Ауа ылғалдылығы. Ауа ылғалдылығын өлшеу. Физика, 10 сынып, сабақ жоспары.

Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: 10.2 D

Сұйық және қатты денелер

Күні:

Сынып: 10

Мектеп: ХББ НЗМ Павлодар қ.

Мұғалімнің аты –жөні: Каратаева Н.К.

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақ тақырыбы

Ауа ыл5алдылығы. Ауа ылғалдылығын өлшеу.

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

Гигрометрдің және психрометрдің көмегімен ауаның салыстырмалы ылғалдылығын анықтау;

Сабақ мақсаттары

•  Ауа ылғалдылығы жайында оқушылардың түсініктерін жалғастыру.
•  Садыстырмалы ылғалдыдылық ұғымын енгізу
•  Ауа ылғалдылығын өлшеп үйрену.
•  Ауа ылғалдылығын өлшейтін құралдармен танысу

Жетістік критерийлері

•  Ауа ылғалдылығы деген не екенін түсінеді және біледі.
•  Садыстырмалы ылғалдыдылық ұғымын түсінеді
•  Ауа ылғалдылығын өлшей алу.
•  Ауа ылғалдылығын өлшейтін құралдармен танысады.

Тілдік мақсаттар

Тілдік мақсаттарды, лексика мен тіркес мысалдарын қоса анықтаңыз

Оқушылар тарауды қаныққан, қанықпаған бу ұғымын қарастырудан және ауаның салыстырмалы ылғалдылығын анықтаудан бастайды.

Пәнге тән лексика мен терминология:

Қаныққан бу, қайнау, кебу

Құндылықтарды дарыту

• Оқушыларды академиялық адалдыққа тәрбиелеу (тапсырмаларды орындау барысында өз бетімен жұмыстануға үйрету)
• Оқушыларың бойында жауапты азаматтық ұстанымды қалыптастыру.
• Өмір бойы білім алу құндылығын сыни тұрғыдан ойлау арқылы білімге деген құштарлығын қалыптастыру
• Оқушылар арасында ынтымақтастық ортаны қалыптастыру.

Пәнаралық байланыстар

Химия

Бастапқы білім

Зат құрылымы. МКТ негіздері

Сабақ барысы

Сабақтағыжоспарланғаніс-әрекет

Оқушылармен сәлемдесу

 Сабаққа дайындығын тексеру

•   Алдыңғы білімен «көпірше» орнату

Физикалық диктант

1.Температура өзгермен жағдайда кәдімгідей қосу арқылы газды сұйықа айналдыратын болсақ, онда оны бу дейміз, дәлірек айтқанда ........... бу дейміз. (қаныққан)

2......... деп аталатын белгілі бір температурада екі қисық тұйісіп қосылады , яғни сұйықтын тығыздығы будын тығыздығына тәуелді. (кризистік)

3. Ауаның ылғалдылығын өлшейтін прибор .....деп аталады. (психрометр)

4. Қаныққан бу қысымы көлемге тәуелсіз болғандықтан , .......тек температураға ғана тәелді болады. (қысым)

5. Көпіршіктердегі қаныққан будың қысымы сұйық ішіндегі қысыммен теңнлген кездегі температура ................. басталады. (қайнау)

6. Сұйық пен оның қаныққан буы арасындағы физикалық қасиеттерінің айырмашылықтары жойылатын температура ......... температура деп аталады. (кризистік)

7. Қаныққан бу қысымы неғұрлым жоғары долса , соғұрлым оған сәйкес сұйықтың қайнау температурасы төмен болады , өйткені төменгі ..... қаныққан будын қысымы атмосфералық қысымға теңеледі. (температурада)

8. Егер басқа газдардың барлығы жоқ десек , онда су буының түсіретін қысымы су буының ..........қысымы дейді. (парциал)

 Ауаның ылғалдылығы (даңа материалды проблеммалық сұрақтар қоя отырып, миға шабуыл әдісімен талдау, түсіндіру)

•  Проблемалық сұрақтар:

 1.Жер бетінің қанша бөлігін су алып жатыр?

 2.Ауадағы су буы қаныққан ба, әлде қанықпаған ба?

 3.Ауаның салыстырмалы ылғалдылығы дегеніміз не?

 4. Ауа ылғалдылығын өлщейтін құрал?

 5. Ауадағы су буының маңызы қандай?

 6. Ауа ылғалдылығының маңызы туралы не білеміз?

  Жауаптары:

•  Жер бетінің бөлігін су алып жатыр.
•  Атмосфералық ауаның өзі түрлі газдардың және су буының қоспасы болып саналады. Ауадағы су буының қанығудан қаншалықты алыс екенін көрсететін шама салыстырмалы ылғалдылық. Ауадағы су буы қаныққан буға жатпайды.
•  Берілген температурада ауа құрамындағы су буы парциал қысымының, сол температурадағы қаныққан будың қысымына,пайызбен өрнектеліп алынған, қатынасы ауаның салыстырмалы ылғалдылығы деп аталады.

•  Гигрометр, психрометр құрылғыларымен өлшейді.
•  Су буы қаныққан буға айналатын температура шық нүктесі делінеді. Ауа шық нүктесіне дейін салқындағанда будың конденсациясы басталады; тұман пайда болады, щық түседі. Шық нүктесі су буының парциал қысымын, салыстырмалы ылғалдылықты анықтауға мүмкіндік береді.
•  Адам терісінің бетіндегі ылғалдың буланып кебу шамасы ауаға байланысты болады. Адам денесінің температурасын тұрақты ұстап тұру үшін ылғалдың булануының маңызы өте зор. Ауа райын күні бұрын болжауға болады. Атмосферадағы су буының мөлшері 1 %-ке жуық, бұл шама атмосферада құбылыстарда айтарлықтай өзгерістер тудырады. Бұйымды сақтауда да ылғалдылықты білу маңызды.

 Өздік-зеррету жұмысы:

«Психрометр көмегімен ауаның салыстырмалы ылғалдылығын анықтау»

Жұмыс парағы

Мақсаты: Термометрдің көмегімен бөлмедегі ауаның салыстырмалы ылғалдылығын өлшеу. Қалыпты салыстырмалы ылғалдылық (40-60%) сәйкестігін бақылау.

Қажетті құралдар: 2 термометр, бөлме температурасында суы бар ыдыс, психрометриялық кесте, мата кесіндісі (бинт).

• Ауа ылғалдылығын өлшеуге арналған құрал психрометрдің құрылысы мен жұмыс принципін анықтаңыз

________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

Берілген құралдардың көмегімен психрометрді қалай жасар едіңіз

________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

Кесте құрастырып алынған нәтижені кестеге толтыр

Қорытынды:

Сабақты бекіту кезеңі

  Проблемалық сұрақтар (жұппен орындау тапсырмалары)

 Бекіту:

Есеп шығару

• Массасы 1,2 кг суды қайнату үшін қанша жылу мөлшері қажет. Судың бастапқы температурасы С. Судың менікті жылу сыйымдылығы 4200 . Осындай энергияны бөліп щығару үшін қанша ағащ отын жағу керек? Жылу мөлшері 4,1 * Дж. Ағащ отынның меншіктіжану жылуы Дж/кг.
• Су қандай қысымда 19⁰ С – де қайнайды?
• 16⁰ С температурада 4 м³ ауада 40 г су буы бар. Салыстырмалы ылғалдылықты табыңдар.
• 15⁰ С темперадурада, көлемі 120 м³ бөлмедегі салыстырмалы ылғалдылық 60 %. Бөлме ауасындағы су буының массасы табыңдар. Қаныққан будың қысымы 12,8 мм.сын.бағ.тең

Рефлексия:

Үй жұмысы. Шығармашылық жұмыс. Тақырыбы: « Ауа ылғалдылығының маңызы»

Саралау – оқушыларға қалай көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай міндет қоюды жоспарлап отырсыз?

Денсаулық және қауіпсіздік техникасының сақталуы

Барлық оқушылар:

Тақырыпқа байланысты мәліметтерді дәптерге түсіреді

Оқушылардың көпшілігі:

Тапсырманы орындайды

Кейбір оқушылар:

Сұрақтар қояды

Интерактивті тақтаны сабақ барысында қолдану уақытын 10 минуттан асырмау

Көз жаттығуларын орындау

Кабинетті желдету

Кабинетте приборлармен жұмыс жасау барысында қауіпсіздік ережесін сақтау (су қолмен жұмыс жасамау) жарықты қажет емес кезінде өшіру

Сабақ бойынша рефлексия

Сабақ мақсаттары/оқу мақсаттары дұрыс қойылған ба?

Оқушылардың барлығы ОМ қол жеткізді ме?

Жеткізбесе, неліктен?

Сабақта саралау дұрыс жүргізілді ме?

Сабақтың уақыттық кезеңдері сақталды ма?

Сабақ жоспарынан қандай ауытқулар болды, неліктен?

Жалпы баға

Сабақтың жақсы өткен екі аспектісі (оқыту туралы да, оқу туралы да ойланыңыз)?

1:

2:

Сабақтыжақсартуға не ықпалетеалады (оқытутуралы да, оқутуралы да ойланыңыз)?

1:

2:

Сабақбарысындасыныптуралынемесежекелегеноқушылардыңжетістік/қиындықтарытуралыненібілдім, келесісабақтарда неге көңілбөлуқажет?