Бір басқа - бір көз.

Соқыр көбелекке тең.

Соқырдың тілегені - екі көзі.

Соқырдың арманы - көз.

Ақымақтың ақылы көзінде.

Ақымақтың ала-құласы болмайды.

Ақымаққа арнап заң жазылмас.

Ақымақ атқа мінсе, атасын танымас.

Дүние - үлкен көл,
Замана – соққан жел.

Заман – ұзақ сұрыпталған дәуір.

Замана айнасы - замандас.

Заманына қарай адамы.

Жолаушы пірі - баба Қайып.

Жол ақысы - жүру,
Кісі ақысы - беру.

Жол анасы - із.

Жолға шықсаң сайлан,
Бес қаруыңды байлан.

Жылан иреңдеп жүреді, сүйреңдеп күледі.

Жыланның сырты жылтыр, іші у.

Жылан иір-иір жүрсе де,
Ініне түзу кіреді.

Игілікке - сүйгілік.

Игіліктің ерте, кеші жоқ.

Жайылымы болмаса, мал азады,
Қайырымы болмаса, жан азады.

Жайылымын тапса, мал семіреді,
Қайырымын тапса, жан семіреді.

Қайраңы жок көлден без,
Қайырымы жоқ ерден без.

Жақсы ниет - жарым ырыс.

Адал ниет аздырмайды,
Арамдық бойды жаздырмайды.

Адамның құлқы түзелмей,
Құлпы түзелмейді.

Отын - олжа, су - нұрлық.

Оңай олжа оңалтпас.

Артық олжа - басқа еңбек.

Өзіңді олжалатпай,
Өзгені олжалай алмайсың.

Шындық - сегіз, бақыт - егіз.

Шындық қамал бұзар.
Шындық - бір сөз, өтірік - мың сөз.
Шындық жоқ жерде сұмдық көп.
Шындық бар жерде,
Өтірік байқап жүреді.
Шындық жоқ жерде
Шіреніп, шайқап жүреді.
Шынға жерік - сырға берік.
Шындықтың шырағы сөнбейді.