Адам қозғалысының биомеханикасы. Биология, 8 сынып, сабақ жоспары.

Адам қалай қозғалады?

Сабақтың тақырыбы:

Адам қозғалысының биомеханикасы

Сабақтың мақсаттары:

Адамның тік жүруге байланысты ерекшеліктерін оқып-білу

Дененің ауырлық орталығы, тірек нүктесін анықтау

Адам қозғалысының фазаларын оқып-білу

Иін арқылы қозғалысқа қатысатын дене бөліктерін анықтау

Бағалау критерийлері:

Тік жүруге байланысты адамның қозғалуының биомеханикалық ерекшеліктерін біледі.

Тік жүруге байланысты адамның қаңқа құрылысының ерекшеліктерін түсіндіреді.

Тік жүру кезіндегі дененің ауырлық орталығы, тірек нүктесі, иіндердің мәнін түсіндіреді.

Адам ағзасын қозғалыс машинасы ретінде қарастыру

Биомеханика

Механика

 күштер мен қозғалыстарды, олардың әрекеттерін зерттеу

Биомеханика

Адам ағзасының

құрылысы

қызметіндегі механика қағидаларының қолданылуы

КИНЕМАТИКА

Дене бір бағытқа қозғалуы кезінде оның бөліктері толығымен тек бір бағытқа қимылдайды.

Түзу қозғалыс = түзудің бойымен қозғалу (сырғанау бет)

Қисық бойынша қозғалу = қозғалу сызығы қисық қозғалыс (допты лақтырғандағы қозғалыс)

Айналу - айналу нүктесінің айналасындағы қозғалыс

Байланыстарда қозғалыс диапазонын анықтауда қолданылатын «тірек нүктесі» болады.

Жүрудің кинематикасы

 Сан алға қарай қозғалып, аздап алған бағытқа қарай бұрылады да келесі аяққа қозғалысты өткізеді.

Жүрудің жүзеге асырылуы

Жүрудің жүзеге асырылуы

Қозғалыс кинематикасы

 Дененің қозғалуы = дененің орталық салмағын тірек нүктесіне беруі

 Салмақтың орталығы/тартылыс күшінің орталығы

Ауырлық орталық деген не?

Дененің ауырлық

орталығы

Дененің ауырлық орталығы

Аяқтың қозғалысы

Иін

Биомеханикалық иіндер

Ішкі сыртқы күштердің әрекеттесуі тетіктер арқылы дененің қозғалыстарын реттеп отырады.

Тетіктің 3 түрі болады

1. Дененің ортасында тірек нүктесі бар.

Алтыбақан сияқты, мысалы, басты изеу.

2. Тірек дененің екі жағында, мысалы,

арба қозғалысы сияқты

3. Ауыр жүкті көтеру үшін аз күш жұмсауға бағытталған

Иін түрлері

1 иін 2- иін 3-иін

Е –тартылу бағыты, F - күш, R -арақашықтық

1-тетік түрі

F - A – R

F (күш), A (абцисса), R (арақашықтық)

Биомеханикалық тетіктер

2-тетік түрі

A (абцисса)

– R (арақашықтық)

– F (күш)

Биомеханикалық тетіктер

3- тетік түрі

A (абцисса)

F (күш)

R (арақашықтық)

Биомеханикалық тетіктер

Тік жүрудің артықшылықтары

Көру аумағының ұлғаюы

Қауіпсіздікті қамтамасыз ету

Дене ауданын азайту арқылы күн әсерінен қорғануға қолайлы

Энергетикалық тұрғыдан ұтымды жүруге қолайлылық

Үлкен арақашықтыққа төмен жылдамдықпен аз энергия шығындап жете алады

Заттарды көтеріп, алып жүру мүмкіндігі жоғары

мен үшін қиын болған 1 мәселе:

мен үшін оңай болған 2 мәселе: