Тербелмелі қозғалыс. Физика, 9 сынып, дидактикалық материал.

Оқушының аты-тегі__________________________ сынып ________________ күні__________

«Тербелмелі қозғалыс. Тербелмелі қозғалысты сипаттайтын негізгі шамалар»

Тербелмелі қозғалыстағы басты белгі - _____________________________________________

Тербеліс дегеніміз - бұл __________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

Тербеліске мысалдар: __________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

Еркін тербеліс – жүйе тепе-теңдік күйінен ........................................................... кейін ..................................................... әрекетінен пайда болатын тербелістер.

Тербелмелі жүйелер–__________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

Тербелмелі жүйелерге мысалдар :

1.

2.

Еркін тербелістің пайда болу шарттары

• Жүйедегі үйкеліс ____________________________________________________
• Бар болуы________________________________________________________

_____________________________________________________________________

*тербеліске түскен шарикке әсер ететін күштерді суретте көрсетіңдер.

Әрекет ететін күштерді салыңдар

Математикалық маятник Серіппелі маятник

Тербелмелі қозғалысты сипаттайтын шамалар:

• Ығысу Х –_________________________________________________________________________________

Өлшем бірлігі ____

• Амплитуда Хм (немесе A) –________________________________________________________________________________

Өлшем бірлігі _____

• Тербеліс периоды Т –_________________________________________________________________________________

Формуласы_________________

Өлшем бірлігі________________

1-тапсырма

Х_м = болғанда

• t = 30 с-ғы толық тербеліс n саны : n = _______________
• Бір тербеліске кететін уақыт: t = _______________

2-тапсырма

Тербеліс амплитудасын 5см-ге азайтып, t = 30 с-ғы толық тербелістің санынnсанаңдар:

n =

Есептеңдер: Т =

Қорытынды: _______________________________________________________________________________

3-тапсырма

1 с-ғы толық тербеліс санын анықтаңдар_______________________________

Формуласын жазыңдар.

• Тербеліс жиілігі – ________________________________________________________

Формуласы _____________

Өлшем бірлігі __________

• Циклдік жиілік _________________________________________________________________________________
• Тербеліс фазасы _________________________________________________________________________________

Тербелісті сипаттайтын формулаларды жазыңдар.

Зерттеу жұмысы

4-тапсырма

зерттеу нәтижесі:

жасөспірімдерде норма (16 – 17 жас) - 1 минутта 60-80 соққы

• 15 с-ғы қан тамырының соғу саны: ______________________
• 1 мин-ғы қан тамырының соғу саны: ____________________

нормамен салыстыру (минутына 60-80 соққы) _____________________________________

• Жүрек бұлшық еттерінің тербеліс жиілігін анықтаңдар ( Гц) _______________________
• Жүрек бұлшық еттерінің тербеліс периодын анықтаңдар _______________
• Қорытынды жасаңдар __________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________