Векторлардың коллинеарлық шарты. Геометрия, 9 сынып, сабақ жоспары.

Бөлім атауы: Жазықтықтағы векторлар

Мектеп:

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:

Сынып: 9

Қатысқан оқушылар саны:

Қатыспағандар:

Сабақтың тақырыбы

Векторлардың коллинеарлық шарты

Осы сабақ арқылы жүзеге асатын оқу мақсаттары (Оқу бағдарламасына сілтеме)

9.1.4.3

векторлардың коллинеарлық шартын қолдану;

 Сабақтың мақсаттары

Векторлардың коллинеарлық шартын біледі, есептер шығаруда шартын қолдана алады;

 Бағалау критерийлері

Векторлардың коллинералық шарты туралы ұғым қалыптасқан;

Есептер шығаруда векторлардың коллинеарлық шартын қолданады.

 Тілдік мақсаттар

Вектор түрлеріне “болғанда/егер” сөздерін қолданып ауызша анықтама бере алады. Қажетті терминдерді қолдана отырып, математикалық тілді дамытады.

Пәнге тән лексика мен терминология:

вектор, коллинеар векторлар,

тең векторларнөлдік векторкоординаттар, жазықтық, арақашықтық, бұрыш, вектордың координаттық осьтердегі проекциясы бірлік векторлар

Диалог пен жазу үшін пайдалы сөздер мен тіркестер:

Егер векторлар бағыттас және абсолют шамалары тең болса, олар тең векторлар деп аталады.

Егер вектордың басы мен ұшы беттесетін болса нөлдік вектор деп аталады.

Егер екі вектор бір түзудің бойында немесе параллель түзулердің бойында жататын болса, онда бұл векторларды коллениар векторлар деп атайды.

 Саралау түрі

Деңгейлеп саралап оқыту

 Құндылықтар

Құрмет құндылығын бір-бірін тындау, түсіну, ой бөлісу арқылы; ынтымақтастық құндылығын жұппен жұмыс, топтық жұмыс арқылы; ал еңбек және шығармашылық құндылығын өздігімен жұмыс жасау, басқалардың жұмысын бағалау арқылы жүзеге асады

 Пәнаралық байланыс

Физика, қазақ тілі

 АКТ дағдылары

Bilimland.kz – тапсырмалары; интербелсенді тақта.

Осыған дейін меңгерілген білім

Вектор ұғымын біледі:

вектордың, нөлдік вектордың, бірлік вектордың, коллинеар векторлардың, тең және қарама-қарсы векторлардың, векторлар арасындағы бұрыштың анықтамаларын біледі;

коллинеар, тең, қарама-қарсы векторларды және векторлар арасындағы бұрышты салуды біледі және суреті бойынша табады;

Сабақтың барысы

Жоспар бойынша орындалуы тиіс іс-әрекеттері

Амандасу.

Жағымды психологиялық ахуал қалыптастыру.

Оқушыларға бос парақ таратылады. Сол парақтарды қаламсаппен бөлу ұсынылады. Бірінші және екінші бөліктеріне жағымды және жағымсыз қасиеттерді жазады. Қайшымен бөліп жағымсыз қасиеттер жазылған бөлігін мыжып, қоқыс тастайтын жәшікке тастайды.

Үй жұмысын тексеремін, оқушылардың сұрақтары болса талқылаймыз.

ЖАДА қолдану. Векторлардың координаталарын анықтау.

Жауабы:; ; ; ;

Тақырыпқа шығу

І. Білу және түсіну. Векторлардың коллинеарлық шарты.

Коллинеар векторлардың сәйкес координаталары өзара пропорционал болады.

Коллинеарлық шартын – сыныппен бірге тұжырымдаймыз.

ІІ. Талқылау. «Шатасқан логикалық тізбек» СТО стратегиясын қолдану: оқушылар сөйлемдерді құрастырады. 

Алдымен оқушыларды 4 топқа біріктіремін. Қарама-қарсы векторлар мен бағыттас векторлар арқылы. Ақ қағазға

Радиус вектор мен векторлар арқылы топқа бөлемін.

Дәлелдеуін – миға шабуыл стратегиясы арқылы оқушылар топпен өздері құрастырады. Интерактивті тақтада дұрыс жауабы тұрады. Оздері дұрыс тұжырыммен салыстырады.

Дәлелдеу: Векторлардың коллинеарлығын () қолданамыз. Айталық, және коллинеар векторлары болсын. Онда ) теңдігі бойынша

теңдігі шығады. Бұдан

теңдігін аламыз.

болса, онда

орындалатынын көреміз. Яғни

коллинералық шарты шығады.

ІІІ. Қолдану.

Мысалды, тақтада өзім көрсетемін.

1)  = {0;3} және  = {0;6} векторлары коллинеар ма?

2)  = {1;2},  = {4;8},  = {5;9} векторларының қайсысы коллинеар? 3) = {3; 2} және  = {9; n} векторлары коллинеар болу үшін n параметрінің мәнін табыңыз.

ІV. Қолдану. Жұптық жұмыс. Таратпа жұмыс №1

Таратпа №2

Таратпа №3

V. Қолдану. Жеке жұмыспен сабақты бекіту.

№1. m векторының қандай мәнінде және коллинеар болады? №2. m-нің қандай мәнінде және векторлары перпендикуляр болады ? №3. A(x;2),B(3;y) нүктелері берілген, . x пен y-ті табыңыз.

№4. m-нің қандай мәнінде және

векторларының ұзындығы тең болады?

№5.Егер және болса, онда векторының ұзындығын табыңыз:

Кері байланыс

«Бес саусақ» әдісі арқылы

Үй жұмысы 1. A(x;-2),B(-3;y) нүктелері берілген,. x пен y-ті табыңыз.

2. Егер , векторлары берілсе, онда векторының ұзындығын табыңыз.

3.(1;2) және (2;5) векторларының скаляр көбейтіндісін табыңыз.

4. A(2;8), B(-4;2), C(4;-6) және D(x;-5) нүктелері берілген. a) АВ және АС векторларының арасындағы бұрыштың косинусын табыңыз;

b) Егер АС және ДВ карама-карсы векторлар болса, онда х-тің мәнін табыңыз.

Саралау – оқушыларға қалай көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай міндет қоюды жоспарлап отырсыз?

Бағалау – оқушылардың материалды меңгеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлайсыз?

Денсаулық және қауіпсіздік техникасының сақталуы

Топта сұрақтар құрастыуда оқушылар әр деңгейде сұрақтар құрастырады.

Жұппен жұмыста қабілеті жоғары оқушы жұбына көмектеседі (Жұппен жұмыс орындаудың алдында қабілеттерін ескере отырып өзім жұпқа бөлемін).

Құрастырылған критерийлер бойынша бірін бірі, өздерін бағалайды. Сонымен қатар жетістік критерийі арқылы бағаланады.

Сабақ барысында жағымды психологиялық ахуал туғызу үшін тренинг өткізіледі.

Тапсырмалар жас ерекшеліктеріне сәйкес келеді.

Сабақ бойынша рефлексия

Сабақ мақсаттары/оқу мақсаттары дұрыс қойылған ба? Оқушылардың барлығы ОМ қол жеткізді ме?

Жеткізбесе, неліктен?

Сабақта саралау дұрыс жүргізілді ме?

Сабақтың уақыттық кезеңдері сақталды ма?

Сабақ жоспарынан қандай ауытқулар болды, неліктен?

Жалпы баға

Сабақтың жақсы өткен екі аспектісі (оқыту туралы да, оқу туралы да ойланыңыз)?

1:

2:

Сабақты жақсартуға не ықпал ете алады (оқыту туралы да, оқу туралы да ойланыңыз)?

1:

2:

Сабақ барысында сынып туралы немесе жекелеген оқушылардың жетістік/қиындықтары туралы нені білдім, келесі сабақтарда неге көңіл бөлу қажет?