Рационал сандарды көбейту. Математика, 6 сынып, қосымша материал.

Сабақты өткізуге әдістемелік ұсыныстар.

Тақырыбы: Рационал сандарды көбейту.

Әдістемелік нұсқау.

• Таңбалары әртүрлі екі санның көбейтіндісін табуды үйренеді;
• Таңбалары бірдей екі санның көбейтіндісін табуды үйренеді.

Ауызша тапсырмалардан кейін немесе содан кейін міндетті түрде ережелерді/тұжырымдарды қайталатып алу керек:

Есте сақта:

Көбейткішттердің бірі нөл саны болса, көбейтінді нөлге тең.

Әдістемелік ұсыныс.

Рационал сандарды көбейту тақырыбына «Қоян қайда секіреді» ойынын ойнатуға болады.

«Қоян қайда секіреді» ойынын ойнату үшін квадрат квадрат сызып, оны торларға бөліп, кесте даярланады. Квадраттың диагональдары бойындағы торлар ішіне дөңгелектер сызып, оған көбейткіштерді жазу керек.

Кестенің өзге торларына белгілі бір бағытта көбейтінділер жазылады. Егер оқушы көбейтіндіні дұрыс тапса, оның қояны көбейткіштер жазылған тор ішінен көбейтінді жазылған торға секіреді.

Ойын нәтижесінде оқушы білімі бағаланады. Бір оқушының қоянын жерден секіртуге де болады.

Сергіту сәтін мұғалім оқушылардан арқаға арналған жаттығуларды жасауларын сұрайды.

«Арқаға арналған жаттығу» болып табылады. Оқушыларға бел/омыртқа талуын, шаршауын басатын жаттығулардың маңыздылын айту керек.

Сабақты қорытындылау үшін оқушыларға сұрақтар қою керек. Мысалы:

1. Қай жағдайда қосындыны көбейтінді түрінде өрнектеуге болады?

2. Көбейтуді әрдайым қосу амалын қолданып есептпеуге бола ма? Мысал келтіріңдер.

3. Екі санның көбейтіндісі оң сан. Көбейткіштердің таңбалары қандай болуы мүмкін?

4. көбейткіштердің таңбаларын анықтаңдар.

5. Теріс көбейткіштер саны тақ болса, көбейтіндінің таңбасы қандай болады?

6. Натурал сандардың жұптығын, тақтығын өрнектейтін формулаларды еске түсіріп жазып көрсетіңдер.

7. Көбейтудің қасиеттерін жазып беріңдер.

Үйге тапсырма беру, түсіндіру. Оқушылар білімін бағалау. Жеке оқушыларға озық тапсырма беру. Сабақ бойынша әрбір оқушы рефлексия жасайды. Рефлексияны жазбаша жүргізу керек.

Деңгейлік тапсырмаларды өздеріңе таңдатуға болады. Қабілеті жоғары оқушыларға қосымша тапсырмалар дайындауға болады.

Қосымша тапсырма.

Теңдеулерді шеш:

Қосымша 1-дегі тапсырмалардың жауаптары:

Ауызша есепте.

2

Қосымша 3-тегі тапсырмалардың жауаптары:

Сөзді есептерді шығар.

№1.

Қыздырылған қалайы суығанда оның температурасы 1 минутта -қа өзгереді. Қыздырылған қалайының температурасы минутта неше градусқа төмендейді? Есепті өрнек құрастырып алып, шығарыңдар. Мұндағы

Жауабы: есептің өрнегі.

№2.

Автобус аялдамаға жақындағанда тоқтау үшін әр секнд сайын жылдамдығы

-қа өзгертті де, өткенде тоқтады. Автобус жылдамдығын қаншаға азайтты?

Жауабы: Автобус жылдамдығын -қа азайтты.

Қосымша 4-тегі тапсырмалардың жауаптары:

«А»

№3.

Ауаның температурасы -қа өзгергенді термометрдегі сұйықтың бағаны -ге өзгереді. Егер ауаның температурасы: -ты; -ты; -ты; -ты көрсетсе, термометрдегі сұйықтың бағаны -тағы деңгейден қалай өзгереді?

Шешуі:

Жауабы: Термометрдегі сұйықтың бағаны -тағы деңгейден – төмен түседі.

«B»

№4.

Қайнаған судың алғашқы температурасы болатын. Ол суығанда әрбір 1 минутта температурасын -қа өзгертті. Қайнаған су минутта температурасын қаншаға өзгертеді? Есепті өрнек құрастырып шыңарыңдар.

Жауабы: есептің өрнегі.

«С»

№5.

Жер бетінен әрбір 100 метрге көтерілген сайын ауаның температурасы

-қа өзгереді.Таудың етегінде болғанда, тау етегінен 1 км, 2 км және 3 км биіктіктегі ауаның температурасы неше градус болады?

Жауабы: +(

+(

+(

Қосымша 6-тағы тапсырмалардың жауаптары:

№6. Рационал сандарға көбейтуді орында.

Пайдалы сілтемелер мен әдебиеттер тізімі

• http://bilimdiler.kz/matematika/9848-racional-sandardy-kobeytu.html
• http://bilim-all.kz/jospar/2247-Ratsional-sandardy-kobeitu
• https://www.youtube.com/watch?v=TRUprav7I_I
• https://www.youtube.com/watch?v=TVN7yKfHiQQ
• https://www.youtube.com/watch?v=N5DGRvQOOP8
• Математика. 5-сынып. Жалпы білім беретін мектептің 5-сыныбына арналған оқулық/Т. Алдамұратова. – Алматы: Атамұра.
• Математика. 5-сынып. Жалпы білім беретін мектептің 5-сыныбына арналған оқулық/А. Әбілқасымова. – Алматы: Мектеп баспасы.