👈 қаріп өлшемі 👉

Ашық сабақ: Күш. Масса. Ньютонның екінші заңы


Оңтүстік Қазақстан облысы

Шымкент қаласы

60 жалпы орта мектебі

Сабақтың тақырыбы:

Күш. Масса. Ньютонның екінші заңы

Орындаған :физика пәнінің мұғалімі Жалмаханова

Салтанат Ахихатқызы

Ашық сабақ

9 “А” сыныбы

Орындаған :физика пәнінің мұғалімі Жалмаханова Салтанат

Сабақтың тақырыбы:

Күш. Масса. Ньютонның екінші заңы

Сабақтың мақсаты:

Білімділік мақсаты:

Тәрбиелік мақсаты:

Дамытушылық мақсаты:

Денелердің механикалық қозғалысын зерттеу барысында ауырлық ,серпімділік, үйкеліс күштері туралы түсіндіру.Механиканың ең іргелі заңдарының бірі Ньютонның екінші заңын тұжырымдау

Алған білімдерін тиянақтай отырып , тапқырлыққа , ізденіп шешім қабылдауға , ауызбіршілікке , ойын жинақтай білуге , біріне –бірі көмектесуге баулу, еңбексүйгіштікке тәрбиелеу.

Жаңа тақырып бойынша алған білімдерін қолданып ,

өз ойын айта білуге , жүйелі түрде ойлауға ,ізденуге

бағыттау , білімге деген құштарлығын арттыру.

Сабақты өту әдісі: білімді жинақтау,

жүйелеу, сұрақ-жауап,

есептер шығару,

кестемен жұмыс

Сабақтың түрі: аралас сабақ

Сабақтың көрнекілігі: интерактивті тақта,

таратпа кестелер,

слайдтар , анықтамалық

кітапша

Жоспар

"Білгір физик"

"Сен білесің бе?"

"Жүйрік болсаң жетіп көр"

"Ой толғаныс"

"Білгір физик"

1

2

3

4

5

6

Артқа

Динамика нені зерттейді?

Артқа

Артқа

Санақ жүйесі

дегеніміз не?

Инерциялдық санақ жүйесіне мысал келтір.

Артқа

Ньютонның бірінші заңын тұжырымда .Мысал келтір.

Артқа

Аристотельдің табиғаттағы қозғалыс туралы пікірі қандай?

Артқа

Галилей мен Ньютонның дене қозғалысы жөніндегі қорытындысы неге негізделген ?

Артқа

Үдеу дегеніміз не? Формуласы

Артқа

Ньютон Исаак (1643 – 1727)

       Ньютон зерттеулерi механикаға, оптикаға, астрономияға, математикаға арналған. (жалғастыр) 

Ньютон Исаак (1643 – 1727)

     Исаак Ньютон - классикалық физиканы құрған әйгiлi ағылшын ғалымы, 1643 ж. Вулсторпада дүниеге келген. 1665 ж. Кембридж университетiн бiтiрiп, сонда 1669-1701 ж.ж. кафедраны басқарған.

      Ньютон зерттеулерi механикаға, оптикаға, астрономияға, математикаға арналған. Классикалық механиканың негiзгi заңдылықтарын есептеген, бүкiләлемдiк тартылу заңын, жарық дисперсиясын ашқан, жарықтың корпускулалық теориясын дамытқан, Лейбництен тәуелсiз дифференциалдық және интегралдық есептеулердi шығарған. Ол бүкiләлемдiк тартылыс заңынан Кеплердiң 3 заңының шығатынын көрсеттi, айдың қозғалыс ерекшелiгiн түсiндiрдi, жердiң фигурасының теориясын дамытты, жердiң жасанды серiктерiнiң құрылу проблемасын қарастырды және т.б.

      Ньютонның оптикаға әкелген еңбегi мол. 1666 ж. үш жақты шыны призма көмегiмен ақ түстi жетi түске орналастырып, оның күрделiлiгiн дәлелдедi.1668ж. және 1671 ж. телескоп-рефлекторды ойлап тапты. Жұқа пластиналардың түстерiн зерттеп, жарықтың дифракциясы мен интерференциясын анықтады. Өзiнiң оптикалық зерттеулерiн «Оптика» еңбегiнде жариялады.

      Ньютонның атымен Халықаралық бiрлiк жүйесiнде күштiң өлшем бiрлiгi – ньютон аталған.

 

Артқа

Күш деп бір дененің екінші бір денеге механикалық әсерін сипаттайтын және осы әсердің өлшемі болатын векторлық физикалық шамасын айтады.

“Күш ” деген терминнің денелерің өзара әсерлесуімен байланысты екенін және оның сандық мөлшері екенін есте ұстаған жөн.Ньютонның атымен Халықаралық бірліктер жүйесінде күштің өлшем бірлігі – ньютонмен өлшенеді.

Келесі >

Сабақтың тақырыбы:

Күш.Масса.Ньютонның екінші заңы

Серпімділік күші деп дененің пішіні мен көлемі өзгерген кезде пайда болатын күшті айтады.Бұл күш денелерді қосу , созу, майыстыру немесе бұрау кезінде пайда болады. Серпімділік күші әрашан дененің пішіні мен өлшемерінің өзгеруін тудырған күшке қарама-қарсы бағытталады.

IFсерп I= kl . Бұл өрнек Гук заңымен анықталады.

Үйкеліс күші деп денелер тікелей жанасқанда пайда болатын күшті айтады және ол күш әрдайым жанасу бетінің бойымен қозғалыс бағытына қарама - қарсы жаққа қарай бағытталады.

|Fүйк|=μN, мұндағы μ- үйкеліс коэффициенті деп аталатын пропорционалдық коэффициент.

Үйкеліс күші:

1.Сырғанау

2.Домалау

3.Тыныштық

Ауырлық күші деп денелердің Жерге тартылу күшін айтады. Ға=mg,

мұнадағы m- дененің массасы , ал g- дененің еркін түсу үдеуі, оның модулі шамамен

9,8 м/с2- қа тең

Күш

Келесі >

Дененің массасы – оның инерттілігінің, яғни күштің әрекетінен белгілі бір үдеу алу қабілетінің сандық сипаттамасы болып табылады. Денелер жүйесінің массасы оны құрайтын денелердің массаларының қосындысына тең болады, яғни m = m 1 + m2 +……+m п.Өлшем бірлігі килограмм, грамм 1кг деп алынған. Денеге бірдей күш түсірілген жағдайда денелердің алатын үдеуі олардың массаларына кері пропорционал болатындығын байқаймыз . Яғни әрқашан а ~ 1/m болады. Дененің массасы неғұрлым үлкен болса , белгілі бір күш әрекетінен ол соғұрлым аз үдеу алады. Дененің үдеуі мен оған әрекет етуші күш арасында Ғ ~ а ( m= const кезінде ) және кез келген дененің үдеуімен оның массасының арасында а ~ 1/m ( Ғ= const болғандағы ) байланыс болса , онда механиканың іргелі заңдарының бірі Ньютонның екінші заңы былайша тұжырымдалады:

Денеде туындайтын үдеу оған әрекет етуші күшке тура пропорционал, ал оның массасына кері пропорционал:

осы соңғы өрнек Ньютонның екінші заңының формуласы

а = F/m

Артқа

Жүйрік болсаң

жетіп көр

Келесі >

Күш.Масса.Ньютонның екінші заңы тақырыбына есептер шығару

1)Егер m 1 = m2 = 2кг , ал Ғ = 12Н болса , онда денелер қандай үдеумен қозғалады?

2)Массасы 1 кг денеге Жер қандай күшпен әсер ететінін есептеңдер.

4)60Н күш денеге 0,8 м/с 2 үдеу береді. Осы денеге қандай күш 2 м/с 2 үдеу бере алады?

3)Массасы 4 кг дене қандай да бір күшті әрекетінен 2м/с2 үдеу алады. Массасы 8 кг денеге дәл осындай күшпен әрекет еткенде , ол қандай үдеу алады?

5)Реактивті ұшақтың массасы 60т қозғалтқышының тарту күші 90 кН болса , ол екпін алғанда қандай үдеумен қозғалады ?

І деңгей

Келесі >

ІІ деңгей

1) Массасы 5кг дене 15 м\с 2 үдеумен вертикаль құлауы үшін оған қандай күш әрекет ету керек ?

1.Жеңіл автокөлігінің массасы 2т, ал жүк автокөлігінің массасы 8т . Жүк автокөлігінің тарту күші жеңіл автокөлігінің тарту күшінен екі есе артық, олардың үдеулерін салыстырыңдар.

3)1.5 м/с² жылдамдықпен үдейтін массасы 600 кг машинаға әсер ететін тең әсерлі күшті есептеңіз.

Келесі >

ІІІ деңгей

Артқа

Ғ күшінің әсерімен массасы m-ге тең дене а үдеумен қозғалады. Кестені толтырыңдар.

Ой толғаныс

Келесі >

Мына өрнектердің арасында қандай байланыс бар ?

Келесі

Сабақты бекіту

Оқушыларды бағалау

Үйге тапсырма:

§11, §12. 10 –жаттығу

(есептер шығару )

Назарларыңызға рахмет!


Материалдың толық нұсқасын қалай жүктеймін?

Кейінірек оқу үшін сақтап қойыңыз:


Қарап көріңіз 👇



Жаңалықтар:
» "Өз жүрегіңнен ұялмайсың ба": Қайрат Нұртастың жазбасы елді елең еткізді 16.11.2021, 0
» Қазақстанда балаларға да вакцина паспорты беріледі 14.11.2021, 0
» Интернет-алаяқтардан қалай қорғану керек? 09.11.2021, 0

Пікір жазу



Келесі мақала, жүктелуде...
Біз cookie файлдарын пайдаланамыз!
Біздің сайтты пайдалануды жалғастыра отырып, сіз сайттың дұрыс жұмыс істеуін қамтамасыз ететін cookie файлдарын өңдеуге келісім бересіз. Cookie файл деген не?
Жақсы