Сатиралық ертегі: Ұрының қолы

Бір ханның қолы ауырып, дәрігерлер:
– Енді қолың жазылмайды, кесу керек. Ал, қолсыз қалғың келмесе, жұртыңды жинап, бір оң қол сұра. Егер оң қолын беруші болса, онда ауру оң қолыңды кесіп, орнына сала қоярмыз, – дейді. Хан жұртын жинап, дәрігерлердің айтқанын айтып:
– Біреуің жәрдем етіп, оң қолыңды бер, – дейді.
Хан еліне қадірлі, елін жақсы ұстаған адам екен, жиналған халық қол тауып бермек боп таралады.
Хан:
– Қол берушіге жарты дүниемді берер едім, – дейді. Сол елде бір ұры адам бар екен. Ол өмірі еңбек етпей, жалқаулыққа салынып, тек ұрлықпен күнелтеді екен. Ханға уәде берген халық әлгі ұрыны шақыртып алып:
– Ханымыздың қолы ауырып, қолсыз қалғалы отыр. Елімізге жақсы хан еді. Оның кемтар болуы хандығына кемістік келтірер.
Дәрігерлердің айтуы бойынша, оның ауру оң қолын кесіп тастап, беруші болса, басқа біреудің оң қолы да жарайды екен. Ал, сен болса да, қолыңды еңбекке пайдаланып жүрген жоқсың, құр ұрлықпен елге жексұрын болдың. Сен ол қолыңды ханға бер, хан саған жатып ішуіңе өміріңе жетер мүлік береді, – дейді. Ұры жатып ішер малға қызығып......
Ертегілер
Толық

Атом құрылысы туралы оқытудағы периодтық заң және периодтық жүйе. Атомдардың валенттілігі. Атомдардың тотығу дәрежесі. (Химия, 10 сынып, I тоқсан)

Пән: Химия
Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: Атом құрылысы
Сабақтың тақырыбы: Атом құрылысы туралы оқытудағы периодтық заң және периодтық жүйе. Атомдардың валенттілігі. Атомдардың тотығу дәрежесі.
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары: 10.2.1.1 периодтық заңның физикалық мәнін түсіндіру;
10.2.1.2 валенттілік ұғымының физикалық мәнін және атомдардың тотығу дәрежесін түсіндіру;
Сабақтың мақсаты: Периодтық жүйе құрылымын әртүрлілігін атау
ХЭПЖ-де маңызды заңдылықтарды анықтау
Валенттілік ұғымының физикалық мәнін және атомдардың тотығу дәрежесін түсіндіру;
Химиялық элементтердің атомдары қасиеттерінің өзгеру заңдылықтарын табу және қолдану: радиус, иондау энергиясы, электронға туыстық, электртерістілік және тотығу дәрежесі;......
ҰМЖ, ОМЖ, ҚМЖ - Ұзақ, орта, қысқа мерзімді жоспар
Толық

Атом құрылысының заманауи теориясы, атомдағы электрондардың қозғалысы 2-сабақ (Химия, 10 сынып, I тоқсан)

Пән: Химия
Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: Атом құрылысы
Сабақ тақырыбы: Атом құрылысының заманауи теориясы, атомдағы электрондардың қозғалысы 2-сабақ
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары: 10.1.2.1 атом құрылысының заманауи теориясын біледі;
10.1.2.2 s, p, d, f орбитальдерінің пішінін ажыратады;
Сабақ мақсаттары: -атомдағы электрондардың ядродан арақашықтықтары алыстай түсетін орбиталдар бойында орналасатындығын түсіну;
- әрбір электрондық қабат белгілі электрон сиымдылығына ие екендігін түсіну;......
ҰМЖ, ОМЖ, ҚМЖ - Ұзақ, орта, қысқа мерзімді жоспар
Толық

Атом құрылысының заманауи теориясы, атомдағы электрондардың қозғалысы 1-сабақ (Химия, 10 сынып, I тоқсан)

Пән: Химия
Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: Атом құрылысы.
Сабақ тақырыбы: Атом құрылысының заманауи теориясы, атомдағы электрондардың қозғалысы 1-сабақ
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме): 10.1.2.1 атом құрылысының заманауи теориясын біледі;
10.1.2.2 s, p, d, f орбитальдерінің пішінін ажыратады;
Сабақ мақсаттары: Химия және физика курстарынан алған білімдерін қолдана отырып , атомның құрылысының ашылуы және атомдағы электрондардың қозғалысымен тереңірек таныстыру, s, p, d, f орбитальдерінің пішінін ажырату......
ҰМЖ, ОМЖ, ҚМЖ - Ұзақ, орта, қысқа мерзімді жоспар
Толық

Қисық сызықты қозғалыс. Бұрыштық орын ауыстыру және жылдамдық. Айналу периоды және жиілігі. Центрге тартқыш үдеу (Физика, 10 сынып, I тоқсан)

Пән: Физика
Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: Динамика
Сабақтың тақырыбы: Қисық сызықты қозғалыс. Бұрыштық орын ауыстыру және жылдамдық. Айналу периоды және жиілігі. Центрге тартқыш үдеу.
Осы сабақ арқылы жүзеге асатын оқу мақсаттары: 10.1.1.3 - қисық сызықты қозғалысты сипаттайтын шамаларды анықтау;
Сабақтың мақсаттары: Дененің қисық сызықты қозғалысын, яғни шеңбер бойымен бірқалыпты қозғалысын түсіну және сипаттау;........
ҰМЖ, ОМЖ, ҚМЖ - Ұзақ, орта, қысқа мерзімді жоспар
Толық

Зертханалық жұмыс: Көкжиекке бұрыш жасай лақтырылған дененің қозғалысы (Физика, 10 сынып, I тоқсан)

Пән: Физика
Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: Кинематика
Сабақтың тақырыбы: Зертханалық жұмыс: Көкжиекке бұрыш жасай лақтырылған дененің қозғалысы
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме): 10.2.1.6 –көкжиекке бұрыш жасай лақтырылған дененің қозғалысы кезіндегі кинематикалық шамаларды анықтау.
Сабақ мақсаттары: Көкжиекке бұрыш жасай тасталған дене қозғалысын сипаттайтын теңдеулерді білу.........
ҰМЖ, ОМЖ, ҚМЖ - Ұзақ, орта, қысқа мерзімді жоспар
Толық

Көкжиекке бұрыш жасай қозғалған дененің қозғалысын зерттеу (Физика, 10 сынып, I тоқсан)

Пән: Физика
Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: Гравитациялық өріс
Сабақ тақырыбы: Көкжиекке бұрыш жасай қозғалған дененің қозғалысын зерттеу
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме): Көкжиекке бұрыш жасай лақтырылған дененің қозғалысын модельдеу: Оқушылар Жер бетіне жақын жерлерде вертикаль үдеу тұрақты болатынын және ауаның кедергісіз горизонталь үдеу де тұрақты болатындығын білулері қажет.
Сабақ мақсаттары: Көкжиекке бұрыш жасай лақтырылған дененің қозғалысын сипаттау.
• Қозғалыстың тәуелсіздігін ажырата алу.
• Уақыттың тәуелсіз шама екендігін сипаттау.
• Тәжірибе жүзінде орын ауыстырудың орын анықтай алуы..........
ҰМЖ, ОМЖ, ҚМЖ - Ұзақ, орта, қысқа мерзімді жоспар
Толық

Дененің ұшу қашықтығының лақтырылу бұрышына тәуелділігін зерттеу (Физика, 10 сынып, I тоқсан)

Пән: Физика
Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: Кинематика
Сабақ тақырыбы: Дененің ұшу қашықтығының лақтырылу бұрышына тәуелділігін зерттеу
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме): 9.2.2.10 - көкжиекке бұрыш жасай/параллель лақтырылған дененің қозғалысын сипаттау;
Сабақ мақсаттары: - Көкжиек бойымен лақтырылған дене қозғалысының ерекшеліктерін біледі;
- Көкжиек бойымен лақтырылған дене қозғалысын сипаттай алады;
- Көкжиекке бұрыш жасай лақтырылған қозғалысты сипаттайтын формулаларды біледі;
- Көкжиекке бұрыш жасай лақтырылған қозғалысты сипаттайтын формулаларды қолданып есеп шығару дағдысын қалыптастырады;.....
ҰМЖ, ОМЖ, ҚМЖ - Ұзақ, орта, қысқа мерзімді жоспар
Толық

Дененің гравитациялық өрістегі қозғалысы: Вертикаль лақтырылғандағы. Көкжиекке бұрыш жасай лақтырылғандағы. (Физика, 10 сынып, I тоқсан)

Пән: Физика
Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: Кинематика
Сабақтың тақырыбы: Дененің гравитациялық өрістегі қозғалысы: Вертикаль лақтырылғандағы. Көкжиекке бұрыш жасай лақтырылғандағы.
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме): 10.2.1.6 – көкжиекке бұрыш жасай лақтырылған дененің қозғалысы кезіндегі кинематикалық шамаларды анықтау;
10.2.1.7 – көкжиекке бұрыш жасай лақтырылған дененің қозғалыс траекториясын зерттеу;
Сабақ мақсаттары: Барлық оқушылар үйренуі тиіс:
Көкжиекке бұрыш жасай/вертикаль тасталған дене қозғалысын сипаттау
Оқушылардың көбісі үйренуі тиіс:
Ұшу уақытын, қашықтығын және биіктігін есептеу
Кейбіреулер оқушылар үйренуі тиіс:
Өз бетінше ұшу уақытын, қашықтығын және биіктігін анықтау.....
ҰМЖ, ОМЖ, ҚМЖ - Ұзақ, орта, қысқа мерзімді жоспар
Толық

Дененің шеңбер бойымен бірқалыпты қозғалуы. Бұрыштық орын ауыстыру. Бұрыштық жылдамдық. Центрге тартқыш үдеу (Физика, 10 сынып, I тоқсан)

Пән: Физика
Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: Кинематика
Сабақ тақырыбы: Дененің шеңбер бойымен бірқалыпты қозғалуы. Бұрыштық орын ауыстыру. Бұрыштық жылдамдық. Центрге тартқыш үдеу
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме): - дененің шеңбер бойымен бірқалыпты қозғалысын түсіну және сипаттау;
бұрыштық орын ауыстыруды радианмен көрсету;
- есептерді шығарғанда v = rω формуласын білу және қолдану;
- қисық сызықты траектория бойымен бұрыштық жылдамдықпен және үдеумен қозғалысты сапалы түсіндіру;
- дене жылдамдығына перпендикуляр күштің әсерінен қисықсызықты траектория бойымен қозғмалысты сапалы түсіндіру және шеңбер бойымен тұрақты қозғалыс кезіндегі цетрге тартқыш үдеуді түсіну;
- центрге тартқыш үдеу формуласын білу және пайдалану;
- нәтижеге болжамалы баға беру;
Сабақ мақсаттары: - Қисық сызықты траектория бойымен бұрыштық жылдамдықпен және үдеумен қозғалысты сапалы түсіндіре алады ;
- Бұрыштық және сызықтық жылдамдық арасындағы байланысты көрсететін формуланы есептеуде қолданады;
- Қисықсызықты қозғалысты сипаттайтын шамаларды есептеп анықтайды;
- Центрге тартылатын күш пен центрге тартылатын үдеудің бағытын біледі;
Центрге тартқыш үдеу түсігін қалыптастырып, формуласы біледі......
ҰМЖ, ОМЖ, ҚМЖ - Ұзақ, орта, қысқа мерзімді жоспар
Толық