Аминдер. Номенклатурасы. Қасиеттері. Химия, 11 сынып, презентация.


1. Органогендер дегеніміз не?

2. Азотты органикалық қосылыстарға қандай қосылыстар жатады?

3. Аммиактың формуласы қандай?

4. Аммиак химиялық тұрғыдан қандай қасиет көрсетеді?

5. Аммиактың химиялық қасиеттерін сипаттайтын реакция теңдеулері қандай? (басты)

1. Органикалық қосылыстардың құрамы бойынша жіктелуін блок схема түрінде жазыңыз.

2. Азотты органикалық қосылыстардың құрамы бойынша жіктелуін блок схема түрінде жазыңыз.

3. Аммиактың молекуласын нүктелер мен айқыштар арқылы бейнелеңіз.

Бүгінгі сабақтың оқу мақсаттары:

 

11.5.1.1 аминдердің жіктелуін және номенклатурасын білу;

11.5.1.2 аммиак және аминдер құрылымын салыстыру;

Cабақтың мақсаттары анықталады (мүмкін болатын сабақтың мақсаттары):

 

1. Аминдердің дегенімдің не екенің білу;

2. Аминдердің жіктелуі;

3. Аминдердің номенклатурасы, ерекшеліктері.

4. Аминдердегі орынбасушы топтың, радикалдың табиғаты бойынша жіктелуі;

5. Аминдердің функционалдық тобын анықтау

6. Аммиактың құрылымдық формуласын жазу (модельдеу)

7. Қарапайым біріншілік аминдердің құрылымдық формулаларын жазу (модельдеу)

Сабақтың тақырыбы:

Аминдер. Номенклатурасы. Қасиеттері.

ҚОСЫМША №1

Аминдер дегеніміз не?

 

Аминдерді ойластырудың ең оңай жолы - NH3 аммиактың туыстарына жақын.

Аминдерде аммиактағы сутегі атомдары көмірсутек топтарына бірінен соң бірі ауыстырылды. Бұл бетте біз тек көмірсутек топтары қарапайым алкилдік топтар болатын жағдайларды қарастырамыз.

ҚОСЫМША №2

АМИНДЕРДІҢ ТҮРЛЕРІ

 

• Аминдерді бастапқы, екінші және үшінші деңгейге жатқызуға болады.

Аммиакты қарапайым амин деп санауға болады.

Ароматты аминдерде N атомы бензол сақинасына тікелей қосылады.

Төртіншілік аммоний тұздары құрамында төртінші аммоний ионы бар және аминдермен байланысты, бірақ олар аминдер емес және N-да жалғыз электрон жұбы болмауы керек.

Молекулалар арасында сутектік (H) байланыс бар, бірақ бұл спирттерге қарағанда әлсіз (мысалы, CH3NH2 газ).

 

Сутегі атомдарының қаншасының орын алмастырылуына байланысты аминдер әр түрлі түрлерге жіктеледі.

ҚОСЫМША №3

Біріншілік аминдер

Біріншілік аминдерде аммиак молекуласындағы сутегі атомдарының біреуі ғана алмасады. Бұл бастапқы аминнің формуласы RNH2 болады, мұнда «R» алкил тобы болады.

Аминдерді атау өте күрделі болуы мүмкін, өйткені атауларда көптеген өзгерістер бар. Мысалы, CH3NH2 қарапайым аминді метиламин, метанамин немесе аминометан деп атауға болады.

Екіншілік аминдер

 

Екінші аминқышқылында аммиак молекуласындағы екі сутегі көмірсутек тобына ауыстырылды. Бұл деңгейде сіз қарапайым топтарды кездестіруіңіз мүмкін, оларда көмірсутектердің екеуі де алкил топтары, екеуі де бірдей.

Үшіншілік аминдер

 

Үшіншілік аминде аммиак молекуласындағы барлық сутегі көмірсутек топтарына ауыстырылды. Қайта, сіз жай қарапайымдарды кездестіруіңіз мүмкін, оларда көмірсутектердің үш тобы алкил топтары және үшеуі бірдей.

Атауы екінші аминдерге ұқсас. Мысалға:

ҚОСЫМША №4

 

3-лік, 2-лік және 1-лік аминдерді аммиакпен салыстыру

1) Аммиакпен салыстырғанда, Н атомдарының орнына N атомына ауыстырылатын алкил топтары соғұрлым көп болса, электрондардың тығыздығы N атомына тартылады (алкил топтарының индуктивті әсері Н атомдарының әсерінен көп болады - сондықтан алкил топтары электронның тығыздығын Н атомына қарағанда N атомына жақындайды).

2) Алкил топтары неғұрлым көп болса, N-тағы жалғыз жұптың электронды тығыздығы соғұрлым жоғары болады, сондықтан негіздік қасиеті соғұрлым күшті болады.

1. Келесі қосылыстарды атаңыз:

(і) CH3CH2CH2CH2CH2NH2

(ii) (CH3CH2CH2)2NH

(iii) C2H5NH3+Cl-

2. Аминдер дегеніміз не?

3. Аминдерге қандай байланыс түрлері тән?

4. Аминдер қалай жіктеледі?

5. Екіншілік аминдерге 2 мысал келтіріңіз.

Диэтиламиннің негізділік қасиетін этиламинмен салыстырыңыз.

2. Ароматты аминдерді аммиакпен салыстырыңыз.

3. 3-лік, 2-лік және 1-лік аминдерді аммиакпен салыстыратын кесте құрыңыз.

Үй тапсырмасы:

Оқу мақсатына сай үлестірме тапсырмаларды орындап келу;

Қосымша №6



Толық нұсқасын 30 секундтан кейін жүктей аласыз!!!


Әлеуметтік желілерде бөлісіңіз:
Facebook | VK | WhatsApp | Telegram | Twitter

Қарап көріңіз 👇



Пайдалы сілтемелер:
» Туған күнге 99 тілектер жинағы: өз сөзімен, қысқаша, қарапайым туған күнге тілек
» Абай Құнанбаев барлық өлеңдер жинағын жүктеу, оқу
» Дастархан батасы: дастарханға бата беру, ас қайыру

Соңғы жаңалықтар:
» 🏡Үй алуды мақсат еткендерге тағы бір жағымды жаңалық😍
» Ораза айт намазы уақыты Қазақстан қалалары бойынша
» Биыл 1 сыныпқа өтініш қабылдау 1 сәуірде басталып, 2024 жылғы 31 тамызға дейін жалғасады.