и без того огра-ничены в силу их более низкой конкурентоспособности по сравнению с дру-гими категориями населения.
На протяжении семидесяти с лишним лет государство являлось един-ственным монопольным работодателем. До начала 1991 года действовало законодательство, закрепляющее принципы всеобщей занятости. На боль-шинстве предприятий имелись излишки рабочей силы, которые по различ-ным оценкам, к началу 90-х годов составляли от 10 млн. до 20 млн. человек, и, несмотря на это, администрации все равно предписывалось нанимать ра-бочую силу.
Условия выхода молодежи на рынок труда были также жестко регла-ментированы. Приток молодых кадров происходил двумя путями:
- для выпускников школ и лиц, окончивших профессионально-технические училища и решивших идти на производство;
- выпускники других учебных заведений распределялись с учетом вакан-сий, с обязательным условием работы на данном месте в течение несколь-ких лет.
Лишь Законом «О занятости населения в РК» было определено право собственности граждан на свою рабочую силу в полном объеме. Формиро-вание комплекса рыночных отношений в сфере занятости началось с измене-ния приоритетов государственной политики; отказа от конституционных га-рантий права на труд, сохранения за государством лишь функций содей-ствия трудоустройству граждан. Кроме того, расширялись права руководи-телей в вопросах найма и увольнения работников, что предполагало более эффективное использование рабочей силы.
Проблема молодежной занятости имеет многоаспектный характер, ей посвящено немало исследований. Особенно много исследований проводится в области трудовой ценностной ориентации молодых людей. Эта проблема очень актуальна сегодня, так как происходящие в казахстанском обществе сдвиги обусловливают противоречивые тенденции в сознании и поведении молодежи.
Разные аспекты вопроса молодежной занятости исследованы в трудах таких ученых, как Адамчук В.В., Берлин А., Гарсия-Исел М., Кравченко Л., Алимбаева С., Алшанов Р. Правовые проблемы трудоустойства молодежи нашли отражение в работах Димитрова С.А., Нурмагамбетова А., Рыбакова Л., Шолбаева Е. Так же о гендерных аспектах занятости на рынке труда ве-дет исследования Сарсембаева Р., о дистанционной работе пишет Чернухин В., о роли малого бизнеса в занятости молодежи Тутенов Б. и др.
Научный подход к анализу проблем и изучению реального поведения вступающего в жизнь молодого поколения предоставляет возможность де-лать обоснованные выводы и прогнозировать состояние общества в настоя-щем и будущем.
Объектом исследования работы является рынок труда г.Тараз. Пред-метом исследования являются вопросы молодежной занятости. Выделение этого сектора рынка труда для самостоятельного исследования обусловлено тем, что предложение рабочей силы постоянно пополняется разными катего-риями молодых людей: выпускниками школ и учебных заведений, уволен-ными из армии. В то же время трудоустройство их встречает определенные трудности, поскольку многие из них не имеют профессии или достаточного опыта работы в какой-либо отрасли деятельности.
Целью дипломной работы является исследование вопросов молодеж-ной занятости на уровне региона с учетом его специфики, выявление про-блем, встречающихся в этой области.
Поскольку молодежная занятость в настоящее время является одной из острых социально-экономических проблем, задачей исследования является:
- анализ состояния молодежной занятости в г.Тараз; ....

В Прикаспийской впадине и северной части Каспийского моря предусматривается резкое увеличение объема поисково-разведочного бурения с целью ускорения открытия и освоения месторождений нефти и газа, расположенных в пределах восточного борта Прикаспийской впа-дины.
Перспективы нефтегазоносности этого района оцениваются доволь-но высоко и подтверждены открытием ряда месторождений Кенкияк, Жанажол, Алибекмола, где залежи нефти и газа связаны с каменноуголь-ными карбонатными и нижнепермскими терригенными отложениями. Все это указывает о необходимости незамедленного ввода новых структур в поисковое бурение этой зоны, что позволит создать необходимый задел для выполнения планов прироста запасов. К таким объектам, прежде все-го, относится площадь Караулкельды Западный, располагающаяся в весьма благоприятных структурно-тектоничесих условиях, между упо-мянутыми открытыми месторождениями.
Структура выявлена в 1985 году Актюбинской геофизической экс-педицией в результате обобщения геолого-геофизических материалов.
По результатам проведения дополнительных исследований МОГТ площадь Караулкельды Западный представляет собой локальную струк-туру в северо-западной простирании. Глубины залегания предполагае-мых продуктивных толщ вполне доступны для современного бурения.
Дипломный проект разработан на основе геолого-геофизических и промысловых материалов, собранных во время предполагаемой практи-ки в ТУ "Запказнедра".
При составлении дипломного проекта были использованы опубли-кованные периодические и методические литературные источники, а так-же фондовые материалы по результатам геолого-геофизических исследо-ваний площади Караулкельды Западный. Помимо этого были использо-ваны инструкции по оборудованию устьев и стволов опорных, парамет-рических, поисоквых, разведанных, эксплуатационных скважин.
Выбор местоположения скважин проведен в соответствии с "Мето-дическими рекомендациями по выбору и системе размещения поисковых скважин" 1982 года.
При составлении проекта авторы руководствовались "Положением об этапах и стадиях геологоразведочных работ на нефть и газ" 1983 г., "Методическими указаниями по проведению работ на стадиях поисков и разведки месторождений нефти и газа", 1982 г. и "Макетом проекта по-исков залежей нефти и газа", 1986 г.
На основании собранного материала по структуре Караулкельды Западный построены геолого-геофизические профили, структурные кар-ты по отражающим горизонтам П1 и П , составлена геологическая часть геолого-технического наряда (ГТН). ....

Экономикалық өсу шетел инвестицияларының деңгейі жоғары және шағын және орта бизнесті барлық жерде қолдау негізінде отан-дық жекеменшік секторын дамыту мен бірге дамыған нарықтық эконо-микаЭға негізделінеді.
Қазақстанның ұзақ мерзімді болжауында пайда болатын жағдайларға тез қалыптасуға қабілеті бар шағын және орта көсіп-орындарында ЖIӨ-дің (жалпы ішкі өнім) 40-50% өндірілуі қажет.
Экономикалық өсуге қол жеткізу үшін экономикалық саясат-тың келесі он негізгі қағидаларын сақтау қажет.
1. Мемлекеттік экономикаға араласуының шектеулі болуы. Мемлекеттің міндеті шағын және орта бизнесті белсенді қолдай оты-рып нарықтық ережелерді құру оларды сақтауды қамтамасыз ету. Бірақта, өтпелі кезеңде, нарық әлі дами коймағандықтан мемлекеттің экономикаға араласу рөлі қажетті деңгейде болғаны жөн. Сондықтан жақын келешекте мемлекет нарықтық қатнастардың құқықтық және нормативтік базасын құруға, монополияға қарсы күресу сенімді шараларды жүргізуге, қажетті инфрақұры-лымды дамытуға қамтамасыз етуге белсенді қатысуы жөн.
2. Инфляцияны, бюджет тапшылығын төмендету жолымен, Ұлттық валютаны жағдайда және қорланудың жоғарғы нор-масы негізінде макроэкономиканы тұрақтандыру.
3. Бағаны нарықтандыру бұл Қазақстанда аяқталған процесс.
4. Жеке меншік институттарын жерге деген құқықтың, сондай-ақ меншік құқықтарын және келісім-шарттардың орындалуын қорғайтьш заң жүйесін құрудың есебінен нығайту.
5. Кәсіпорындарды жекешелендіру. Бұл процеске негізінен аяқталған. Бірақта енді акциялардың айналымы процесін дәл реттеу және стратегиялық сипаттағы кәсіпорындарда акциялардың мемлекеттік пакеттерін орынды пайдалану қажет.
6. Ашық экономика және еркін сауда құру. Бұл жағдайда (келесіні ескеру қажет) біздің ұлттық қамтамасыз қазыр жас әрі әлсіз, сондықтан оны қорғау және нығайту мемлекеттің міндеті.
7. Өзіміздің энергетикалық және өзге де табиғи ресурстарымызды игеруді жалғастыру. Оның мақсаты - экспорттан экономикалық өрлеумен қатар елдің саяси тұрақтылығына, сондай-ақ оның ұлттық қауіпсіздік қамтамасыз етуге жәрдемдесетін табыс алу.
8. Шетел инвестицияларын тиісінше қорғау. Қазақстан тартылған шетел инвес-тицияларының көлемі мен сапасы бойынша басты орынға шығуы үшін нақты іс-қимыл қажет. Шетел инвестициялары негізінен табиғи ресурстарды игеруге, ин-фрақұрылымды дамытуға, аймақаралық ірі көлік және информациялық ор-талықтар салуға жұмсалады. Бұл болса экономикалық өсуді, әлеуметтік өрісті дамытуға, және Қазақстанның халықаралық қоғамға интеграциялануын қамтамасыз етеді ....

Абу Насыр өл Фараби (870 - 950) ірі сауда орны, мәдениет орталығы болған Отырар (Фараб -Қарашоқы) қаласында туып, сонда білім алған, кейін Бағдат (Сирия) қаласында ұстаз болып, сонда жерленген.
Ол - ғақлиялық (Ғылымилық) бағыттың бастаушысы. Ғалымның ғылыми еңбектерінің саны жүзден астам. Оларды топтасақ:
1. Астрономия;
2. Астрология;
3. Математика;
4. Логика;
5. Музыка;
6. Дәрігерлік ғылым;
7. Табиғат ғылымдары;
8. Социология - әлеуметтік ғылым;
9. Лингвистика - тіл ғылымы;
10. Поэзия - риторика;
11. Философия;
12. Педагогика.
Ол Дамаск (Шам) қаласындағы медреседе сабақ беріп, ұлағатты ұстаздық еңбектер жазып, әлемдегі екінші ұстаз (Аристотельден соң) атанған. Оның ұлы шәкірттерінің бірі Әбу әли ибн Сина (Авиценна) болған.
Әл — Фарабидің педагогикалық пікірлерінен төмендегіше тұжырымдарды аламыз:
1. Ғылым туралы: Ғылымда әл — Фарабидің "Бақытқа жету", "Ғылымдар тізбегі", "Ғылымдарды топтау" еңбектері ерекше орын алады. Ол математиканы жеті тарауға бөледі:
1. Арифметика;
2. Геометрия;
3. Оптика;
4. Астрономия;
5. Музыка;
6. Статика;
7. Механика - әдіс — айла жөніндегі ғылым.
Ол "Теориялық арифметикаға қысқаша кіріспе", "Риторика", "Софистика", "Поэтика", "Логика", "Этика", "Метафизика", т.б. көптеген оқулықтар, ғылыми трактаттар жазды. Оның оқулықтары мен ғылыми еңбектерін Әбу Әли Ибн Сина, Әбу Райхан Бируни, Омар Хайям сияқты шығыс ғұламалары, Роджер Бэкон, Леонардо да Винчи тәрізді еуропа ғалымдары да көп пайдаланған.....

Зерттеудің өзектілігі: Батыс Рим империясы V ғасырда басқыншы варвар тайпалардың тепкісінен тоз-тоз болып ыдырауға мәжбүр болғанда, Византия IV—V ғасырларда уақытша болса да халықтар қозғалысын тежей алды, құлдардың, колондардың, кедей шаруалардың көтерілістерін жаншып тастап отырды және варвар тайпаларының басқыншылықтарына тойтарыс бере білді. Мұның мәнісі Византияның экономикалық жағынан күшті, әрі тұрақтылығында және ондағы үстем таптың саяси бірлігінің анағұрлым мықтылығында еді.
Зерттеудің мақсаты: VI ғасырдың тарихшысы Прокопий Кесарийс-кий осынау патшаның жарқын да, бірақ қарама-қайшылыққа толы бейнесін кейінгі ұрпаққа қалдыра білген. Оның бір бойына мейірімсіз тирандық пен айлакер саясатшылдық та, қажымас реформаторлық пен діншіл-ғалымдық қасиеттер де қатар сыйысқан. Асқан ақыл және қайрат иесі, заң ғылымын жете меңгерген Юстиниан мемлекеттік істерді жан қиярлықпен жүргізе білген. Оның тегі араласпаған ісі болмаған: ол заң-дық және әкімшілік реформалар жасаған, құрылыс пен дипломатиялық жұмыстарды қатар жургізе білген, неше түрлі соғыс жоспарларын жаса-ған және сөйте тұра небір қиян-кескі діни айқастарға қатысып отырған.
Зерттеудің міндеті: Атақ құмар, әрі айлакер залым, әрі мейірімсіз қатал Юстиниан, Прокопийдің айтуына қарағанда: «Жай әншейін жұмсақ үнмен ғана түк жазығы жоқ ондаған мың адамды қыруға бұйырғанда беті бүлк етпес еді». Юстиниан өз саясатында Рим империясының байырғы кұдіреттілігін қалпына келтіруді, императорлық өкімет пен үстемдік құрушы шіркеудің онсыз да шексіз билігін одан әрі нығайта түсу идеясын басшылыққа алды. ....

Этнопедагогика — этникалық қауым педагогикасының дамуын зерттейтін педагогикалық білімдердің жаңа саласы.
Педагогиканың дамуын халықтың педагогикалық дәстүрлерімен бірге қарастыру тек қызығушылық туғызып қана қоймайды, сондай-ақ тарихи-педагогикалық зерттеулердің нәтижелірек болуының, ғылыми педагогикалық теориялардың өмірге икемділігін, оларды келешекте зерттеудің қажетті екендігін тексерудің де айғағы.
Этнопедагогика курсы болашақ маманды тәрбие жүйесіндегі этникалық өзгешеліктер мен үлттық даралық жайлы біліммен қаруландырады, көпғасырлық тәрбие әрекеті нәтижесінде жинақталған педагогикалық байлықты практикада қолдана алу дағдысын игертуді көздейді.
Сонымен қатар этнопедагогика өзіндік ішкі тарихи-педагогикалық даму зандылықтарына ие. Осыған орай оларды жалпы және даралық тәртіптегі элементтер құрайтынын; жалпы заңдылық этностық тәрбиенің қоғамдық болмыс, өмір саят, қоғамдағы өндірістік қатынастардың дамуы, оның қайта құрылуына тәуелділігімен анықталса; даралық заңдылық этнопедагогиканың ұлттық "адамшылық табиғаттың" адамгершілік тұрғыдан қорғалуын, генофондты сақтау және оның табиғи дамуын қамтамасыз етуге қабілеттілігінде екенін көрсету басты міндет болып табылады.
Этнопедагогиканың зерттеу әдістері жөні сөз болған жекелеген авторлар /Н.Я.Ханбиков, Ш.А.Шоров, А.Мирзоев т.б/ еңбектерінде әдет- ғұрыптар мен дәстүрлер халықтық сенімдер, ойындар мен ойыншықтар жөніндегі этнографиялық материалдардың халықтық тәлім-тәрбие мазмұнын ашып көрсетудегі маңыздылығы атап көрсетіледі. Зор тәрбиелік ықпалға ие, өзіндік салт-дәстүрі бар балалар ортасының этнопедагогикалық зерттеу объектісі ретінде қарастырылуы /М.И.Стельмахович, И.С.Кон/ аса құптарлық жайлар.
Этнопедагогикада кең теориялық қорытындылауды талап ететін проблемалармен қатар, фактілік материалдар жинақтау, тереңдеп зерттеу мен талдауды қажет ететін жекелеген мәселелер де аз емес. Оның алдында шешілуі ең алдымен педагогика мен этнографияға мәнді жәрдемін тигізетін өзекті міндеттер тұр. Бұларды төмендегідей тақырыптармен белгілеуге болады: мақалдар мен мәтелдер және олардың жас ұрпаққа адамгершілік тәжірибесі берілісін қамтамасыз етудегі ролі; жұмбақтар ақыл-ой тәрбиесі құралы ретінде; халық ертегілері халықтың педагогикалық кемеңгерлігінің жарқын талпыныстары ретінде; халық әндері және олардың балалар мен жастарға эстетикалық тәрбие берудегі ролі; балалар мен жастар ортасы, оның педагогикалық қызметтері; дүние жүзі халықтарының бесік жырлары ана поэзиясының, ана мектебінің және педагогиканың көрнекті жетістіктері ретінде. ....

Белгілі бір этнос адамдардың жан дүниесіндегі мінез-құлық, сана-сезім мен әдет-ғұрып, салт-дәстүр ерекшелігі ұрпақтан-ұрпаққа ана тілі арқылы жетеді.
Ұлттық сана-сезімнің өсуі мен етуі, бір жағынан, ана тілдің тағдырын анықтаса, екінші жағынан, ана тілдің даму дәрежесі ұлттық сана сезім деңгейінің өлшеуіші болып есептеледі.
Ұлттық тәлім-тәрбиені (этнопедагогиканы) іске асыратын ұлттық тіл (этнолингвистика), ал оның ішкі жан дүниесімен, сана сезіммен байланысты (этнопсихология) жүргізіледі.
Этнолингвистика - тілді этносқа қатысы жағынан зерттесе, психолингвистика - оны адам психологиясына, ал социолингвистика - қоғам дамуына қатысы тұрғысынан қарастырады. Этнолингвистика-ғылымы мына ғылымдармен тығыз байланысты:
1. Фольклористика
2. Этнология
3. Культурология
4. Мифология
Себебі, бұлардың қай-қайсысы болсын, этнос табиғатын ашуға қызмет етеді және олардың зерттеу нысанасы (обьектісі) да ортақ.
Мысалы, диалектология - этностың жергілікті сөйлеу ерекшелігін, этнология мен фольклористика - этностың әлденеше ғасырға созылған мәдени даму үрдісін, заттық және рухани мәдениетін, салт-дәстүрін зерттесе, мифология - этностың дүниетанымын, сенім-нанымын өзін қоршаған ортаға деген көзқарасын зерттейді. Олай болса, бұлардың бәрі де тікелей этносқа қатысты, бері де этностық ерекшеліктерді сипаттайды.
Ұлт мәдениетін сөз еткенде, тарих, археология, этнология ғылымдарымен қоса, этнопсихология, этнопедагогика және фольклористика ғылымдарының қағидаларына сүйену қажет. Себебі, өткен замандағы ұлттық мәдени мұралардан ұлттық психологиялық және этнологиялық (салт-сана, әдет-ғұрып, көзқарас т.б.) ерекшеліктер айқын сезіліп тұрады. Сол арқылы әр ұлттың өзіне тән салт-тұрмысы мен тіршілік кәсібін, сана сезімі мен ойлау ерекшелігін байқауымызға болады. ....

Қазіргі әлеуметтік және экономикалық психологияның негізгі бағыттарының бірі – жарнама іс - әрекетін зерттеу. Нарықтың жеделдеп дамуы қызу бәсекелер туғызуда. Онда негізгі рольді жарнама алады. Жарнаманың дамуы социология, экономика, тарих, психология, мәдениеттану, этнопсихология білімдерін талап етеді. Олар кәсіби жарнамалар үшін өте қажет. Жарнамаға қатысты оны жақтаушылар мен сынаушылардың арасында әр түрлі пікірлер бар. Оны жақтаушылар – жарнама шаруашылық іс - әрекетке өте қажет, тауарды сатуға негіз болады, тұтынушыға шешім қабылдауда тәуелсіздік береді, тұтыну деңгейінің өсуін реттейді, қоғамның маңызды қажеттіліктерін анықтайды дейді. Сынаушылар – жарнама экономикалық жоспарда үлкен шығын келтіреді, адамдарда жасанды, пайдасыз, тіпті зиян қажеттіліктер туғызады. Бұл мақалананың тақырыбының негізгі өзектілігі жарнамаға деген көзқарасты ашып көрсетеді, дәлірек айтқанда, жарнаманың пайда болуын психоанализ ретінде бұл ғылымды бүгінгі мамандардың берілген ғылыми облыста қолдануын айтамыз. Алайда, бұл тіпті берілген облыстың соңғы емес өндемесі екенін атап өту керек, ол керісінше – берілген мәселеге сонау өткен біздің ғасырымыздың орта кезеңінің көзқарасымен қарау. Әрине, 90 жылдарға қарай кейбір үйлесімді емес жарнамаға көзқарастың оның құрушысы, оның тұтынушысы, көрермені, тыңдарманы ретінде және тағы басқа өзгерістері болды. Қазақстан Республикасының жарнама туралы заңдарының 4 – бабында былай деп көрсетілген: 1) Қазақстан Республикасының жарнама туралы заңдары Қазақстан Республикасының Конституциясына негізделеді, осы заңнан және Қазақстан Республикасының өзге де нормативтік құқықтық актілерінен тұрады; 2) Егер Қазақстан Республикасы бекіткен халықаралық шартты осы Заңдағыдан өзгеше ережелер белгіленсе, онда халықаралық шарттың ережелері қолданылады. XX ғасырдың орта шенінде біздің өмірімізді жарнамасыз елестету мүмкін болмағандықтан–оны зерттеу біршама айтарлықтай қарқынды түрде қолға алынды. Біз жарнамамен бүкіл жерде кездесеміз. Мысалы, тіпті теледидар алдында отырғанда, радио тыңдағанда, жұмысқа немесе оқуға барар жолда, яғни біз қай жерде болсақ та тауарды немесе қызмет көрсетуді баяндайтын жарнамалық хабарландыруды естиміз немесе көреміз ....

Жаратылысында өнерге бай, әдебиеті мен мәдениетін тең өрбіткен қазақ халқы сонау VІІ-VІII ғасырлардағы Қорқыт атаның қобыз үндерінен өмір нәрін танып, өркендеп, қаншама қиын замандарда да өшпей, өзгермей сақталып, қайта заман ағымымен астасып өсіп келеді.
Қазақ тарихындағы улы ойшыл тұлғалардың бірі, ислам дүниесінің ең ірі, атағы әлемге жайылған ғұлама философы, Аристотельден кейінгі "екінші ұстаз" атанған Әбу Насыр әл-Фарабидің (870-950 жж.) әйгілі шығармаларының бірі "Музыканың үлкен кітабы" атты еңбегінің мәдениет өркениетіне айқын жол салғанын аңғарамыз. Ғұлама ғалым бұл еңбегінде математикалық тәсілдер пайдалану арқылы музыкалық дыбыстарды тұңғыш рет қағаз бетіне түсіріп, нотаны алғаш дүниеге келтірді. Ол тек музыка теориясын жазып қоймай, музыкалық аспаптарды да қолдан жасап, сол аспаптарда керемет ойнай да білген. Қазақ домбырасын дүниеге келтірген асқан музыкант ұлы бабамыз Әбу Насыр әл-Фараби десек, біз қателеспейміз. Күні бүгін Отырар музейінде осы домбыраның жұрнағы сақтаулы. Ал, бұған дейін қазақ халқында домбыраға ұқсаған екі ішекті аспап болуы мүмкін. Толық музыкалық дыбыс беретін домбыра әл-Фараби қолымен жасалған.
Әл-Фараби бұл кітабында музыкалық дыбыстың сипаты мен құрылымынан бастап, музыканың поэзиямен байпанысына дейінгі музыкалық ғылымның мәселелеріне ғана арналмай, музыканың эстетикалық-теориялық принциптерін шешуге бағытталған.
Музыка зерттеу саласындағы еңбектерінде әл-Фараби музыканың емдік қасиетін, жағымды әсерін жан-жақты дәлелдеді, сондай-ақ оның тәрбиелік мәні зор екенін баса айтты. Әл-Фарабидің бұл еңбегі ХV ғасырда латын тіліне аударылып, Еуропа музыка ғылымы мен өнерінің дамуына үлкен әсерін тигізді. ....

Эрих Фромм 1900 жылы Германияда, Франкфуртта дүниеге келді.
Фромм жанұясының жағдайы керемет емес еді, ол өзінің ата-анасын "өте тынымсыз", ал өзін "сондай шыдамсыз бала" деп суреттейді. Еуропада бірінші дүниежүзілік соғыс өрті тұтанғанда, Э.Фромм он төрт жаста болатын. Ол қару алып, соғысуға әлі жас болса да, өзін қоршаған катыгездік пен иррационалдык мінез-құлқына таң қалды.
Кейіннен ол: "Мен осы соғыстың қалай басталғанын, адамдар
тобырының иррационалдық мінез-құлқын және әлемнің астаң кестең күйін, ұлттар арасындағы түсіністікті білуге құмарткан жас адам едім", деп жазды. Осы сұрақтардьң жауабына З.Фрейд пен К.Маркстың қосқан үлесі көп екені байқалады. З.Фрейдтің еңбектері оған адамдардың оз мінез-құлқының себебін сезінбейтіндігін көрсетіп көмектесті. К.Марксты оқып, ол әлеуметтік-саяси күштер адамдар өміріне қатты әсер ететіндігін түсінді. З.Фрейдтен, К.Юнгтен, А.Адлерден айырмашылығы, Э.Фромның медициналы білімі болмаған. Ол психологияны, философияны, әлеуметтануды зерттеді. Гайдельберг университетінде 1922 жылы философия докторы деген дәрежеге ие болды. Ол өзінің психоаналитикалық білімін кейіннен Берлиндегі психоаналитикалық институтта жалғастырды. 1934 жылы Э.Фромм ұлтшылдық қауіп-катерден қашуға тырысып, Американың орталық штатына көшеді. Ол жеке іс жүзіндегі жүмыстарын Нью-Йоркта жүргізе бастады. Өзінің ең алғашқы Бостандықтан қашу деп аталатын еңбегін 1941 жарыкқа шығарды. Ол осы еңбегінде қоғамдық күштер мен идеология индивидиумның мінез-құлқы мен құрылымына қалай әсер етіп, калай қалыптастыратындығын көрсетгі. Келесі еңбектерінің көптеп таралуына себеп болған осы бағыт Э.Фромның дүниежүзілік психоаналитиктер ассоциациясына қосылуына мүмкіндік берді.....

Эпидемиялық процестің ішкі реттелу заңдылықтары, яғни қоздырғыш пен ие арасындағы әрекеттестік неше түрлі сыртқы көрінісімен сипатталады. Оған тікелей ішкі реттелу механизмдерінің ықпалымен қатар әлеуметтік-табиғи факторлардың әсері өте мол болады. Эпидемиялық процестің осы қырына Л.В. Громашевский көп көңіл бөлген.
Эпидемиялық процестің көріністерін сипаттайтын әр түрлі терминдер мен түсініктер бар. Олар осы процестің қалай білінуін, оның сандық жағынан таралу ерекшеліктерін (аумақтық, маусымдық, циклділік, халық топтары, жылдық, көп жылдық, т.б.) сипаттау арқылы оның сыртқы реттелу механизмдерін түсінуге көмектесед
Осы келтірілген дәстүрлі терминдердің қысқаша анықтамасын былай айтуға болады: эндемиялық сырқаттанушылық деп табиғи және әлеуметтік жағдайға байланысты осы жерде тұрақты қалыптасқан ауруларды айтады. Экзотикалық сыртқаттанушылық деп қоздырғышты басқа жерден әкелгенде, осы жерге тән емес аурудың пайда болуын айтады. Осының салдарынан эндемиялық, ал малдарға тән аурулар әкелінсе, энзоотиялық сырқаттанушылық қалыптасуы ықтимал. Мұндай аурулардың мөлшері және ұзақ түрде болуы қоздырғыштарының жаңа жағдайға (жерге) икемделуімен анықталады. Мысалы, Марбург және Эбола қызбаларының қоздырғыштарын тасушы маса біздің аумақтарда кездеседі, сондықтан осы вирусты аурулардың қыздырғыштары әйтеуір бір жағдайда бізге жеткізілсе, бұл аса қатерлі аурулардың эпидемиясының болуы қауіпі сақталады.
Эпидемия спорадиялық, эпидемиялық, пандемиялық сырқаттанушылық түрлерімен сипатталады. Эпидемиялық сырқаттанушылықты кең және тар мағынада пайдалануға болады: кең мағынада осы науқастың жалпы болуын айтады, тар мағынада оның сырқаттанушылықтың белгілі деңгейден артық болуын немесе оның бұрын осы жерде болмай, жаңадан пайда болуын айтады. ....

Митохондрияның құрылысы. Митохондрияның (грекше: mitos-жіп) және chondrion — дән, түйіршік) жасушадағы саны бірден 100 мыңға дейін ауытқып отырады. Митохондрияның пішіндері, негізінен, таяқша және дән тәрізді болып келеді.
Олар кейбір жасушаларда пішінін өзгертіп, үнемі қозғалып жүреді. Орташа ұзындығы —10 мкм, ал диаметрі — 0,2—1,0 мкм. Жасушаның белсенділігіне байланысты митохондрияның саны өзгеріп отырады.
Митохондрия: 1) жарғақшамен қапталған түпнегізден, 2) жарғақша аралық кеңістіктен (ішкі жарғақшасы қыртысты болып келеді) және 3) сыртқы жарғақшадан тұрады 20. Түпнегізде сақина тәрізді митохондрияның ДНҚ-сы мен РНҚ-лар және рибосома болады. Онда кальций және магний тұздары да кездеседі. Сол сияқты түпнегізде митохондрия жарғақшасының ішкі қабатын құрайтын ақуыздың синтезі және май қышқылы тотығып, синтезделеді. Ішкі жарғақша негізінен 70% ақуыздан, 10% фосфолипидтен және т. б. тұрады. Сонымен қатар ішкі жарғақша белсенді тасымалдау жүйесін қамтамасыз ететін і\ импелер мен тарамдардан тұрады.
Сыртқы жарғақша жұмсақ, қалыңдығы 6—7 нм, оның құрамында 15% ақуыз, ал 85% фосфолипидтер болады.
Митохондрияның қызметтері. Митохондрияда, негізінен, энергия қоры АТФ түзіледі. Жануарлар жасушалары митохондриядан энергияның 95%-ін, өсімдіктер мен саңырауқұлақтар одан азырақ бөлігін алады. Энергия қорының алғашқы пішіні — ішкі жарғақшада пайда болатын электрохимиялық потенциал түріндс сақталып, оның негізгі бөлігі АТФ синтезіне жұмсалады, қалғандары кальций, калий, магний иондары, т. б. жарғақша арқылы белсенді тасымалдауға және жасушаны жылытуға жұмсалады.
АТФ-барлық тірі ағзалардың митохондрияларында синтезделетін, тіршілік үшін маңызы бар энергия көзі. Сондықтан митохондрияны жасушаның «күш беретін станциясы» деп атайды. Митохондриядағы энергия көзі — пирожүзім қышқылының гликолизді кезіндегі тотығуынан басталып, СС2 және Н2О пайда болуымен аяқталатын биологиялық (ұлпалық немесе жасушалық дем алу) тотығу әрекеті.....

Энергетикалық ресурстарға барлық механикалық, химиялық және физикалық энергия көздерін жатқызуға болады. Энергетикалық ресурстар олардың табиғатына, алу жолдарына және басқа да нышанына (белгісіне) байланысты топтастырылады (1-ші кесте).
1-ші кесте. Энергетикалық ресурстардың топтастырылуы
Бастапқы қоры Екінші қоры
Сарқылатын (көмір, мұнай, тақтатас, табиғи газ, жанғыш заттар)
Сарқылмайтын немесе қайтадан орнына келетін (ағаш, гидроэнергия, жел және күн энергиясы, геотермальдық энергия, жертезек, термоядерлық энергия) Көмірді іріктегенде және байытқанда шыққан қосымша өнімдер; гудрон, мазут және мұнай өңдегенде шыққан қалдық өнімдер; ағаш дайындағанда шыққан жаңқалар, тамырлар, бұталар.

Жанғыш газдар (домна, кокс); тастанды газдардың жылуы; салқындату жүйесінен шыққан ыстық су; күш беретін тастанды буы

Қатты органикалық отын және уран ресурстарының көп мөлшері өнеркәсібі дамыған елдердің жерінде болса, мұнай ресурстары мен гидроэнергия негізінде дамып келе жатқан Азия, Африка және Латын Америка елдерінде.
Жер қойнауындағы отын қоры болып, көмір, мұнай, газ және уран рудалары саналады. Көмірдің дүниежүзілік қоры 9-11 трлн. тонна (шартты отын түрінде), оның ішінде 50% (6 трлн. т) ТМД елдерінің жерінде шоғырланған. Жылына орта есеппен пайдалануға жерден алынатын мөлшер 4,2 млрд.тонна....

Бронхоскопия. Бронхыларды тексеріп қарау әрқашанда да кеңірдекті қараумен қатар жүргізіледі, яғни трахеобронхоскопия жасалынады. Егер рентгентелекөріністік және рентгенологиялық бақылаудың қажеттігі байқалса, бронхоскопияны рентген-эндоскопиялық кабинетте жасайды (рентген-бронхологиялық тексеріс).
Бронхоскопия жасауға қатты (металл) немесе иілгіш шыны талшықты оптикалы бронхоскоп (фибробронхоскоп) қолданылады. Қатты бронхоскоптың негізі металдан жасалған қуысты тубус болып табылады, оның диаметрі 12 мм-ге дейін; сондай-ақ оның жарық беруге, өкпені жасанды желдетуге, телескопты әртүрлі көру бұрышымен бағыттауға, сонымен қатар үлкейткіш шыныны фотоқондырғыға қосатын тетігі бар. Металды бронхоскоппен бронхоскопия жасағанда науқасты шалқасынан жатқызып, өкпені жасанды желдетіп, наркоз береді. Тубусты ауыз, көмекей және дауыс саңылаулары жолдары арқылы кеңірдекке, содан кейін бронхыларға, сегментарлы бронхтар сағасына дейін жылжытады. Тубус арқылы өтетін оптикалық телескопты қолдану бронхыны тексеріп қарауды жеңілдетеді.
Бронхофиброскоптың диаметрі кішкентай (5—6 мм және одан да кіші), ол жақсы иіледі. Оның үш жағындағы иілу бұрышын өзгертуге, реттеп отыруға болады. Фибробронхоскоптың диаметрінің кішілігі және жақсы басқарылуы арқасында негізгі бөлікті, сегментарлы бронхыларды ғана емес, субсегментарлы бронхыларды да тексеріп қарауға болады. Бронхофиброскоптардың барлық үлгісінде бронхы ішіндегі сұйықты сорып алуға, әртүрлі құралдарды, оның ішінде биопсия алатын аспаптарды өткізуге арналған түтіктер болады. Бронхофиброскопты түрлі-түсті эндоскопиялық көріністі телекөрініс экранына беретін қондырғыға қосуға және көріністі бейнепленкаға жазуға болады.
Науқасты басына жастықша қоятыны бар ыңғайлы орынтаққа отырғызып, жергілікті жансыздандыру жасағаннан кейін бронхо-фиброскопия жасайды, тыныс жолдарын жансыздандыру үшін лидокаин, тремекаин, дикаин, новокаин ертінділері қолданылады. Бронхофиброскопты теменгі мұрын жолымен кеңірдекке енгізеді. Бронхофиброскопты ауыз қуысы арқылы енгізуге болады, бұл — аса ыңғайсыз тәсіл; оны негізінде мұрын жолдарының патологиясында қолданады. Наркоз жасап тексерген жағдайда бронхофиброскоп интубациялық түтік немесе қатты бронхоскоптың тубусы арқылы енгізіледі (біріктірілген бронхоскопия).
Ересек адамдар үшін негізінен бронхофиброскопия әдісін пайдаланған жен. Қатты бронхоскопия жасаудың ерекше көрсеткіштері бар, олар — өкпеден қан кетуді анықтау және оны тоқтату, бөтен заттардың болуын, кеуде қуысы лимфа түйіндерінің туберкулезіндегі бронхолиттерді (бронхы тастарын) анықтау және оны алып тастау, бронхылардағы мол іріңді сорып алу.....

Эндокриндік бездердің (гректің endon - ішкі, сrіnео - бөлемін немесе шығарамын) сөлін шығаратын өзегі жоқ, без жасушалары қан және лимфа капиллярларымен өте жиі торланған, сондықтан без өнімдері тікелей осы тамырларға өтеді.
Эндокринология ішкі сөлініс бездердің физиологиясы мен патологиясы ғылым ретінде XIX ғасырдың екінші жартысында қалыптасқан. Бұл бағыттағы ғылыми зерттеулердің негізін А.Бертольд салды. Ол еркек жануарлардың жыныс бездерін сылып алып тастағанда негізгі және қосымша жыныс белгілерінің өзгеріп, ал бұл безді қайтадан денесіне орнатқанда, оның жағдайы айтарлықтай жақсаратынын анықтады.
Кейін, әсіресе осы ғасырдың 50-90 жылдары эндокриндік жүйенің физологиясы мен патологиясы бойынша көптеген тәжірибелік және клиникалық мағлұматгар жиналды. Оған қоса гормондардың химиялық табиғаты анықталып, әсер ету тетіктері ашылды.
Кейбір зерттеушілер бұл бездердің организм қызметін реттеудегі орнын шектен тыс көтерген, тіпті оларды жеке автономды реттеуші жүйеге жатқызған. Эндокриндік бездер жүйесін орталық жүйке жүйесінен жоғары құрылым ретінде, ағзалар мен олардың жүйелерінің, соның ішінде орталық жүйке жүйесінің де негізгі реттеушісі ретінде қарастырған.
Шын мәнісінде олай болмай шықты. Негізгі ғылыми мәліметтерге қарағанда, ішкі сөлініс бездерімен олардың әртүрлі гормондарының әсері организмнің қызметін жүйелік гуморальдық реттеу жүйесінің бір ғана бөлімі болып шықты. Бұл реттеу жолының негізгісі - жүйке жүйесі. Өйткені ол көп тарапты, арнайы маманданған және әр бөлімінің өз орны, маңызы бар жүйеге жатады. Оның рефлекстік доғасының барлық бөлімдерінің жоғары дәрежедегі қозғыштығы, жүйке серпіністерінің жылдамдығы мен анық бағытталуы т. б. морфоәрекеттік ерекшеліктері бұған дәлел.
Көмірсу алмасуының салыстырмалы ұзақ әрекеттік ауытқуын қамтамасыз ететін реттеуші механизмге гормондардың қатысуы, спорт жанкүйерлері мен емтихан тапсырушы студенттердің эмоциялық күйзелісі кезінде жақсы көрінеді. Түрлі эмоция кезінде қобалжығанда, қорыққанда, қуанғанда т.б. жағдайларда ылғи да гипергликемия – қандағы қанттың көбеюі байқалады, ал кейде тіпті глюкозурия - несепте қант пайда болады. Түрлі эмоция кезінде көмірсу алмасуының аталған өзгерістерінің пайда болуы норадреналин мен адреналиннің әсерінен бауырда гликогенолиздің күшеюіне байланысты ....

Энгль (1898ж) тіс қатарларының түйісу түрлерін өз жіктемесінде ұсынды.
Бұл жіктеменің негізінде бірінші үлкен азу тістердің түйісуі жатады.
Энгль жоғарғы жақ қозғалмайтын жақ сүйек болғандықтан, жоғарғы бірінші үлкен азу тістерді окклюзияның кілті деп атады. Энгль барлық өзгерістер қозғалмалы төменгі жақ сүйектің әсерінен болады деп тұжырымдады.
Үлкен азу тістердің түйісуін үш классқа бөлді.
Бірінші класс қалыпты жағдайдағы бірінші (үлкен азу тіс) молярлардың сагиттальды жазықтықта түйісуі көрсетілген. Жоғарғы жақтың бірінші молярдың мезиальды ұрттық төмпешігі төменгі жақтың бірінші үлкен молярдың төмпешік аралық сайында жатады.
Бұл жағдайда өзгерістер алдыңғы топ тістерінде болу мүмкін. Мысалы, алдыңғы топ тістердің тығыз орналасуы немесе олардың түйісудің бұзылыстары.
Екінші класс молярлардың түйісу бұзылыстарын сипаттайды. Бұл кезде төменгі жақ бірінші молярдың төмпешік аралық сайы жоғарғы жақтың бірінші молярдың мезиальды ұрттық төмпешіктің артында орналасады.
Бұл класс екі подклассқа бөлінеді:
бірінші подкласс – жоғарғы күрек тістері ерін жаққа қарай еңкейген (протрузия);
екінші подкласс: жоғарғы күрек тістер таңдай жаққа қарай еңкейген (ретрузия).
....

Қазіргі кезде психологияда эмоция жайындағытипке оның теориялық дамуы жалпы психологияның өзге тақырыптарымен салыстырып қарағанда сезімдік сипаты бар күрделі мәселелер қатарына жатады. Эмоцияға арналған тақырыптар , психологияның өзге тақырыптарында арнайы мәселе ретіде сөз болмаған, таза натурализм үстемдігі туралы мәселеге тоқталамыз. Бұл тақырып эмоцияға натуралистік теорияның енуімен , психологиядағы бихевеаризм және мінез-құлық туралы бағыттардың пайда болуымен сабақтас. Осы тұрғыдан іздестірсек бұрынғы психологиядағы эмоция тақырыбы методологиялық жағынан белгілі бір жғдайда бихевеаризммен типтес. Өйткені психологидағы бихевеаристік бағыт бұрынғы спиртуалистік интроспекциялық психологияға тікелей қарсы шығады. Соған орай эмоция тақырыбы негізінен натуралистік бағытта баяндалып, өзге тақырыптармен салыстырғанда өз алдына ерекшеленіп, арпа дәнідегі бидай дәніндей болып көрінеді.
Бұлай деп анықтаудың көптеген себептері бар. Осы ретте біз Дарвин іліміне арқа сүйейміз. Ол өзінің «Адамның жарасындағы қозғалғыштың пайда болуы деген» еңбегінде бұрынғы биология ғылымының дәстүрін одан әрі дамыта отырып, адамның сезімі мен эмоциясы Хайуаннаттар дүниесінің соқыр сезімі мен аффектік серпілістермен тығыз түрде дамып жетті дейді. Оның жақында орыс тілінде аударылған мақаласында адам бойындағы жарасымды қимыл-қозғалыстарының бәрі эволюциялық даму нәтижесі екендігін баяндай отырып, адамның жан дүниесінің ішкі «қасиетті сыры» болып табылатын сезімнің пайда болуы адамның өзі сияқты, жануар дүниесінің қылығымен төркіні бір деп жазды. Мәселен, шындығына үңілетін болсақ , Дарвиннің бұл пікірі адамға ұқсас жоғары сатыдағы жануарлар мінез-құлқындағы ұқсастықтардың бар екендігі ешқандай күмән тудырмайды.....

Эмбриология (грекше embryon-ұрық,logos-ілім) -ұрықтың даму заңдылықтарын зерттейтін ғылым,Сүтқоректілер мен адамның эмбриональдық дамуын зерттеу, бұлардағы жалпы ұқсастықтарды байқауға,сонымен қатар адам ұрығының даму ерекшеліктерін анықтауға жол ашады.Ұрықтану,бөлшектену,имплантация,гаструляция процестерін,сондай-ақ планцентаның,ұрықтың тыс мүшелердің және ұрықтың ішкі мүшелерінің даму ерекшеліктерін білудің медицинада маңызы зор.Бұл жүктіліктің барысы мен ұрықтың дамуымен қатар жүретін биологиялық құбылыстардың бүкіл циклдерін ұғынуға және баға беруге мүмкіндік туғызады.Акушерлік және гинекология саласында жүкті әйелдерді тиімді бақылау,оларды босандыру,көптеген емдеу және профилактикалық шараларды жүзеге асыру эмбриологиядан терең білім ала алмаса,мүмкін емес.Эмбриология – биология ғылымының бір саласы.Баласын ішінен тірідей туатындарды ұрықтану кезеңінен бастап туу мерзіміне дейін,а жұмыртқадағы ұрықтың дамып,жарып шығуына дейінгі мезгілді зертейтін ғылым.Ұрықтың дамуын – эмбриогенез дейді.Ол онтогенездің алғашқы кезеңі.Жалпы эмбриология жануарлардың жалпы даму негіздерінің сатыларын зерттесе,ал жеке эмбриология – жануарлардың жеке түрлерінің дамуын зерттейді.Жеке эмбриологияның негізгі бөлігінің бірі- адам эмбриалогиясы.Жаңа организм үнемі жетілген өзіне ұксас жаннан паида болады,яғни сол түрге тән алдынғы ұрпақты ата-анадан дамиды.Жоғарғы типті жануарлар жыныстық жолмен көбейеді,олардың жыныс жасушалары жоғары дамыған.Ұрықтану процесінен соң зигота күрделі даму процессінен өтеді,бір жасушалы ұрық көп жасушалы ұрыққа айналады.
Медициналық эмбриология адам ұрығының даму заңдылыктарын зертеиді.Гисталогиялық эмбриология бөлімінде тіндердің дамуы мен шығутегіне,ана-плацента-ұрық жүиесінің метобалистік және функциональдық ерекшеліктеріне баса назар аударылған ,себебі қалыпты жағдайдан ауытқу себептерін анықтауға мүмкіндік береді және медицина практикасында маңызды рол атқарады.
Адам эмбриологиясын білу барлық дәрігерлерге,әсіресе акушерлік салада істейтіндерге аса қажет.Себебі бүл ана-ұрық жүйесі бұзылғанда диагноз қоюға,туа біткен кемтарлық пен балалардын туғаннан кейін ауру себептерін анықтауға мүмкіндік береді.
Қазіргі кезде адам эмбралогиясы жөніндегі білім- бедеулікті жою, «пробиркалық» балалардың туу себептерін анықтау және фетальдық мүшелерді трансплантациялау,ұрықтандырмайтын құралдар жасау және оны қолдану үшін пайдаланылады. Атап айтқанда,аналық жасушаларды егу, экстракорпоральдық ұрықтандыру және ұрықты жатырға қондыру проблемалары өзекті мәселелер болып отыр.....

Термодинамикалық тепе-тең күйде тұрған донорлық жартылай өткізгішті қарастырамыз. Жылулық генерациялану нәтижесінде донорлық қоспаның электрондары өткізгіштік зонаға өтеді. Жеткілікті жоғарғы температурада валенттік зонадағы электрондардың өткізгіштік зонаға өтуі басым болады. 1-суретте стрелкалармен жылулық қозудағы электрондардың ауысулары көрсетілген. Жылулық генерация нәтижесінде пайда болған және кристалл торларының термодинамикалық тепе-теңдіктегі еркін эарядтарды тасмалдаушыларын тепе-теңдік күйдегі зарядтарды тасмалдаушылар деп атайды.
1-суретте өткізгіштік зона мен валенттік зонадағы күйлердің кванттық тығыздығы f0(E), Ферми-Дирак таралу функциясы және сәйкес зоналардың шеттеріне жақын күйлерге ие болатын (штрихталған аудандар) тепе-тең күйдегі n0 электрондар мен p0 кемтіктердің концентрациялары бейнеленген. Еркін зарядты тасмалдаушылардың генерациясы мен қатар рекомбинация процессі жүреді, электрондар валенттік зонадағы еркін күйлерді иеленеді, осының нәтижесінде еркін электрон мен еркін кемтік жоғалады.....

Электр заряды бір нүктеден екінші нүктеге орын ауыстырып қана қоймай, бір түзудің бойымен шапшаң тербеліс жасайды. Заряд серіппеге ілулі жүк сияқты қозғалып, үлкен жиілікпен тербеледі. Сонда зарядтың тура жанындағы электр өрісі болса, енді зарядтан үлкен ара қашықтықта, айнымалы электр өрісін т. с. с. туғызатын болады.
Тербелуші заряд тудыратын электромагниттік өрістің пайда болуының күрделі процессін біз егжей-тегжейлі қарастырмаймыз. Тек соңғы нәтижені ғана келтіреміз.
Заряд қоршаған кеңістікте, бір-біріне перпендикаляр болып, периодпен өзгеретін электр және магнит өрісінің жүйесі пайда болады да, барған сайын үлкен аймақтарды қамтып жайылады.
Кеңістіктің әр нүктесінде электр және магнит өрістері уақыт бойынша периодты өзгереді. Неғұрлым нүкте зарядтан алысырақ тұрса, өрістердің тербелістері оған соғұрлым кішірек жетеді. Олай болса, зарядтан әр түрлі қашықтықтағы тербелістер әр түрлі фазамен жасалады.
Электромагниттік толқындар бар, екендігінің ақиқаттығына Максвелл аса қатты сенген еді. Бірақ олардың эксперемент жүзінде байқалғанын ол көре алмай кетті. Ол қайтыс болған соң 10 жыл өткенде ғана электромагниттік толқындарды Герц эксперемент жүзінде шығарып алды.
Электромагниттік толқындар айнымалы электр өрісінің айнымалы магнит өрісін тудыруының арқасында пайда болды. Осы айнымалы магнит өрісі өз кезегінде айнымалы электр өрісін тудырады.

Толқындық процестер табиғатта өте кең таралған. Толғындық қозғалысты тудыратын физикалық себептер түрліше болады. Бірақ тербелістер тәрізді толқындардың барлық түрі де сандық мәністе бірдей не бірдей дерлік заңдармен сипатталады. Егер түрліше толқындық құбылыстарды бір-бірімен салыстырып отырса, онда түсінуге қиын деген мәселелердің өзі айқындала түседі.
Толқын дегеніміз не? Толқын деп уақыт бойынша кеністікте таралатын тербелістерді айтады.
Ауада, қаттыденелерде және ұйық ішінде механикалық толқындар серпінділік күштері арқасында пайда болады. Осы күштер дененің жеке бөліктерінің арасын байланыстырып тұрады. ...